‘Gazetecilerin Çoğu Terörle İlgili Suçlarla İtham Ediliyor’

Davaları izlenen gazetecilerin yüzde 61’i Terörle Mücadele Kanunu kapsamında terörle ilişkili suçlamalara maruz kaldı. Bu suçlamalar arasında; terör örgütü propagandası (71 dava), terör örgütüne üyelik (38 dava), terör örgütüne üye olmamakla birlikte yardım ve yataklık (11 dava), terör örgütü adına suç işleme (3 dava), terör örgütü kurma ve yönetme (5 dava), terörle mücadelede görev alan kamu görevlilerinin hüviyetlerini açıklamak, yayınlamak veya bu yolla hedef göstermek (4 dava), terör örgütünün açıklamalarını yayınlama (2 dava) yer aldı.

Suçlamaların yüzde 10’unu (22 dava) Türk Ceza Kanunu’nun 299. Maddesi kapsamında cumhurbaşkanına hakaret oluştururken, yüzde 7’si de (15 dava) kamu görevlilerine hakaret veya iftira kapsamındaydı. Sekiz dava ise Türk Ceza Kanunu’nun 301. Maddesi uyarınca Türk milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, devletin kurum ve organlarını aşağılama suçlamasına ilişkindi.

’89 Gazeteci Mahkûm Edildi’

“Terör örgütü üyeliği” suçlamasına verilen en yüksek ceza ise Ziya Ataman’a verilen 169 ay (14 yıl), en düşüğü 75 ay, ortalaması ise 105 ay olmak üzere 13 mahkumiyet kararı verildi. “Cumhurbaşkanına hakaret” davalarının üçünde 11,5 ay ile 25,5 ay arası ertelenmiş hapis cezası verilirken, diğer üç davada 1.740 TL 7.000 TL arası para cezası verildi. Mahkûmiyet kararı verilen 89 davanın 69’u, yani yüzde 78’i terörle alakalı suçlardan açılan davalardı.

‘Hakimlerin Sanıklara Tutumu Masumiyet Karinesinin İhlalidir’

Raporda, Temmuz ve Aralık 2018 tarihleri arasında hakimlerin davaların yüzde 20’sinde savunma avukatlarına, yüzde 27’sinde ise sanıklara kaba ya da agresif davrandığını tespit edildiği belirtilerek, bu tür davranışların masumiyet karinesini ihlal ettiği ve adil yargı normlarının da ciddi bir ihlali olduğu vurgulanıyor.

Son raporda ise, “(Ocak-Şubat 2020), bu rakamlar hızla düştü ve rapor edilen vaka sayısı dörde indi. Bu vakalardan üçünde hakim mükerrer olarak savunmaya müdahale ederken, dördüncü vakada hakim sanığa hitaben resmiyet ifade eden “siz” sözcüğü yerine gayrı resmi “sen” sözcüğünü kullandı. Hakim kürsüsünün bağımsızlığı ve tarafsızlığı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 6.1 Maddesi ve bu kapsamda Türkiye Cumhuriyeti kanunlarınca kurumsal gereklilikler olarak güvence altına alınmıştır. Bağımsızlık görüntüsü, AİHM’in bir mahkemenin bağımsız olup olmadığının belirlenmesi için ortaya koyduğu dört kriterden biridir.” diye belirtiliyor.

‘SEGBİS Kullanımı, Teknik Sorunlar Yüzünden Sıklıkla Olumsuz Etkilendi’

Raporda video konferansla duruşma uygulaması olan SEGBİS’e ilişkin ise şu açıklamalar yer almakta: “2018 raporunda izlenen 44 duruşmanın 15’inde (yüzde 34) başvurulan video konferans sistemi SEGBİS kullanımı, ciddi bir sorun olarak belirtildi. Sanıkların kendi davalarına katılmalarına izin verilmeyerek kaldıkları cezaevinden SEGBİS aracılığıyla ifade vermeleri istendi. Bu sistem, ağırlıklı olarak davanın görüldüğü şehirden uzak mesafede cezaevlerinde tutulan Kürt gazetecilerin davalarında kullanıldı. SEGBİS’in halen işlevde ve suistimale açık olmasına rağmen, geçtiğimiz 12 ay içinde kullanımı belirgin bir şekilde düşerek son raporda (Ocak/Şubat 2020) iki duruşmaya indi.”

