Öte yandan, bu sübvansiyonlar için harcanan para, dünyadaki herkesin COVID-19 aşı giderlerini ödemeye yetebilir veya dünya genelinde aşırı yoksulluğun ortadan kaldırılması için gereken yıllık tutarı üç kez karşılayabilir. Uluslararası Para Fonu (IMF) verilerine göre, çevreye verilen zararın maliyetleri dahil olmak üzere dolaylı maliyetler de eklendiğinde, sübvansiyonların tutarı neredeyse 6 trilyon ABD dolarına ulaşıyor.

Bu çerçevede UNDP’nin araştırması, çeşitli bölgelerdeki bazı ülkelere ait başarı hikayelerini analiz ediyor ve fosil yakıt sübvansiyonu ve enerji fiyatlandırma reformlarının politika belirleyiciler tarafından desteklenmesine yönelik bir ‘araç seti’ de içeriyor.

‘Fosil Yakıt Sübvansiyonları Hem Verimsiz Hem de Adaletsiz’

UNDP Başkanı Achim Steiner, “Fosil yakıtları sübvanse etmek için halkın parasını kullanmak mantıklı mı?” sorusuyla fosil yakıt sübvansiyonlarının hem verimsiz hem de adaletsiz olduğuna dikkat çekiyor. IMF’ye göre, gelişmekte olan ülkelerde fosil yakıt tüketiminin desteklenmesi için harcanan kamusal kaynakların neredeyse yarısı nüfusun en zengin yüzde 20’lik kesimine yarar sağlıyor.

Önümüzdeki günlerde gerçekleşecek G20 ve COP26 toplantılarının öncesinde UNDP’nin yayımladığı bu araştırma, fosil yakıt sübvansiyonlarına ilişkin yapılacak reform ihtiyacına yönelik artan farkındalık kapsamında lanse ediliyor.

‘Yok Oluşu Seçme’ Kampanyasına Destek Olun

UNDP tarafından, fosil yakıt sübvansiyonlarının insanlar ve gezegen üzerindeki zararlı etkileri konusunda farkındalığın artırılması amacıyla yürütülen ‘Yok Oluşu Seçme’ kampanyasında, fosil yakıt sübvansiyonlarının iklim değişikliğine son verilmesine yönelik kaydedilen önemli ilerlemeleri sıfırladığına ve zenginlere yarar sağlayarak eşitsizliği şiddetlendirdiği gösteriliyor.

Bu kapsamda yayınlanan bir kısa filmde,  dünyanın en bilinen nesli tükenmiş hayvanlarından biri olan dinozor, BM Genel Kurulu’nda konuşma yaparak dünya liderlerini, fosil yakıt sübvansiyonlarından vazgeçmeye çağırıyor ve “Yok Oluşu Seçme” diyor. Kampanyaya dünyaca ünlü sanatçılar da destek veriyor.

“Yok Oluşu Seçme” kampanyası hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz. Kampanya kapsamında hazırlanan kısa filmi bu bağlantıdan izleyebilirsiniz.

The post ‘Yok Oluşu Seçme’ Kampanyası Desteğinizi Bekliyor appeared first on Sivil Sayfalar.

Barış, edebiyat, tıp, fizik, kimya ve iktisadi bilimlerde Nobel ödülü sahipleri olarak dünyadaki pek çok kişi gibi bizler de zamanımızın büyük ahlaki meselesiyle ilgiliyiz: İklim krizi ve bununla bağlantılı olarak doğanın yok edilmesi.

İklim değişikliği yüzlerce milyon hayatı ve her kıtada insanların ekmeğini tehdit ediyor ve binlerce türün varoluşunu tehlikeye atıyor. Kömür, petrol ve gaz yakılması, yani fosil yakıt kullanımı iklim değişikliğine açık ara en fazla sebep olan faktör.

2021 Dünya Günü ve Başkan Biden tarafından ev sahipliği yapılan Liderlerin İklim Zirvesi’nin arefesinde sizleri petrol, gaz ve kömür kullanımının artışını durdurmaya ve iklim felaketini önlemek için harekete geçmeye teşvik ediyoruz.

Başkan Biden ve ABD hükümetinin kararnamesinde yer alan “Birlikte bilime kulak verip anı göğüslemeliyiz.” şeklindeki ifadeyi destekliyoruz. Gerçekten de bu anı nasıl karşılayacağımız, iklim krizine verdiğimiz tepkilerle şekillenecektir ve bu da geride bırakılan mirası belirleyecektir. Tarihin doğru tarafında yer almak için şartlar net.

