Dijital iletişim uzmanı Özgür Mehmet Kütküt’ün yürüteceği beş haftalık program kapsamında görsel tasarım ve hikaye anlatıcılığının temelleri anlatılacak. Canva ile tasarım, video ve animasyon araçları, tasarımda renk uyumu, görsel düzenleme, bilgiyi tasarlamak için araçların tanıtılacağı programın tamamına katılanlara sertifika da verilecek.

29 Eylül Çarşamba 19.30’da başlayacak Medya Okulu, beş hafta boyunca her Çarşamba teorik ve uygulamalı çevrimiçi oturumlarla devam edecek.

Eğitimin Detayları 

Eğitimin detaylarına buradan ulaşabilirsiniz.

Başvuru

• Katılımcı sayısının sınırlı olduğu okula başvurular için son tarih ise 24 Eylül Cuma. Başvuranların tüm programa katılması ve verilen ödevleri yaparak gelmesi gerekiyor.
• Başvurmak için tıklayın.

The post Kaos GL Medya Okulu Başlıyor appeared first on Sivil Sayfalar.

Bütün bu dönemsel karmaşa devam ederken, daha önce de dijital teknolojileri sahnede kullanan oyunların yapıldığını düşünürsek, uzun vadede seyirci için bir oyunu etkileyici kılan ve içine çeken unsurlar neler? Kamera ve ses kullanımı, görsel efektler seyircinin deneyimini etkiliyor. Geçtiğimiz yılın en ilgi gören oyunlarından Dünyada Karşılaşmış Gibi, aynı anda iki ayrı sahneden başlıyordu. Seyirci, bulunduğu yere göre, bir videoyla da başlayabiliyordu, canlı performansla da. Bu iki grubun deneyimleri de böylece farklılaştı. Bir oyun, seyirciyi ne kadar içine katabiliyor? Bunun için ne gerekiyor?

Ashley Fell isimli bir iletişimci yaşadığımız dönemi ‘the great screen age’, büyük ekran çağı olarak adlandırıyor. Dikkat aralığımızın kısaldığı, günümüzü ekranlar ve cihazlarla geçirdiğimiz zamanlar. Herhangi bir bilgi, görselleştirilmiş olduğunda daha rahat algılandığı gibi, anlamlandırılan bilgi, ilham veren, yalnız zihinle değil kalple de hissettiğimiz konuşmalar izleyiciye daha kolay ulaşıyor. Hikayeler de tam bu anlattığı şeyleri yapıyor, öncelikle, olayları birbirine bağlıyor. Bir diğer iletişimci Jon Westenberg, hikaye anlatımının insanların bulduğu en önemli teknoloji olduğunu söylüyor. 

2015 yılında gösterime giren The Encounter oyunu, teknolojinin ve hikaye anlatıcılığının birleştiği çok iyi ve çok başarılı bir örnek. Complicite Tiyatro’nun kurucusu ve sanat direktörü Simon McBurney’nin yazdığı ve oynadığı The Encounter, yani karşılaşma, geçtiğimiz Mayıs’ta çevrimiçi olarak da seyirciyle buluştu. Tek kişilik bu oyun, çok az dekorla, izleyiciyi Amazon Ormanları’nda gezdiriyor.

Bunu başarmasında kullandığı yenilikçi işitsel teknoloji önemli bir rol oynuyor. Farklı zamanları iç içe geçiren, mekanla ilişkimizi seslerin yardımıyla değiştiren, farklı karakterleri izliyor hissi yaratırken izleyiciyi içine çeken oyun, atmosferiyle sarıp sarmalıyor. 

The Encounter, Brezilya’nın Javari Vadisi’nde National Geographic fotoğrafçısı Loren McIntyre’ın 1969’da yaşadıklarını konu alıyor. McIntyre, Mayoruna kabilesiyle iletişime girmek istiyor. Kabileyle karşılaştıktan sonra onlarla beraber yağmur ormanının derinliklerine ulaşıyor, hatta o döneme kadar bilinmeyen, Amazon nehrinin kaynağını buluyor. Sonrasında dönüş yolunu kaybediyor ve onu bırakan pilotun kendisini tekrar bulamayacağından korkmaya başlıyor. Kabileyle geçirdiği iki ay, birbirlerinin dilini konuşmadan anlaşmanın yollarını buluyorlar. Topraklarına girenlerden korunmak için kaçmaya uğraşan kabileyle, anlattığına göre başka bir dille iletişim kuruyorlar. Tüm sahip olduklarını yok edip zamanın başına, medeniyetin topraklarına girdiği zamanın öncesine dönmek isteyen kabilenin içerisinde kalan fotoğrafçı, bir gün kendini nehirden aşağı bırakarak oradan çıkabiliyor. Yaşadıklarını yıllar sonra Petru Popescu’ya anlatıyor. Popescu, Amazon Beaming isimli kitabını 1991 yılında yazıyor. 