Raporun tamamı için tıklayınız.

The post “Mesleki Faaliyetler Gazeteciler Aleyhinde Delil Olarak Kullanılıyor” appeared first on Sivil Sayfalar.

Friedrich Naumann Vakfı desteği ile yürütülen dava izleme projesinde elde edildiği belirtilen verilere göre, ifade özgürlüğü temelli davaların yüzde 38’inde sanıklar uluslararası standartlara aykırı olarak tutuklu yargılanıyor. Bu çalışmada elde edilen bulgular, adli yargılanma hakkının sistematik olarak ihlal edildiğini ve tutuklu yargılanan sanıkların sıklıkla duruşma salonuna fiziken getirilmediğini işaret ediyor.

Çalışmanın bulgularını kamuoyu ile paylaşmak üzere 22 Ocak Salı günü düzenlenen basın toplantısına Amerika Birleşik Devletleri, Almanya, Çek Cumhuriyeti, Hırvatistan, Hollanda, İngiltere, İsveç, İsviçre, Macaristan, Rusya Konsolosluklarından yetkililerin yanı sıra yerli ve yabancı gazeteciler de katıldı.

Basın toplantısının açılış konuşmasında MLSA Eş-Direktörü Barış Altıntaş, MLSA’nın 1 Haziran 2018 ve 31 Aralık 2018 tarihleri arasında 10 farklı ilde 71 ayrı davanın (90 oturumda görülen) 82 duruşmasının izlediği proje kapsamında 30 gözlemci ile çalışıldığını anlattı. İzlenen davalardaki sanıkların yazılı ve sözlü ifadeleri nedeniyle terör suçlarından yargılandığının altını çizdi.

Proje sayesinde Türkiye’de dava izleme konusunda yakın dönemde ilk kez sistematik bir veri ortaya konulduğunu savunan Altıntaş, “Darbe girişimi sonrası ifade özgürlüğüne yönelik baskılar sonucu bu alanda birçok kişiye ifadeleri nedeniyle dava açıldı. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) Türkiye’ye yönelik kararlarından sonra Türkiye’de mahkemelerin gerçekten ne kadar etkin olduğunu gözlemlemek hepimiz için daha büyük önem kazandı. Önümüzdeki yıl devam etmeyi umduğumuz projemizin ana hedefi de buydu,” dedi.

İzlenen duruşmaların hepsinin ifade özgürlüğü ile ilgili olduğunun altını çizen Altıntaş, bunların %76’sının İstanbul’da, %18’inin Kürt nüfusunun yoğun olduğu şehirlerde, %3’ünün İzmir’de, %3’ünün de Ankara’da gerçekleştiğini söyledi.

Rapora Göre Tutuklular Mahkemeye Getirilmiyor

Raporun bulgularını paylaşan MLSA Eş-Direktörü Veysel Ok, davaların %38’inde sanıkların tutuklu olarak yargılandığı belirtti. Tutuklu yargılanan sanıkların bulunduğu duruşmaların %34’ünde ise sanıklar mahkeme salonuna fiziken getirilmediğinin ve bu sanıkların SEGBİS (Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi) ile savunma vermek durumunda kaldıklarını, hatta bazen SEGBİS’de yaşanan teknik arızalar bahane gösterilerek savunma  yapamadıklarını savundu.