Çok uzun bir süredir hükümetler, bilimin gereği olan ve gücünü insanlardan alan toplumsal hareketin bildiği gerçeğin gerisinde kaldı: Fosil yakıtların tüketiminin artmasının sona erdirilmesi, mevcut üretimin kademeli olarak sonlandırılması ve yenilenebilir enerjilere yatırım yapılması gerekiyor.

Fosil kaynakların yakılması sanayi devriminden bu yana gerçekleşen karbondioksit salımlarının neredeyse %80’ine sebep oldu. Salımların temel kaynağı olmanın yanı sıra fosil yakıtların çıkarılması, işlenmesi, ulaştırılması ve yakılması hem yerel kirlilik yaratmakta hem de çevre ve sağlık bedelleri ödenmesine yol açmaktadır. Bu bedeller de çoğu zaman yerli halklar ve dışlanan topluluklar tarafından ödenmektedir. 

Bu korkunç sanayi uygulamaları insan hakları ihlallerine yol açmış ve dünya çapında milyarlarca insanı haysiyetli bir yaşam sürmek için gerekli enerjiden mahrum bırakmıştır. 

Hem insanlar hem de gezegen için iklim değişikliği ile mücadeleye Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi ve onun Paris Anlaşması altında kesintisiz destek verilmelidir. Paris Anlaşması’nda geçen 1.5°C sıcaklık hedefi tutturulamazsa dünyanın küresel ısınma felaketine sürüklenme riski büyüktür. 

Ancak, Paris Anlaşması’nda petrol, gaz ve kömürün adı geçmemektedir. Bu esnada, fosil yakıt sanayi yeni projeler tasarlamaya devam etmektedir. Bankalar da bu projeleri fonlamayı sürdürmektedir. Son Birleşmiş Milletler Çevre Programı Raporu’na göre 2030 yılı itibariyle, ısınmayı 1.5°C’a sınırlama hedefinin gerektirdiği miktarın yaklaşık %120’si daha fazla kömür, petrol ve gaz üretilecektir. Arz böyle artmaya devam ederse Paris Anlaşması hedefini tutturmak ve fosil yakıtlara olan talebi azaltmak mümkün olmayacaktır.

Çözüm basit: Fosil yakıtlar yerin altında bırakılmalı.

Bu krizin gereğini yapmak için gerekli güç ve cesur adımlar atmak için gerekli ahlaki sorumluluk sanayide değil liderlerde bulunuyor. Dünya liderlerini uluslararası işbirliği ruhu içinde aşağıdaki hedeflerin gerçekleştirilmesi için birlikte hareket etmeye davet ediyoruz:

Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli ve Birleşmiş Milletler Çevre Programı tarafından çerçevesi çizilen son bilimsel veriler ışığında petrol, gaz ve kömür üretiminin artışının durdurulması;

Mevcut petrol, gaz ve kömür üretiminin iklim değişikliğine yol açan ülkelerin sorumluluğu, fosil yakıtlara bağımlılık derecesi ve dönüşüm kapasitesi ile uyumlu olarak adil ve eşitlikçi bir şekilde sona erdirilmesi;

Küresel olarak yenilenebilir enerjiye %100 erişim, bağımlı ekonomilerin fosil yakıtlardan uzaklaşmasının desteklenmesi ve insan ve toplulukların küresel bir adil geçiş ile gelişmesini sağlayacak dönüşümsel bir plana yatırım yapılması.

Fosil yakıtlar iklim değişikliğinin en büyük sebebidir. Bu sanayinin fütursuzca genişlemesine göz yummak vicdana aykırıdır. Fosil yakıt sistemi küresel olduğu için küresel bir çözüm gerektirmektedir – Liderlerin İklim Zirvesi bu çözüm için çalışmalıdır. Bunun da ilk adımı fosil yakıtları yerin altında tutmaktır.

İmzacılar

14. Dalai Lama Hazretleri, Nobel Barış Ödülü, 1989

Jody Williams, Kara Mayınlarının Yasaklanması için Uluslararası Kampanya, Nobel Barış Ödülü, 1997

Juan Manuel Santos, Kolombiya Eski Başkanı, Nobel Barış Ödülü, 2016

Tawakkol Karman, Zincirsiz Kadın Gazeteciler, Nobel Barış Ödülü, 2011

Mairead Corrigan-Maguire, Northern Ireland Peace Movement, Nobel Barış Ödülü, 1976

Adolfo Pérez Esquivel, Arjantin İnsan Hakları Lideri, Nobel Barış Ödülü, 1980

Rigoberta Menchú Tum, K’iche’ Guatemala İnsan Hakları aktivisti, Nobel Barış Ödülü, 1992