Oyun da, bu kitap üzerine kurulu. McBurney, sahnelemeden önce detaylı araştırmalar ve görüşmeler yapıyor. 2016’da yayınlanan Josh Ferri röportajında, nörologlarla bilinç, kelimeleri kullanmadan iletişim, çevrecilerle Amazon havzasında neler olduğu, yerli hakları çalışan organizasyonlarla dünyanın her yerinde kabilelere uygulanan şiddet, fizikçilerle zamanın doğası ve yazarlarla hikaye anlatıcılığı ve kurgu üzerine konuştuğunu aktarıyor. En çok Amazon havzasının derinliklerinde yaşayan Marajai’nin Mayoruna, Xingu’nun Yawalapiti kabilelerle görüşmelerinin ilham verici olduğunu söylüyor. 

McBurney’nin oyunuyla, izleyici, mantığa sığmayabilecek şeyleri, karşısında görmediği anları yaşıyor. Kitabın isminde de geçen beaming kelimesi, McIntyre’ın Mayoruna kabilesinin lideriyle kurduğu iletişimin, başka bir dil, bir çeşit sinyalle, zihinsel telepatiyle gerçekleştiğini anlatıyor. Zamanın başlangıcına giden, teknolojiden uzak bu kabileyle ve yaşanan yolculukla, son teknolojilerin kullanıldığı, bir o kadar da sade bir oyunla karşılaşıyoruz.  

Oyunun başardığı daha önemli bir şey var, o da hikaye anlatımı. İki saat takip ettiğimiz bu performans, bu çok sesli hikaye, insanı kelime kelime içine çekiyor. Birçok duyguyla, farklı gerçeklikleri mümkün kılıyor. Oyunun içinde olmamızı sağlayan sesler, ekran başında da olsak etkiyi hafifletmiyor, fakat oyunun içine bizi çeken, McBurney’nin hikaye anlatımının gücü. 

Bu konuda esin kaynağı, Spalding Gray’in 1987 yapımı Swimming to Cambodia, Kamboçya’ya yüzerken isimli işi. Youtube üzerinden kısa bir videosunu izleyince, McBurney’nin hipnotik olarak ifade ettiği anlatıcılık karşımıza çıkıyor. Gray, Killing Fields filminin oyuncularından. Kamboçya’da geçirdiği dönemi aslında bir monologla anlatıyor. 

Peki bir hikayeyi güçlü yapan nedir? Yazar Mark Whitaker, öyküleştirmeyi zengin kılan unsurların, dinleyicinin önemsediği karakterler oluşturmak, çevrenin nasıl olduğu ve karakter üzerine etkisi ve kimin sesiyle anlatıldığı olduğunu söylüyor. Bu oyunda pek çok ses duyuyoruz, anlatıcının zihninde geçenler bizi ona yaklaştırıyor. Kabilenin ne yapmaya çalıştığını anladığımızda onları önemsemeye başlıyoruz. McBurney’nin metni yeniden kurgulaması, canlandırması, tonlamaları, hızlanarak ve yavaşlayarak aktardığı kısımlar, anlatma ritmi, detaylandırması, bu iyi hikayeyi harika bir hikayeye, bizi içine çeken bir hikayeye dönüştürüyor. 

Bir sosyal psikolog ve Stanford Üniversitesi hocası Jennifer Aaker, hikayelerin paylaşılan salt bilgilere göre 22 kat daha etkili olduğunu ifade ediyor. Bir hikaye, olayları birbirine bağlama şekliyle dinleyiciyi ikna edebiliyor, harekete geçirebiliyor. Save The Children yardım kurumunun kampanyasında bir çocuğun hikayesini dinleyen katılımcılar, yoksullukla ilgili bilgilerin paylaşıldığı tanıtımı izleyenlere kıyasla iki kat daha fazla yardım yapıyorlar. 

