Türkiye’nin bu potansiyeline dikkat çeken STK’lar, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın düzenlediği ve iklim politikalarının altyapısını oluşturacak olan İklim Şurası’nda alınan kararları değerlendirdi. Şura’da emisyon yoğunluğu en yüksek fosil yakıt olan kömürden kademeli çıkışa dair bir madde yer almadı. Hatta, Türkiye’nin enerjide ithal kaynaklara bağımlılığını artıracak gaz ve nükleer yatırımların artışına dair tavsiye kararları alındı.

Bu duruma dikkat çeken iklim alanında çalışan sivil toplum ve düşünce kuruluşları, ortak bir açıklama yayınladı ve İklim Şurası öncesinde ve Şura’daki komisyonlarda dile getirdikleri taleplerin önemli bölümünün Şura kararlarına yer bulmadığını açıkladı.

Şura kararları henüz resmi olarak kamuoyu ile paylaşılmadı. Kararlar, Sonuç Bildirgesine dönüştürülerek ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından kamuoyuna açıklanacak.

STK’lar Şura kararları açıklanmadan önce, Türkiye’nin hem iklim kriziyle mücadele etmesi hem de jeopolitik krizlere karşı enerji bağımsızlığına sahip olması için bir an önce yenilenebilir enerji potansiyelini kullanması gerektiğine dikkat çekiyor; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve Cumhurbaşkanlığını İklim Şura kararlarını gözden geçirme çağrısı yapıyor.

Sivil Toplumun Talepleri ve Şura’dan Çıkan Kararlar

1- Kömürden elektrik üreten yeni termik santralların kurulmaması; kömür madeni açma ve maden genişletme faaliyetlerinin durdurulması.

Talep karşılanmadı:  Yeni kömürlü termik santral kurulmayacağına, yeni kömür madeni açılmayacağına ya da maden genişletmelerinin durdurulacağına dair karar alınmadı. 

2- Kömür başta olmak üzere, fosil yakıtlara yönelik teşviklerin derhal sonlandırılması.

Talep karşılanmadı: Kömür başta olmak üzere fosil yakıtlara verilen teşviklerin kaldırılmasına dair karar alınmadı. Vergi ve teşvik sisteminin gözden geçirilmesine ilişkin genel ifadeler yer aldı.

3- 2030 yılına kadar kömürden elektrik üretiminin kademeli olarak sona erdirilmesi.

Talep karşılanmadı: Kömürden kademeli çıkışa dair bir karar alınmadı. Elektrik sektörü kaynaklı emisyonların azaltılması ile ilgili kararda kömürün karbon yakalama, kullanım ve depolama (KYD) teknolojileriyle birlikte kullanılmaya devam edeceğine ilişkin ifade yer aldı. Kömür kapasitesinin azaltılmasına dair komisyonda alınan karar, Şura kararlarından kaldırıldığı gibi, elektrik üretiminde emisyon azaltımı için KYD’ye ek olarak nükleer ve gaz gibi yeni seçenekler komisyonun görüşü yok sayılarak Şura kararlarına eklendi.

4- 2030 yılına kadar elektrik üretiminde yenilenebilir enerji kaynaklarının payının en az %75’e çıkarılması.

Talep karşılanmadı: Şurada yenilenebilir enerji kapasitesinin artırılmasına, çeşitlendirilmesine yönelik tavsiye kararlar alınırken yenilenebilir enerji kaynakların payına dair bir hedef ortaya konmadı.

5- Emisyon üst sınırlarının 2053 net sıfır vizyonuyla uyumlu şekilde belirlendiği ve sektörleri emisyon azaltımına teşvik edecek seviyede bir karbon fiyatlandırma mekanizmasının devreye alınması.

Kısmen karşılandı: Emisyon Ticaret Sistemi ve karbon vergisi şeklinde ele alınacak karbon fiyatlama mekanizmalarının en kısa zamanda devreye girmesini hedefleyen kararlar alınmış olsa da karbon fiyatının etkili ve istikrarlı bir seviyede oluşmasını sağlayacak bir mekanizma tarif edilmedi.

6- 2030 yılına kadar denizlerde ve karada korunan alanların koruma niteliğinin artırılarak ülke yüzölçümündeki payının %30’a çıkarılması, bu kapsamda ormanların madencilik, turizm, enerji ve yapılaşma gibi faaliyetler için tahsis edilmesine son verilmesi ve özellikle kuraklık riski olan alanlarda artan ağaç kesimine son verilmesi.

Talep karşılanmadı: Korunan alanların niteliğinin ve niceliğinin artırılması ve bozulmuş ekosistemlerin restorasyonunun tamamlanması yönünde bir karar alınmış olmakla birlikte koruma niteliğinin nasıl artırılacağına ve bozulan ekosistemlerin nasıl restore edileceğine dair bir öngörü bulunmuyor. Diğer yandan kararlarda ormanların ve nitelikli doğal koruma alanlarının madencilik, turizm, enerji ve yapılaşma gibi faaliyetlere açılmasının engellenmesi ve ağaç kesimlerine son verilmesi yönünde bir madde bulunmuyor. Ayrıca, biyolojik çeşitlilik ve karbon yutağı kapasitesi üzerinde yıkıcı etkileri bulunan derin deniz madenciliği faaliyetini öngören kararla, denizel ekosistemlere ilişkin koruma kapsamı ciddi şekilde zayıflatıldı.

7- İklim değişikliğiyle mücadele ve kentlerin uyumu için kentsel politikaların ve imar planlarının revize edilmesi, kentsel hizmetlerin karbonsuzlaştırılması.