Uygulamanın doğrudanlık ilkesi ve savunma hakkına yönelik ihlal olduğunu söyleyerek bu durumun adil yargılanma hakkını ortadan kaldırdığını iddia eden Ok, “Yargılanan gazeteciler, avukatlar, akademisyenler ve hak savunucularına yönelik suçlamalar ağırlıkla terör suçları ve bu suçlamalara gerekçe olarak çoğunlukla söz, yazı ve sosyal medya paylaşımları gösterilmiştir. Bu durum Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin (AİHS) 10. maddesine ve AİHM’in içtihatlarına açıkça aykırıdır,” dedi.

Rapora Göre Sanıklar Uzak Şehirlerdeki Hapishanelerde Tutuluyor

Raporun çarpıcı bulgularından biri de sanıklara yöneltilen suçlara dair öne sürülen delillerin niteliği ile ilgili.

İzlenen davalarda gazeteciler, avukatlar, akademisyenler ve siyasetçiler mesleki faaliyetleri nedeniyle yargılanıyordu. Bu davaların %77’sinde sanıkların yazdıkları haberler, köşe yazıları, yaptıkları röportajlar, çektikleri fotoğraflar ile haber kaynaklarıyla yaptıkları görüşmeler delil olarak sunulurken, %24’ünde ise sosyal medya paylaşımları delil olarak gösterildi.

Tutuklu sanıkların olduğu oturumların %40’ında sanıkların tutuklu bulunduğu hapishaneler ile davalarının görüldüğü mahkemeler farklı illerdeydi. Bu durum yetkililer tarafından sanıkların mahkeme salonuna fiziken getirilmemesinin bir nedeni olarak öne sürülüyor.

Adalet Gözlem Projesi, ifade özgürlüğüne dair suçlardan yargılanan sanıkların pek çoğuna terör suçlarının yöneltildiğini iddia ediyor.   Proje kapsamında izlenen 71 ayrı ifade özgürlüğü davasında sanıklara isnat edilen suçların %72’si terör suçlarından oluşuyordu. Bunlardan 35’i terör örgütü propagandası yapmak, 25’i terör örgütü üyeliği, 7’si örgüte bilerek ve isteyerek yardım etmek, 5’i suç işlemek amacıyla örgüt kurmak ve/veya yönetmek, 5’i ise örgüte üye olmamakla birlikte örgüt adına suç işlemekti.

Sanıklara yöneltilen suçların %28’i ise şunlardan oluşuyordu: şerefe karşı suçlar (hakaret, iftira); anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar; Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Devletin kurum ve organlarını aşağılama; Cumhurbaşkanına hakaret; halkı kin ve düşmanlığa tahrik etme veya aşağılama; devlet sırlarına karşı suçlar (devletin güvenliğine ve siyasal yararlarına ilişkin bilgileri açıklama, gizli kalması gereken bilgileri açıklama).

Raporun devamında yargılama sürecinde yaşanan insan hakları ihlalleri ile ilgili ek hukuki görüşler bildiriliyor.

The post MLSA Adalet Gözlem Projesi Raporunu Açıkladı appeared first on Sivil Sayfalar.

‘Tutuklu gazeteciler serbest bırakılsın’

Türkiye Savunu Koordinatörü Caroline Stockford, IPI’ın Türkiye’de basın özgürlüğünü ve eleştirel medyanın varlığının sürdürülebilmesi adına yoğun çalışmalar yaptığını kaydederek şunları söyledi: “Çoğunluğu gazetecilik faaliyetlerinden ötürü tutuklanan 157 gazeteci hapiste bulunuyorken, hükümetin ülkede basın özgürlüğü üzerine sorun olmadığı yönündeki açıklamaları gerçeklerden çok uzakta. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanından, eleştirel görüşlerin ve çoksesliliğin var olabildiği bir basın ortamını yüreklendirecek bir tutum sergilemesini ve tutuklu yargılanan gazetecilerin serbest bırakılmasının temin edilmesini talep ediyoruz.”

Kaynak: Duvar

The post IPI: Tutuklu Gazetecileri Serbest Bırakın! appeared first on Sivil Sayfalar.