Bir hikayeyi anlatırken, neden onu paylaşmak istediğin, dikkati nasıl çekeceğin ve insanların önem vermesini nasıl sağlayacağın etkili oluyor. Çok iyi bir hikaye, duyguları, motivasyonları, insanları anlamaktan geçiyor. Bu hikayeler, dilden, kültürden de ayrı bir boyut kazanıyor ve evrensel nitelik taşıyor. Pixar yönetmeni Pete Docter, ‘Bir hikaye anlatırken yapmaya çalıştığın şey, hayatında seni belirli bir şekilde hissetirmiş olan bir olayı anlatmak. Ulaşmaya çalıştığın, izleyicinin de aynı duyguyu hissetmesi,’ diyor. Yani yine, kendini iyi anlamak ve farkındalık geliştirmek, hikaye anlatımının çok iyi bir hale gelmesinin kökünde yer alıyor. 

Hikaye anlatımının kurallarını Kurt Vonnegut listelemişti. Okuyucunun destekleyeceği bir karakter anlatmak bunlar arasında. Tutkuyla anlattığın bir hikayede, karakterin yolculuğuna eşlik ettiğin, duygularına karşılık gelen hikayeler, içine çekiyor. Hikaye biçimlerini anlatırken de, bir başyapıt olarak değerlendirdiği Hamlet’i çözümleyen Vonnegut, başarısının, doğruları söylemesinde yattığını söylüyor. ‘Hayat hakkında neyin iyi neyin kötü haber olduğunu anlayacak kadar çok şey bilmiyoruz. Biliyor gibi yapıyoruz.’

Hikaye anlatıcı Lani Peterson’a göre, hikayelerin ilgi çekme, etkileme, öğretme, ilham verme gücü var. Leo Widrich, bir hikayeyi dinlerken, anlatılanları dinlerken, olayları deneyimlediğimizde kullanacağımız beyin kısımlarının da harekete geçtiğini söylüyor. 

Zengin detayları olan, metafor kullanan, karakteri iyi ifade eden bir hikaye dinleyince kendimizi onun durumunda hayal ediyoruz. Hikayelerle anlam oluşturuyoruz. Yeni bakış açıları kazanıyoruz ve dünyayı daha iyi anlıyoruz. Başkalarının dünyayı nasıl algıladığını görüyoruz. Birbirimizin hikayelerini dinledikçe, birden fazla hikayenin olduğunu görerek o anlamda gerçeğe yaklaşıyoruz.

Kapak görseli: Luisa Rivera 

The post İyi Hikayeleri Harika Hikayelerden Ne Ayırıyor? appeared first on Sivil Sayfalar.

The post Hikaye Anlatıcılığı Atölyesi appeared first on Sivil Sayfalar.

Geçtiğimiz günlerde bana çok heyecan veren bir e-mail aldım. Mail, Sabancı Üniversitesi Toplumsal Cinsiyet ve Kadın Çalışmaları – Cins Adımlar: Toplumsal Cinsiyet ve Hafıza Yürüyüşleri ekibi adına Sema Semih’ten geliyordu. Beni ilginç bir deneyime davet eden bu mesaja hiç düşünmeden dakikalar içinde geliyorum cevabı yazdım. Yıllardır iletişim alanında etki yaratacak yenilikçi teknikler peşinde koşan ben; hikaye anlatıcılığı atölyelerimde anlattığım teknikleri uygulayan bir ekibin varlığından mutluluk, ne anlatacaklar?, yaşadığım Kadıköy hakkında neler duyacağımı merakla bekledim.

Yaşadığımız şehirde her gün geçtiğimiz sokaklar, binalar, mekanların meğerse hafızasında ne hikayeler, ne yaşamlar varmış. Önünden öylesine geçip gittiğim yerler Bahariye’nin girişindeki değil artık. Bestekar Dilhayat Sokak, Baylan Pastanesi, Rexx Sineması ve tüm yürüyüş boyunca uğradığımız diğer duraklar; artık hepsiyle farklı bir bağım var.

Projenin Koordinatörü Sema Semih ile projeye ilişkin söyleştik.

– Proje fikri ilk nasıl ortaya çıktı?

Projenin temelleri; Columbia University Center for the Study of Social Difference ve Sabancı Üniversitesi Toplumsal Cinsiyet ve Kadın Çalışmaları‘nın beraber düzenlediği atölyeler kapsamında küratörlüğünü Ayşe Gül Altınay ve Işın Önol’un yaptığı Hafızayı Harekete Geçirmek: Kadınların Tanıklığı (DEPO, 2014) sergisiyle eş zamanlı olarak Karakutu Derneği ile beraber yapılan “Toplumsal Cinsiyet ve Hafıza Yürüyüşü” ile atıldı. Yürüyüşlerin ilki Beyoğlu’nda gerçekleşti. Daha sonra, Sabancı Üniversitesi’nin oluşumu olan  SUGender’da biraraya gelen gönüllüler bu yürüyüşü geliştirmeye ve yaygınlaştırmaya devam ettiler. Ekibimiz toplumsal cinsiyet, hafıza, şehir ve hikaye anlatıcılığıyla ilgilenen gönüllülerden oluşuyor.