Talep karşılandı:  Mekansal planların iklim değişikliği etki ve etkilenebilirlik analizleri doğrultusunda hazırlanması, bu planlara doğa temelli çözümlerin dahil edilmesi, kentsel tasarımın ulaşım ihtiyacını en aza indirecek biçimde planlanması Şura kararları arasında yer aldı. Bunun yanı sıra, kentsel ulaşımda elektrikli toplu taşımanın yaygınlaştırılması, yeşil ve paylaşımlı ulaşım yöntemlerinin teşvik edilmesi öngörüldü. Bunun yanı sıra ekolojik koridorlar, kentsel tarım, yağmur suyu hasadı vb. doğa temelli çözümlerin yaygınlaştırılması öngörüldü.

8- Net sıfır bir ekonomiye geçişin sağlayacağı faydaların geniş kesimlere dağılmasını ve yeşil iş olanaklarının yaratılmasını sağlayacak, geçişten ekonomik olarak etkilenecek toplum kesimlerini geride bırakmayacak bir adil dönüşüm mekanizmasının tasarlanması.

Talep karşılandı: Şura’da, kömür madenciliği, kömürden elektrik üretim sektörü, çimento, demir-çelik gibi sektörler öncelikli olmak üzere iklim nötr bir ekonomiye adil, sürdürülebilir ve eşitlikçi bir geçiş için sosyal diyaloğu, kimsenin geride bırakılmamasını, kırılgan grupların önceliklendirilmesini, yeşil ve dijital dönüşümü temel ilke ve yaklaşım olarak benimseyen ve teknik finansal destekleri de içeren mekanizmaların kurulması kararı alındı. İklim değişikliğinden ve planlanan dönüşümden etkilenecek toplumsal kesimler için sosyal koruma programlarının kurulması da tavsiyeler içinde yer aldı.

9- Gıda sistemlerinin bir bütün olarak ele alınması, bu çerçevede 2030 yılına kadar, toprak sağlığını iyileştiren ve ekosistemi destekleyen uygulamalarla  gıda güvencesinin ve güvenliğinin sağlanması ve tarım kaynaklı emisyonların azaltılması.

Kısmen karşılandı: Ekosistem hizmetlerinin ve biyolojik çeşitliliğin korunması amacıyla iklim değişikliğine uyumlu tarım uygulamalarının yaygınlaştırılması, bu çerçevede doğaya pozitif katkı yapan onarıcı tarım, permakültür, tarımsal ormancılık, ekolojik tarım gibi yaklaşımların artırılması yönünde bir karar bulunuyor. Ancak alınan kararlar gıda sistemlerinin bir bütün olarak ele alınmasını öngörmüyor.

10- İklim değişikliği ile mücadele ve enerji yatırımlarının planlanması süreçlerinde halk sağlığının gözetilmesi ve önceliklendirilmesi.

Kısmen karşılandı: Uyum komisyonu sağlık konusundaki maddelere genişçe yer verip yuvarlak masaya getirse de, Şura kararlarında iklime duyarlı hastalıkların ve kırılgan grupların belirlenmesini içeren öneriler çıkarıldı. Kararlar arasında “iklim değişikliğinin halk sağlığı etkilerine karşı koruyucu hekimlik temelinde uyum eylemlerinin tespit edilmesi, uygulaması ve bu yönde kapasitenin geliştirilmesi” yer alıyor.

İmzacı Kurumlar

Avrupa İklim Eylem Ağı (CAN Europe)
Greenpeace Akdeniz
İklim Değişikliği Politika ve Araştırma Derneği (İDPAD)
Kömürün Ötesinde Avrupa (Europe Beyond Coal)
Sağlık ve Çevre Birliği (HEAL)
Sürdürülebilir Ekonomi ve Finans Araştırmaları Derneği (SEFiA)
Yeşil Düşünce Derneği
Yuva Derneği
350 Türkiye
WWF-Türkiye (Doğal Hayatı Koruma Vakfı)

Detaylara SEFİA’nın web sayfasından ulaşabilirsiniz.

The post STK’lar İklim Şurası Tavsiye Kararlarının Gözden Geçirilmesini İstiyor! appeared first on Sivil Sayfalar.

‘İstihdam Yaratmayan Eski Uygulamaları Tekrar Etmeye Değil Yeni Yeşil İşler İçin Yatırımlar Yapılması Gerek’

Yeşiller Partisi eş sözcüsü Emine Özkan, yaşanacak endüstriyel dönüşümün yaratacağı istihdam kayıplarına dair konuşurken, “Termik santrallerin kapatılmasıyla orada istihdam edilen işçilerin işsiz kalacağı savunulabilir oysa yeni kurulacak güneş, rüzgar santralleri için adil dönüşüm politikaları sayesinde çok daha fazla işçi istihdam edilebilir” dedi.

Türkiye’nin ekonomik durumu hakkında konuşan Özkan, pandemi sonrası ekonomimizin kırılganlığına dikkat çekti ve yurttaşların büyük bir ekonomik krizin içinde olduğumuzun farkında olduğunu belirtti. “Normalleşme adımları ile ekonomi hareketlense bile kırılgan bir ekonomik sistemin içinde yaşadığımızı unutmayalım” diyen Özkan’a göre ekonomik krizden ve bu kısır döngüden çıkış için ortaya konacak politikaların ve teşvik programlarının yeşil olması gerekiyor. Genel işsizlik ve genç işsizliğinin tarihte çok görülmeyen şekilde arttığını söyleyen Özkan, hal böyleyken istihdam yaratmayan eski uygulamaları tekrar etmeye değil, yeni yeşil işler için yatırımlar yapılması gerektiğini savundu.