José Manuel Ramos-Horta, Doğu Timor Eski Başkanı, Nobel Barış Ödülü, 1996

Carlos Filipe Ximenes Belo, Doğu Timorlu Katolik Rahip, Nobel Barış Ödülü, 1996

Shirin Ebadi, İran’ın ilk kadın hakimi, Nobel Barış Ödülü, 2003

Leymah Roberta Gbowee, Liberyalı Kadınlar Kitlesel Barış Eylemi, Nobel Barış Ödülü, 2011

Kailash Satyarthi, Bachpan Bachao Andolan, Nobel Barış Ödülü, 2014

Denis Mukwege, Panzi Hastanesi Kurucusu, Bukavu, Nobel Barış Ödülü, 2018

Muhammad Yunus, Grameen Bankası Kurucusu, Nobel Barış Ödülü, 2006

Paul Berg, Nobel Kimya Ödülü, 1980

Thomas R. Cech, Nobel Kimya Ödülü, 1989

Martin Chalfie, Nobel Kimya Ödülü, 2008

Aaron Ciechanover, Nobel Kimya Ödülü, 2004

Richard R. Ernst, Nobel Kimya Ödülü, 1991

Joachim Frank, Nobel Kimya Ödülü, 2017

Walter Gilbert, Nobel Kimya Ödülü, 1980

Richard Henderson, Nobel Kimya Ödülü, 2017

Dudley R. Herschbach, Nobel Kimya Ödülü, 1986

Avram Hershko, Nobel Kimya Ödülü, 2004

Roald Hoffmann, Nobel Kimya Ödülü, 1981

Brian K. Kobilka, Nobel Kimya Ödülü, 2012

Roger D. Kornberg, Nobel Kimya Ödülü, 2006

Yuan T. Lee, Nobel Kimya Ödülü, 1986

Robert J. Lefkowitz, Nobel Kimya Ödülü, 2012

Michael Levitt, Nobel Kimya Ödülü, 2013

Rudolph A. Marcus, Nobel Kimya Ödülü, 1992

Hartmut Michel, Nobel Kimya Ödülü, 1988

George P. Smith, Nobel Kimya Ödülü, 2018

Sir James Fraser Stoddart, Nobel Kimya Ödülü, 2016

Frances H. Arnold, Nobel Kimya Ödülü, 2018

Johann Deisenhofer, Nobel Kimya Ödülü, 1988

Roderick MacKinnon, Nobel Kimya Ödülü, 2003

William E. Moerner, Nobel Kimya Ödülü, 2014

Richard R. Schrock, Nobel Kimya Ödülü, 2005

Sir John E. Walker, Nobel Kimya Ödülü, 1997

Kurt Wüthrich, Nobel Kimya Ödülü, 2002

Oliver Hart, Nobel İktisadi Bilimler Ödülü, 2016

Eric S. Maskin, Nobel İktisadi Bilimler Ödülü, 2007

Edmund S. Phelps, Nobel İktisadi Bilimler Ödülü, 2006

Robert F. Engle III, Nobel İktisadi Bilimler Ödülü, 2003

Paul R. Milgrom, Nobel İktisadi Bilimler Ödülü, 2020

Christopher A. Pissarides, Nobel İktisadi Bilimler Ödülü, 2010

Wole Soyinka, Nobel Edebiyat Ödülü, 1986

Elfriede Jelinek, Nobel Edebiyat Ödülü, 2005

Harvey J. Alter, Nobel Tıp Ödülü, 2020

Elizabeth H. Blackburn, Nobel Tıp Ödülü, 2009

Mario R. Capecchi, Nobel Tıp Ödülü, 2007

Peter C. Doherty, Nobel Tıp Ödülü, 1996

Andrew Z. Fire, Nobel Tıp Ödülü, 2006

Carol W. Greider, Nobel Tıp Ödülü, 2009

Jeffrey Connor Hall, Nobel Tıp Ödülü, 2017

Leland H. Hartwell, Nobel Tıp Ödülü, 2001

Tim Hunt, Nobel Tıp Ödülü, 2001

Louis J. Ignarro, Nobel Tıp Ödülü, 1998

Sir Richard J. Roberts, Nobel Tıp Ödülü, 1993

Gregg L. Semenza, Nobel Tıp Ödülü, 2019

Thomas C. Sudhof, Nobel Tıp Ödülü, 2013

Jack W. Szostak, Nobel Tıp Ödülü, 2009

1.Robin Warren, Nobel Tıp Ödülü, 2005

Torsten N. Wiesel, Nobel Tıp Ödülü, 1981

William C. Campbell, Nobel Tıp Ödülü, 2015

Harald zur Hausen, Nobel Tıp Ödülü, 2008

1.Robert Horvitz, Nobel Tıp Ödülü, 2002

William G. Kaelin Jr., Nobel Tıp Ödülü, 2019

Eric R. Kandel, Nobel Tıp Ödülü, 2000

Edvard Moser, Nobel Tıp Ödülü, 2014

May-Britt Moser, Nobel Tıp Ödülü, 2014

John O’Keefe, Nobel Tıp Ödülü, 2014

Yoshinori Ohsumi, Nobel Tıp Ödülü, 2016