– Yapılan yürüyüşler İstanbul’un kaç noktasından oluyor? 

Beyoğlu’ndan sonra 2015’te Kadıköy, 2016 yılında ise Balat’ta da yapılmaya başlanan yürüyüşler halen bu üç semtte devam ediyor. Bu yıl bu semtlerdeki hikayelerimizi derinleştirmeyi, daha fazla hikayeye ve anlatıcıya ulaşmayı hedefledik.

– Hikayeleri ve anlatanları nasıl seçiyorsunuz? 

Tarih boyunca çok çeşitli nedenlerden dolayı hikayeleri göz ardı edilmiş, tarihe not düşülmemiş, sesleri duyulmayan, sessizleştirilen ya da susturulan insanların hikayelerinin peşinden gitmeye çalışıyoruz. Yürüyüşlerimizi kurgularken aklımızda belirli sorular var. Örneğin; arkadaşlarımızla önünde buluştuğumuz sinema, arada bir oturup nefes aldığımız park, her gün önünden geçtiğimiz ama ne olduğunu çok bilmediğimiz tahrip edilmiş bir bina ya da bir inşaat şantiyesi bize yaşadığımız şehrin tarihiyle, o şehirde yaşamış insanlarla ilgili nasıl ipuçları verir? Bu mekanlar yıllar boyunca hangi olaylara tanıklık etmiş, kimlerin hikayeleri bu mekanlardan geçmiş olabilir? Toplumsal hafızadaki suskunluklar, şehrin mekanlarına sokaklarına nasıl yansır? Toplumsal cinsiyet ve mekanlar arasında nasıl ilişkiler kurulabilir? Şehrin tarihinde, hayatında önemli yer tutmuş olmalarına rağmen hikayeleri kaybolmuş kadınların, LGBTİ’lerin hikayeleri bize ne anlatır? Onları görünür kılmak şehirle ilişkimizi nasıl dönüştürür? Bu sorularla birlikte ekibimiz çeşitli mekanların ve kişilerin hikayelerinin peşine düşüyor, hikayelerimizi oluşturduktan sonra bir yürüyüş rotası oluşturuyoruz ve en az ayda bir kez bu rotalardan birinde Toplumsal Cinsiyet ve Hafıza Yürüyüşü gerçekleştiriyoruz.

Hikaye anlatıcılarını biz seçmiyoruz aslında, isteyen herkes hikaye anlatmaya gönüllü olabilir! Hikaye anlatıcısı olmak isteyen gönüllüler; toplumsal cinsiyet, şehir, hafıza, performans ve hikaye anlatıcılığı üzerine eğitimler alıyorlar. Dinleyici olarak katılmak isteyenler yürüyüşlerimizden haberdar olmak için Cins Adımlar websitesini ve facebook sayfamızı takip edebilirler.

– Şimdiye kadar yürüyüşlere kaç kişi katıldı? Yürüyüşlerin katılımcılarda yarattığı etkiyi ölçmeye yönelik bir çalışmanız olmuş muydu? 

Her yürüyüşe ortalama 15-20 kişi katılıyor ve şimdiye kadar toplam 25 yürüyüş gerçekleştirdik. Her yürüyüşümüzün ardından katılanlardan geri dönüş almaya dikkat ediyoruz. Dinleyicilere en çok hangi hikayenin akıllarında kaldığını ya da hangi hikayeyle bir bağ kurduklarını soruyoruz. Böylelikle hikayeler de zenginleşiyor, çoğalıyor. Geçmişte tüm zor şartlara rağmen ayakta durabilmiş, kendilerine nefes alacak alanlar yaratabilmiş ve hayatları boyunca çeşitli baskılara, ayrımcılığa maruz kalsalar da kendi olmaktan, kendi yolunda gitmekten vazgeçmemiş insanların hikayesini duymak; önce bugün yaşadığımız koşullar içinde kendi hayatımıza farklı bir gözle bakmaya, sonra da geleceğe dair daha umutlu adımlar atmamıza vesile oluyor. Şu an ekibimizdeki hikaye anlatıcılarımızın bir kısmı bizi duyup dinlemeye gelen misafirlerimizden oluşuyor. Yani Cins Adımlar’la yürüyüp hikayeler dinlemek, yeni hikayelere, yeni anlatıcılara gebe oluyor.