‘Dönüşüme Direnmenin de Ciddi Bir Maliyeti Var’

Özkan Türkiye için yeşil dönüşüm yolundaki en büyük engeller için siyasi arenayı işaret etti: “Dönüşümün elbette bir maliyeti olacak. Ancak daha da önemlisi dönüşüme direnmenin de ciddi bir maliyetinin olması. Bu maliyeti hep beraber artan işsizlik ve yoksulluk, yükselen enflasyon, giderek azalan kişi başı gelir olarak ödüyoruz zaten. Ülkeye istikrar getireceği iddiasıyla hayata geçirilen başkanlık sistemi işlemiyor, sokağın sorunlarına çare üretemiyor.”

Son dönemde açıklanan eylem planı için konuşan Özkan şu ifadeleri kullandı: “Tepeden inme bir yeşil dönüşüm programının akıbeti de, diğer teşvik programlarının akıbeti gibi olacaktır.” Katılımcı süreçlerle tüm paydaşlar dikkate alınarak adım atmak yerine dinlemeden tasarlanan teşvik programlarının birtakım kesimlere yapılan para transferinin bir aracı haline geldiğini belirten Özkan “Bu anlayışla oluşturulacak yeşil dönüşüm programı da farklı bir sonuç vermeyecektir.” dedi.

‘Yumurta Kapıya Dayanınca Üzerinde Konuşmaya Başladık’

Dünyadaki birçok ülkenin 2009’dan beri ekonomilerini dönüştürmeye başladıklarını belirten Özkan, ekonomi büyürken istihdam artarken emisyonların düştüğünü, kirliliğin azaldığını ve AB’nin 2019’da Avrupa Yeşil Düzeni’ni (AYD) zaten böyle bir hazırlık sürecinden sonra ilan edebildiğini söyledi. AYD’nin önemli bir parçası olan Sınırda Karbon Uyarlaması AB içinde olduğu gibi AB’ye ihracat yapan firmaların da emisyonları için para ödemesini zorunlu kılıyor. Yapılan hesaplamaların bu durumun Türkiye ihracatçısına maliyetinin yıllık 1.1-1.8 milyar avro olabileceğini gösterdiğini belirten Özkan, bu oranda bir maliyetin, çimento gibi birtakım ürünlerin AB pazarına ihracatını imkansız kılabileceğini söyledi: “Türkiye’de üretimin sera gazı emisyon yoğunluğu çok yüksek, bunu düşürmeyi başaramadık, açıkçası çok geç kaldık. şimdi yumurta kapıya dayanınca üzerinde konuşmaya başladık.”

‘Teknolojileri Üretime ve Tüketime Uyarlayabildiğimizde Daha Az Kaynakla Aynı İşi Yapabileceğiz’

“Üretim süreçlerini kaynak-etkinliği bağlamında yeniden tasarlamamız gerekiyor. Dijital dönüşüm de bunun bir parçası.” diyen Özkan, teknolojinin yeşil dönüşüm için ne derece önemli olduğuna vurgu yaptı. Özkan bilgi teknolojilerinin gelişmekte olduğunu, bu teknolojileri üretime ve tüketime uyarlayabildiğimizde daha az kaynakla aynı işi yapabileceğimizi söyledi. Araştırma geliştirmeye devletlerin harcadığı kaynağın bizim vergilerimizden elde edildiğini vurgulayan Özkan, geliştirilecek teknolojilerin bizim hayat kalitemizi arttıran teknolojiler olmasını istemenin hakkımız ve ve daha da önemlisi sorumluluğumuz olduğunu belirtti.

Ekonomik krizin gün geçtikçe derinleştiğini, siyasi ve ekonomik istikrarsızlık nedeniyle yüksek katma değerli üretim yapacak yatırımların gelmediğini ve olanın da ülkeden kaçtığını belirten Özkan, bu durumun Türkiye’nin doğal alanlarının üzerindeki baskıyı arttırdığını söyledi: “Yalnızca Çanakkale’nin %70’i maden şirketlerine ruhsatlanmış durumda. Bir bir örnek, bugün İkizköy’de Akbelen ormanı için yurttaşlar nöbette. Geçtiğimiz günlerde yaşanan sel felaketi Taşocağı için katledilmek istenen İkizdere’nin bağlı olduğu Rize’de yaşandı. Doğayla uyumlu ekonomi yatırımları için herhangi bir adım atılmazken hükümete yakınlığı ile bilinen şirketler dağa, taşa, suya, ormana saldırıyor.”

‘Eylem Planı’nın Öngördüğü Dönüşümlerin Hiçbiri Gerçekleşemez’

‘Çöp ithal edilen, katma-değeri oldukça düşük ve çevre etkisi oldukça maliyetli madencilik faaliyetlerinin bu kadar popüler olduğu bir ekonomik atmosferde açıklanan Eylem Planı’nın öngördüğü dönüşümlerin’ hiçbirinin gerçekleşemez olduğunu dile getiren Özkan, öncelikle bu boğucu atmosferin dağıtılması gerektiğini söyledi.

‘Kanal İstanbul Gibi Tüm Yaşamsal Çeşitliliği Öldürecek..’

Özkan, Kanal İstanbul projesi ve AB Yeşil Finansman desteği mantaliteleri arasındaki farka dikkat çekti: “Bir diğer eylem alanı olarak Yeşil Finansman’a erişim ele alınmış genelgede. Anlıyoruz ki beklenti Sınırda Karbon Mekanizması (SKD) ve Döngüsel Ekonomi (DE) düzenlemelerine uyumla birlikte yeşil finansman kaynaklarına erişimin artacağı beklentisi hakim.” Bunun çok iyimser bir beklenti olduğunu söyleyen Özkan, SKD ve DE düzenlemelerinin AYM’nin önemli ayaklarından sadece ikisi belirtti ve Yeşil Finansman’ın önemli kaynaklarından Avrupa Yatırım Bankası’nın artık çevreye olumsuz etkisi olacak projelere finansman sağlamadığını vurguladı.

Giderek artan bir biçimde özel banka fonlarının projelerin çevresel etkilerini göz önünde bulundurduğunu belirten Özkan, sözlerine şöyle devam etti: “Peki Türkiye ne yapıyor? Marmara’da büyük bir ekokırım yaratacak olan Kanal İstanbul projesini hayata geçirmeye çalışıyor, inadına yapacağız diyor. Kanal İstanbul gibi tüm yaşamsal çeşitliliği öldürecek olan bir proje için kaynak arayan ekonomiye yeşil dönüşümü kolaylaştıracak finansman girişi olamaz.”

‘Yeşil Finansmanı Hedefliyor ama Fiiliyatta Gözler Kanal İstanbul Finansmanında’

“Türkiye bir seçim yapmak zorunda” diyen Özkan, Eylem Planı sözde yeşil finansmanı hedeflediğini ama fiiliyatta gözlerin Kanal İstanbul finansmanında olduğunu söyledi. Özkan, yeşil dönüşüm ve siyasi yapı arasındaki ilişkiye dikkat çekerek sözlerini şöyle tamamladı: “Hükümet her alanda yeni eylem planları hazırlayarak 2023’ü işaret etmekten öteye geçemiyor. Bu ülkeye işleyen bir demokrasi ve çoğulcu bir siyaset anlayışı gerekiyor. Tüm bu gerekliliklerle el ele yürüyecek bir yeşil dönüşüm ise kaçınılmaz bir gerçek artık.”

The post ‘Pandeminin Ekonomik ve Toplumsal Etkilerini Bertaraf Edecek Tek Gerçekçi Program Yeşil Dönüşüm’ appeared first on Sivil Sayfalar.

Bu çerçevede UNDP’nin Suriye Krizine Yanıt ve Dayanıklılık Portfolyosu altında hayata geçen ve Kore Hükümeti tarafından finanse edilen “Yenilenebilir Enerji Sektöründe Suriyeliler ve Ev Sahibi Topluluk Üyeleri için İstihdam Edilebilirliğin Artırılması Projesi” ile özel sektör, kamu kurumları, iş dünyası kuruluşları, STK’lar, ticaret ve sanayi odaları ve organize sanayi bölgeleri ile üniversiteler bir araya gelerek bir ekosistem oluşturacak.

HBÖGM ile iş birliği içinde Bursa, Kocaeli, Konya, Mersin ve Hatay illerinde sağlanacak, öncelikle sektördeki vasıfsız iş gücünün eğitimine odaklanan mesleki eğitimlerde, katılımcılar özellikle güneş ve rüzgar enerjisi alanında yenilenebilir enerji üretimi yapan santral ve tesislerin mevcut ekipman ve sistemlerin imalat, kurulum ve bakımı konusunda, yenilenebilir enerji alanında mesleki ve teknik beceriler edinecekler. Program sonunda 500 katılımcının Europass geçerliliği olan Kurs Bitirme Belgesi alarak eğitimli iş gücüne kazandırılması amaçlanıyor. Proje, toplumsal cinsiyet eşitliği kapsamında toplam istihdam hedefinin en az %25’ini kadınların oluşturmasıyla da dikkat çekiyor

Projenin ilerleyen aşamalarında dijitalleşme alanında da önemli adımlar atılarak, Türkiye’de ilk defa uygulamalı bir mesleki eğitim programının yüz yüze eğitim ve uzaktan eğitimi birleştiren harmanlanmış öğrenme modeli ile verilmesi planlanıyor. Bir pilot uygulama olarak, Fotovoltaik Güneş Panelleri Kurulumu ve Hibrit (Güneş-Rüzgar) Sisteme Entegrasyonu Kurs Programı, Milli Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü sistemi ve altyapısı üzerinden, sınıf içi ve uzaktan öğrenme yoluyla hayata geçirilecek. Katılımcılar, zamandan ve mekandan bağımsız olarak, bilgisayar, akıllı telefon, tablet gibi mobil elektronik cihazları kullanarak derslere uzaktan katılabilecek, uzaktan erişebilecekleri içerikleri e-öğrenme yoluyla takip edebilecek, aynı zamanda sınıflarda alacakları yüz yüze eğitimlere devam edebilecek.

The post UNDP Türkiye, Yenilenebilir Enerji Sektöründe İstihdamı ve Sosyal Uyumu Destekliyor appeared first on Sivil Sayfalar.