– Yürüyüşteki hikayeler, kadınların tarihte kültür, sanat ve edebiyat alanlarında nasıl rol aldıkları hakkında önemli veri sağlıyor. Günümüz ile bir kıyaslama yapar mısınız?

Günümüzde de birçok farklı alanda çok güzel işler yapan, yaşam hikayesiyle insanlara ilham veren güçlü ve başarılı kadınlar/lgbti’ler var; görüyoruz, biliyoruz. Önümüzdeki dönemde biz de Cins Adımlar’daki hikayelere günümüzde yaşayan insanların hikayelerini de dahil etmek istiyoruz. Bu hedefimizi gerçekleştirdiğimizde daha net bir kıyaslama yapmak mümkün olabilir belki.

Yürüyüşlerde birbirinden çok farklı hayatlar yaşayan farklı tarihlerde, farklı kimliklerle çok güçlü şekillerde ayakta duran kadınların, LGBTİ bireylerin hikayelerini dinliyoruz. Zamanında bu şehrin tarihine ve kültürüne önemli katkılar yapmış ancak ismi ya hiç duyulmayan ya da belirli bir çevre tarafından duyulmuş tiyatrocular, yazarlar ve müzisyenlerden bahsediyoruz. Kınar Sıvacıyan Muhsin Ertuğrul kadar başarılı bir tiyatro oyuncusuyken bugün onun hakkında çok az bilgiye ulaşmamızın sebebi ne olabilir? Kuşkusuz bu görünmezlikle kendisinin bir kadın olmasının ve etnik kimliğinin payı büyük. Keşke zamanında daha çok şey yazılsaymış, daha çok şey öğrenebilseymişiz Kınar Hanım hakkında diyorum hep. O yüzden bugün tarihle eşzamanlı akıp giden hikayeleri yakalamak, geleceğe aktarmak daha büyük önem kazanıyor.

En son Kadıköy yürüyüşümüzde geçmiş ve günümüzü buluşturan çok güzel bir deneyim yaşadık. Bu yürüyüşte Murat Germen bize hikaye anlatıcısı olarak destek verdi. 1883 yılında İstanbul’da doğan, nü kadın temasına yoğun olarak yer veren ilk kadın ressamlardan olan Celile Hanım’ın (Celile Uğuraldım) hikayesini hem Murat Germen’den, hem de annesi – Celile Hanım’ın yine ressam olan torunu – sevgili Ayşe Yaltırım’dan dinleme fırsatı yakaladık. Hem Celile Hanım’ın hikayesini öğrenebildiğimiz, hem de ailesinden gelen sanat pratiğini sürdüren Ayşe Yaltırım ile tanışabildiğimiz; hafızalarımızda yer eden unutulmaz bir yürüyüş oldu.

– Cins adımlar yürüyüşünü günümüz kadınlarının hikayelerinden anlatsaydınız kimleri seçerdiniz? 

Aslında bir seçime gitmiyoruz, tesadüf biz de bu dönemde günümüzde yaşayan insanların hikayeleri üzerine düşünmeye başladık. O kadar çok isim sıralanabilir ki aslında… En başında Kadıköy yürüyüşümüze başladığımız iskelenin orada çiçek satan insanların hikayeleri geliyor aklıma. Bir durağımız o çiçekçiler olabilir. Bu dönemde ayrıca çeşitli sebeplerle İstanbul’a gelmiş, göçmen/sığınmacı/mülteci kadın ve LGBTİ’lerin ve kurdukları dayanışma mekanlarının hikayelerini yürüyüşlerimize eklemek üzerine de çalışıyoruz.

Toplumsal cinsiyetin yanı sıra diğer bir odağımız mekanlar tabii. Bugün hala bir şekilde var olmaya devam eden kentsel dönüşümden kurtulup bir şekilde ayakta kalabilmiş binaların tarihine, o binalardan gelip geçen insanların hikayelerine dair düşünmeye başladığımızda da derya deniz bir alana giriyoruz. Baylan Pastanesi yine Kadıköy’deki duraklarımızdan biri mesela. Burada Sevim Burak’ın hikayesini dinliyoruz; acaba bugün hangi şairler yazarlar hangi eserlerini bu pastanede yazmaya devam ediyor gibi bir soru üzerinden de bu mekandaki hikayemizi yeniden düşünebiliriz belki.

Fotoğraflar: Selen Çatalyürekli

The post Toplumsal cinsiyet eşitliği ve ayrımcılıkla mücadelede ilham veren bir proje: Cins Adımlar appeared first on Sivil Sayfalar.