Karnede Çözüm Önerileri de Yer Alıyor

Projede, gösterge setinde bulunan hava ve su ana başlığı, mevzuat dışı faaliyetleri barındırdığı için belediyelerin faaliyetlerine göre Yeşil Belediye Karnesinde puanlansa da raporun analiz kısmında ele almıyor. Belediyeler, hava ve su başlığının dışında kalan en yüksek ve en düşük aldıkları başlıklar, genel ortalamanın üzerinde ve altında kalan başlıklar birlikte incelenerek değerlendirilmiş. Karnede düşük puan alınan alınan başlıklara yönelik çözüm önerileri de sunuluyor. Raporda, 37 ilçe belediyesinin taramaları sırasında stratejik planlarda yeşil belediye kriterlerine uygun projelerin bulunduğu ve bu konuda yapıların oluşturulduğu, ancak mevzuat, bütçe sıkıntıları veya gündem değişikliği gibi gerekçelerle projelerin hayata geçirilmediği vurgulanıyor. İklim krizinde yaşanacak afetlerde belediyelerin önemli bir görevi olduğu belirtilen raporda, “Belediyeler iklim krizine karşı etki azaltma ve uyum çalışmaları yapmalı ve yaptığı çalışmalarla denetleyici olmalıdır.  Bu konuda yapılacak faaliyetler, genel olarak belediyelerde mevzuat dışı olduğu için bir üst kuruluşun sorumluluğuna bırakılmıştır. Ancak 26 Eylül 2019 tarihinde İstanbul’da yaşanan 5,8’ şiddetindeki depreminde yaşanan çeşitli aksaklıklar yurttaşların ilk olarak ilçe belediyelerine başvurduklarını bir kez daha göstermiştir. İlçe belediyelerine düşen sorumluluk oldukça büyük ancak yapılamaz değildir.” deniliyor.

Yenilenebilir Enerjinin Önemi…

Raporda değinilen bir diğer konu temiz hava. Havanın zehirli gazlardan temizlenmesinin yaşam kalitesi açısından önemli olduğu vurgulanan raporda, “Enerji tasarrufu yapılması, güneş enerjisi santrallerinin kurulması, denetimlerin yapılması, eğitim ve teşvik edici çalışmaların yapılması çok önemlidir. 37 ilçeyi incelendiğinde sadece Tuzla Belediyesi’nin Şelale Kültür Merkezi’nde güneş enerjisi paneli kurduğu görülmektedir. Bu çalışma temiz yenilenebilir enerji uygulamalarından biri olması nedeni ile son derece önemlidir.” ifadelerine yer veriliyor.

Atık konusunda yapılacak en önemli çalışmanın atık oluşumunun engellenmesi olduğu vurgulanan raporda, ilçe belediyelerinin 1. Sınıf, 2. Sınıf ve 3. Sınıf atık üreticilerine düzenli olarak denetim yapması, plastik kullanımının azaltılması, çöplerin ayrıştırarak toplanması ve kompost yapımı gibi güçlendirici eğitimlerinin önemine vurgu yapılıyor. Atık yönetimiyle ilgili diğer öneriler şunlar: “Atık ayrıştırması, belediyenin oluşum-ayrışım-bertaraf süreçlerinde atığın daha kolay işleme alınmasını, geri dönüşümünü kolaylaştırmasını, dolayısıyla da karbon salımının azaltılmasını ve ham madde tasarrufu yapılmasını sağlar, bu sebeplerle atık oluşumu önleyici çalışmalar yapmak önemli ve gereklidir. İlçe belediyelerinin OSB ve AVM gibi yerlerde gıda, teknoloji ve tekstil ürünleri gibi farklı çeşitlerde atıkların oluşması dolayısıyla mutlaka işyerleri ile ortak çalışarak, atık önleme ve ayrıştırma faaliyetleri yapmalı, yapılan çalışmalarını titizlikle takip etmelidir.”

Karneden İyi Örnekler…

Yeşil Belediye Karnesi’nde yer alan iyi örnek uygulamalarından bazıları şunlar:

Zeytinburnu’nda ZEYBİS Projesi…

Zeytinburnu Belediyesi bisiklet kullanımının yaygınlaştırılması için başlattığı proje ile ilçe içinde bisiklet kullanımını arttırıcı ve teşvik edici çalışmalar yürütmekte… Belediye başkanı ve belediye personelinin bisiklet kullanımına geçmesi ile başlayan proje, haftalık bisiklet turlarının düzenlenmesi ve “ZEYBİS” projesi ile ilçe genelinde yaygınlaşmış. Bu proje, ilçe sınırları içerisinde trafik yoğunluğunun ve motorlu araçlardan kaynaklanan fosil yakıt tüketiminin azaltılması iyi örnek uygulamasıdır.

Ümraniye Çiğdemi Koruma Altında

Ümraniye Belediyesi, Endemik bir bitki türü olan Ümraniye Çiğdemi ile ilgili çalışmalar yapıyor. Endemik türü belirleme ve ekosistemi korumaya yönelik bu çalışması “Biyoçeşitlilik” başlığı için önemli bir konudur. Bu nedenle Ümraniye Belediyesi’nin endemik türünü gözeterek açtığı Ümraniye Çiğdemi Araştırma, Eğitim ve Koruma Merkezi iyi örnekler arasında yerini almış.

Tuzla Yenilenebilir Enerjide Tek İlçe

Tuzla, İstanbul’da kendi bünyesinde yenilenebilir enerji santrali işleten tek belediye. Şelale Kültür Merkezi’nin çatısına kurduğu güneş enerjisi panelleriyle kültür merkezinin enerjisini yenilenebilir olarak sağlamakta, elektrikli araç şarj istasyonuna aktararak farklı alanlarda da kullanıyor. Enerji tasarrufu sağlamakta ve kendi enerjisini üreterek yerelini güçlendiriyor. Ayrıca çöp konteynerlerine çip takarak doluluk oranlarını kontrol altına almış. Doluluk bilgileri merkezi sistemde toplanarak, çöp toplamaya çıkan araçların, çöpün tam dolu olmadığı yerlerde gereksiz tur atmasını önlenmiş. Bu uygulama karbon salınımını ve hava kirliliğini azaltarak enerji ve maddi tasarruf sağlıyor. Güneş enerjisi santrali ve mikroçipli konteyner projeleri Tuzla’nın iyi uygulama örnekleridir

Silivri’de Alternatif Bitki Yetiştiriciliği

Silivri Belediyesi, ilçe sınırları içerisinde Tarımsal Üretim ve Araştırma Merkezi (TÜRAM) kurarak bölgedeki geleneksel tarım ve bölge koşullarına uygun alternatif bitki çeşitlerinin yetiştirilmesi konusunda çalışmalar yürütüyor. Kentsel tarımın ve bölgede bulunan çiftçilerin güçlendirilmesi açısından iyi bir örnek olan proje ile bölge toprağına uyumlu bitkilerin yetiştirilmesi desteklenmekte… Aynı zamanda, Silivri Ziraat Odası ile birlikte Toprak Bitki ve Su Tahlil Laboratuvarı projesini de hayata geçirerek bölge çiftçisine yapmış olduğu tahlil ve araştırmalarla destek veriyor, Silivri Belediyesi’nin hayata geçirmiş olduğu bir diğer iyi örnek ise sahil kordonunda kişi yoğunluğunun fazla olduğu noktalara güneş enerjisi ile çalışan akıllı banklar koymasıdır. Bu banklar aracılığıyla vatandaşların kullanımına sunulmak üzere güneş enerjisiyle elektronik eşyaların şarjının yapılması mümkün oluyor.

The post Belediyelerin Yeşil Karnesi… appeared first on Sivil Sayfalar.

Yeşil Düşünce Derneği Genel Koordinatörü Sevil Turan ve Yeryüzü Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Aytaç Tolga Timur’un bilgilendirme konuşmalarıyla başlayan toplantı, katılımcıların sorularıyla devam etti. İstanbul’da yenilenebilir enerji kooperatifi kurmak için neler yapılabileceği odağında gerçekleşen toplantıda; kooperatif kurmak için uygun yerlerin tespiti, kooperatif kurma kriterleri ve süreçleri, yenilenebilir ve çevre dostu enerji kaynaklarının faydaları, enerji kooperatifine nasıl üye olunacağı ve ne kadar pay alınacağı gibi konular konuşuldu.

“Daha Adil, Temiz ve Ucuz Bir Enerji Modeli”

Yeşil Düşünce Derneği olarak yaklaşık dört yıldır yenilenebilir enerji kooperatifleri ve yurttaş temelli enerji santralleri konusunda çalıştıklarını belirten Yeşil Düşünce Derneği Genel Koordinatörü Sevil Turan, “Enerjinin demokratikleşmesi, yerelleşmesi; daha adil, temiz ve ucuz bir enerji biçimi haline dönüşmesi konusunda yeni bir model olarak düşündüğümüz için enerji kooperatifleri konusunu önemsiyoruz. Çünkü herkes şirket kurmak istemeyebilir, birbirini tanımayan insanlar şirket kurmayabilir ama kooperatifçilik doğrudan kar amacı gütmeyen bir komşuculuk hareketi.” dedi. Yenilenebilir enerji kooperatifleri neden ve nasıl kurulmalı konuları üzerinde teknik bilgiler veren Turan, Avrupa Yakası ve Anadolu yakasındaki potansiyele ve üye sayısına göre İstanbul’da uygun bir yerde bu yenilenebilir enerji kooperatifini kurup, kendi yerel enerjilerini oluşturmak istediklerini söyledi.

Toplantıya yüzden fazla kişinin katılım sağlamasını çok olumlu bulduklarını belirten Turan, “Birçok insan aktif olarak bu kooperatifte yer almak istiyor. Kooperatifler yedi kişi ile kuruluyor ve yedi kişinin üstündeki sayı enerji kooperatifinin kapasitesini belirliyor. Bu sözleşme gücü oranıyla bağlantılı, bu nedenle ilgi çok önemli bir durum. İstanbul’da diğer bölgelere örnek olacak bir potansiyel var. Çünkü çok fazla insan yaşıyor ve aslında ekolojik bir enerji sistemine dönüşüm için hem güneş sistemi açısından hem de çatıların durumu itibariyle potansiyeli olan bir şehir.” diye konuştu.

Kooperatife kesin üye olmaya olmaya karar veren insanlarla yenilenebilir enerji santralinin yerini ve kapasitesini tespit etmeyi amaçladıklarını dile getiren Turan, “Ortalama olarak öngörülen 200 ya da 300 kilowatt’lık bir enerji santrali olması şartıyla bir yer planlıyoruz. Yer henüz belli değil. Rakamsal terimler de yer belli olduktan sonra netleşecek. Bu daha ilk toplantı ve bu kadar ilgi varsa 6 aya kadar hayata geçirmiş olmayı planlıyoruz ama izin süreçleri biraz uzun sürüyor.” dedi.  Kamu kurumlarının yenilenebilir enerji santralleri kurma konusunda destekçi olduğunu vurgulayan Turan, devlet kurumlarındaki kişilerin değişmesiyle konuyu muhatap alan kişilerin de değiştiğini ve süreci baştan başlatmak gibi bir durumun ortaya çıktığını belirtti.

“Hükümet 31 Ekim 2020’ye Kadar Alım Garantisi Veriyor”

Yenilenebilir enerji kooperatifi kurmak için devletin belirlediği süre hakkında bilgi veren Yeryüzü Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Aytaç Tolga Timur, “Burada buluşmamızın en temel amacı kendi enerjimizi enerjimizi kendimiz üretmek istememiz. Hükümetin alım garantisi verdiği bir tarih var. Bu tarih 31 Ekim 2020. Şimdi üretirsek devlet ben alırım diyor. Belirlenen süreyi geçirirsek alım garantisi olmayabilir. Bu tarihe kadar bu projeyi hayata geçirmezsek işler zorlaşır. Ama güneş enerjisinin şöyle bir güzelliği var; kurulumu 1 hafta sürüyor. Bu yüzden kooperatif kurma sürecini tamamlarsak ve kurulum işin en kolay kısmı olacak.” dedi.

“Doğaya Zarar Vermeden Temiz Enerji Üreteceğiz”

Çanakkale’de kurulan Troya Yenilenebilir Enerji Kooperatifi’nin kurucularından olan ve İstanbul’da kurulacak kooperatifin de paydaşları arasında olmayı düşünen Mahmut Boynudelik, “Enerjide kooperatifleriyle, kendi tükettiğimiz enerjiyi kendimiz üreteceğiz ve doğaya zarar vermeden temiz enerji üreteceğiz. Aynı zamanda enerji kooperatifleri modelini şu açıdan da çok önemsiyorum; bu model büyük şirketlerin enerji piyasasındaki hakimiyetine bir alternatif ve bir başkaldırıdır. Bu kar amacı güden bir yatırım değil, biz bir enerji şirketi kurmuyoruz. Burada karlılık bir yan amaç olabilir ancak. Enerjinin demokratikleşmesiyle vatandaş yerelde ürettiğini, yerelde tüketecek. Enerji tüketicileri aynı zamanda üretici olacaklar ve gelir elde etmek için enerji tasarrufuna ve enerji verimliliğine yönelecekler.” dedi.

Yenilenebilir Enerji Hakkında…

Doğada var olan ve sürekliliği bulunan kaynaklardan elde edilebilen ve doğa tarafından daimi olarak takviye edilebilen enerjiye ‘yenilenebilir enerji’ denir. Doğada var olan yenilenebilir enerji kaynakları ise Güneş, Rüzgar, Biyokütle, Jeotermal, Hidrolik, Hidrojen ve Okyanus Enerjisi (Dalga ve Gel-Git) olarak sıralanabilir. Günümüzde küresel enerjinin yüzde 80’i fosil yakıtlardan elde ediliyor. Ayrıca yenilenebilir enerji kaynakları,  dünyada en çok kullanılan enerji kaynakları olan kömür, petrol ve doğalgaz gibi fosil yakıtlara olan bağımlılığı azaltmada en kritik rolü üstlenmektedir. Yenilenebilir enerji kaynakları, fosil enerji kaynakları gibi zamanla bitmez, tükenmez. Fosil yakıtlara bağımlılığı azaltacak iklim dostu çözümlerden biri olan güneş enerjisinden elektrik üretilmesi kamu tarafından da teşvik ediliyor.

Türkiye’de Yenilenebilir Enerji Kooperatifleri

Türkiye’de yenilenebilir enerji kooperatifi kurulabilmesi, 2 Ekim 2013 tarihli ve 28783 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan ‘Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmelik’in 5. maddesi ile olası kılındı. Bu yönetmeliğe 23 Mart 2016’da yapılan ekleme ile;

• 100 kişiye kadar ortağı olan kooperatiflere 1  MW ( 1000 kilowatt )
• 101 ile 500 arasında ortağı olan kooperatiflere 2 MW,
• 500 ile 1000 arasında ortağı olan kooperatiflere 3 MW,
• 1000’den fazla ortağı olan kooperatiflere de 5 MW elektrik üretebilmek için tesis kurma hakkı verilmiştir. 

Türkiye’de ilk yenilenebilir enerji kooperatifi, 2014 yılında Denizli’nin Tavas ilçesinde kuruldu. Diğer kooperatiflerin kurulduğu iller ise; Afyon, Ankara, Antalya, Bursa, Çanakkale, Çorum, Denizli, Elazığ, İstanbul, İzmir, Kayseri, Konya, Mersin, Muğla ve Şanlıurfa. 2018 yılı itibariyle de Türkiye’deki kooperatiflerin sayısı 22’ye ulaşmıştır. 

Fotoğraflar: Cihat Demirtaş

The post İstanbul’da ‘Yenilenebilir Enerji Kooperatifi’ Kurulacak appeared first on Sivil Sayfalar.

Alternatif enerji kaynaklarını kullanımının zor olmadığını göstermek için yapılan proje ile üretilen elektrik sayesinde aylık 100-150 lira civarında tasarruf sağlanıyor.

Üç farklı bölüm öğrencilerinin ortak projesi olarak geliştirilen bu temiz enerji sistemi, ülkemizde yenilenebilir enerji kaynaklarının yerel ölçekte de kullanımı konusunda önemli fırsatlar olduğunu gözler önüne seriyor.

Kaynak: İklim Haber

The post Öğrenciler Okullarını Rüzgar Gülü ile Aydınlatıyor appeared first on Sivil Sayfalar.

Konu hakkında yapılan açıklamaya göre şirketler sosyal sorumluluk çalışması olarak gördükleri Solar Chernobyl projesinin kurulu gücünü 100 MW’a çıkarmayı hedefliyorlar.

Ayrıca santralin elektrik üretiminden sağlanan gelirin projenin yatırım maliyetini karşılamasının ardından elde edilen gelir oluşturulacak Yeşil Çernobil Bağış Fonu‘na aktarılacak. Fon ile de yeşil enerji projelerinde çalışmak isteyen yetenekli Ukraynalı öğrencilerin eğitimine ve Kiev bölgesinde kamuya yönelik yeşil enerji girişimlerine destek olunacak.

1 Temmuz 2018 tarihinde elektrik üretimine başlayan proje Ukrayna yönetimi tarafından 2019 yılına kadar devreye girecek olan güneş enerjisi yatırımları için kilovat-saat için 15 avro-sent olarak uygulanan alım garantisinden yararlanacak.

Ukrayna’da 2017 yılının ilk dokuz aylık döneminde 500 MW gücünde güneş enerjisi santrali devreye girmiş durumda.

Kaynak: Yeşil Gazete

The post Çernobil’de Güneş Elektriği Üretimi Başladı appeared first on Sivil Sayfalar.

Ülkede 2017 yılında 624, 2016 yılında ise 210 saat kömürden elektrik üretilmeye ihtiyaç kalmamıştı.

MyGridGB verilerine göre ülkedeki kömürlü termik santrallerinin kömürden elektrik üretmediği saat sayısı bugün itibari ile 1.270’i aştı.

Bu rakam 13 Temmuz 2018 günü saat 08:00 itibari ile 1.000’e ulaşmıştı.

Kömürün payı düşüyor

Ülkenin elektrik tüketiminde 2012 yılında yüzde 43,2 olan kömürün payı, 2017’de yüzde 7’ye gerilemişti.

Doğal gazın 2012’de yüzde 26,1 olan payı ise 2017’de yüzde 41,5’e yükselmişti.

2012’de yüzde 4,7 olan yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı tüketimin payı hızlı yükseliş ile 2017’de ise yüzde 20,5’e ulaşmıştı.

Kömür için son tarih 2025

İngiltere’nin iklim hedefleri kapsamında ülkede devredeki son 8 kömürlü termik santralin de 2025 yılına kadar kapanması gerekiyor. Bununla birlikte piyasa koşullarının kapanmaların 2025’ten önce de tamamlanmasına neden olabileceği öngörülüyor.

Kaynak: Yeşil Gazete

The post İngiltere Yenilenebilir Kaynaklardan Elektrik Elde Etme Süresini 2017’ye Göre İkiye Katladı appeared first on Sivil Sayfalar.

Duyuru, Salı günü Almanya Enerji ve Su Endüstrileri Birliği (BDEW) tarafından ilk veriler dikkate alınarak yapıldı.

European Climate Foundation‘a göre (Avrupa İklim Vakfı) beş yıl önce Almanya’daki kömürden elektrik üretiminin rüzgâr, güneş ve biyokütlenin toplamının iki katı olduğu düşünüldüğünde, yenilenebilir enerjinin gelişimindeki ivme daha iyi anlaşılıyor.

Almanya’nın 2018’in ilk altı ayındaki toplam elektrik üretimi (2017’nin ilk altı ayı ile karşılaştırmalı)

• Yenilenebilir enerjinin payı %10 arttı.
• Yenilenebilir enerjinin payı: %36,3 ya da 118 milyar kWh (%32,5 ya da 107 milyar kWh)
• Linyit ve taş kömürünün payı: %35,1 veya 114 milyar kWh (%38,5 ya da 127 milyar kWh)
• Linyitten elektrik üretimi %22,5’te kalırken (2017’de %22,9) kömürdeki düşüşün büyük kısmı ise taş kömürüne bağlı.

Emisyon oranları buna rağmen düşmüyor

Yenilenebilir enerjideki başarının aksine, Almanya’nın emisyonları düşmüyor. Bu ısıtma ve ulaşım sektörlerinden kaynaklandığı kadar linyite bağlı enerji üretiminden de kaynaklanıyor.

‘Kömürden Çıkış Paydaş Komisyonu’ oybirliği ile Almanya’nın iklim hedefleri doğrultusunda adil bir çıkış planı oluşturana kadar kömürden çıkış politikası hala belirsizliğini koruyor. Komisyonun bir sonraki toplantısı ise 13 Temmuz’da.

Elektrik üretimine dair veriler:

• Bu sonuçlar üzerinde, rüzgâr ve güneş enerjisinin olumlu hava koşullarından etkilenmesi ve yılın ilk yarısı genel olarak daha az enerji tüketimi gerçekleşmesinin de etkisi var.
• Alman hükümetinin, ilave güneş ve rüzgâr ihaleleri ile 2030 itibarıyla elektrik tüketiminde %65 yenilenebilir enerji payı hedefi bulunuyor.
• Geçen hafta açıklanan yeni bir rapor, elektrik tüketiminde %65 yenilenebilir hedefine makul maliyetlerle ulaşmanın mümkün olduğunu ortaya koydu.
• Haziran’da enerji endüstrisiyle çevreci kurumlar beklenmedik şekilde birlik olup yenilenebilir enerjinin gelişimi, emisyonların azaltılması ve Avrupa iklim hedefleri için hükümete birlikte çağrıda bulundu.
• Almanya’da yenilenebilir enerjiden elektrik üretiminin maliyeti (LCOE) çarpıcı biçimde düştü. Güneş ihalesinde ortalama fiyat 4.33 €cent/kWh iken, rüzgârda ise 4.60 €cent/kWh. Kömürden elektrik üretiminde ise fiyatlar linyitte 4.59 €cent/kWh ile 7.98 €cent/kWh arasında, taş kömüründe 6.27 €cent/kWh ile 9.86 €cent/kWh arasında. (Fraunhofer ISE 2018, syf. 15)
• 2017’de ise tarihte ilk defa bu sefer Avrupa Birliği’nde yenilenebilir enerji (hidroelektrik dışında) ilk defa kömürden daha fazla elektrik üretmişti. (Sandbag/Agora Energiewende ortak raporu).

Kaynak: Bianet, European Climate Foundation

The post Almanya’da Yenilenebilir Enerji İlk Altı Ayda Kömürü Geçti appeared first on Sivil Sayfalar.