Charles M. Rice, Nobel Tıp Ödülü, 2020

Hamilton O. Smith, Nobel Tıp Ödülü, 1978

Susumu Tonegawa, Nobel Tıp Ödülü, 1987

Harold E. Varmus, Nobel Tıp Ödülü, 1989

Michael W. Young, Nobel Tıp Ödülü, 2017

Serge Haroche, Nobel Fizik Ödülü, 2012

1.Michael Kosterlitz, Nobel Fizik Ödülü, 2016

Anthony J. Leggett, Nobel Fizik Ödülü, 2013

Shuji Nakamura, Nobel Fizik Ödülü, 2014

1.David Politzer, Nobel Fizik Ödülü, 2004

Rainer Weiss, Nobel Fizik Ödülü, 2017

Robert Woodrow Wilson, Nobel Fizik Ödülü, 1978

David J. Wineland, Nobel Fizik Ödülü, 2012

Hiroshi Amano, Nobel Fizik Ödülü, 2014

Barry Clark Barish, Nobel Fizik Ödülü, 2017

Jerome I. Friedman, Nobel Fizik Ödülü, 1990

Sheldon Glashow, Nobel Fizik Ödülü, 1979

Brian D. Josephson, Nobel Fizik Ödülü, 1973

Takaaki Kajita, Nobel Fizik Ödülü, 2015

Wolfgang Ketterle, Nobel Fizik Ödülü, 2001

John C. Mather, Nobel Fizik Ödülü, 2006

Michel Mayor, Nobel Fizik Ödülü, 2019

Arthur B. McDonald, Nobel Fizik Ödülü, 2015

Arno Penzias, Nobel Fizik Ödülü, 1978

Horst L. Stormer, Nobel Fizik Ödülü, 1998

Joseph H. Taylor Jr., Nobel Fizik Ödülü, 1993

Carl E. Wieman, Nobel Fizik Ödülü, 2001

The post Nobel Ödülü Sahiplerinin İklim Zirvesi’ne katılan Liderlere Mektubu: <br> Fosil Yakıt Kullanımını Durdurun appeared first on Sivil Sayfalar.

REN21’in İcra Direktörü Rana Adib, yenilenebilir enerjiye dayalı geleceğin planlanmasında, geliştirilmesinde ve inşasında en iyi seçeneğimiz olan kentlerin öneminin katlanarak arttığını belirtiyor. Ancak çoğu zaman, kentlerin dönüşüm potansiyellerinin yeterince kullanılmadığını hatırlatan Adib, “Düşük karbon hedeflerini nüfus yoğunluğunun yüksek olduğu kentlerde gerçekleştirmek zor bir iş. Hükümetlerin finansman, kapasite ve mevzuata dair yetkilerini yerel ölçekteki karar vericilerin sorumluluğuna devretmesi gerekiyor.” diyor.

Kentler yenilenebilir enerjiye geçmeli ve tüm sektörlerde fosil yakıt kullanımını sonlandırma tarihi belirlemelidir.

Kentlerin iklim stratejilerinin başarısı için fosil yakıt kullanımını, ısıtma ve soğutma sektörlerinde olduğu kadar ulaşım sektöründe de hızla yenilenebilir enerji ile ikame etmek önem taşıyor. Bu sektörler, küresel ölçekte emisyonların en büyük sorumluları arasında ve bu sektörlerin yerel seviyede ele alınması gerekiyor.

Rapor, birçok koşulda, kent yönetiminin kendi idari faaliyetlerinde yenilenebilir elektrik kullanımının, yerel yöneticilerin attığı ilk adımlardan biri olduğunu gösteriyor. Ancak Adib’e göre bu yeterli değil. Adib, “Hamburg, San Francisco ve Şangay gibi kentlerde, iklim değişikliğiyle mücadelenin hızlanması ile tüm sektörlerde yenilenebilir enerji kullanımının artması arasında doğrudan bir ilişki bulunuyor. Kent yönetimleri binalara yönelik kuralları sıkılaştırıyor ve yenilenebilir enerji yükümlülüklerini zorunlu hale getiriyor. Kentlerin aldığı kararların en önemlisi ise, doğal gaz, petrol ve kömür kullanımını sonlandırma tarihi belirlemeleri” diyor.

2020 yılına kadar 43 kentte ısınma ve/veya ulaşım sektörlerinde fosil yakıt kullanımını sonlandıran politikalar yürürlüğe konuldu. Bu rakam, 2019’daki rakamın beş katına denk geliyor. Küresel ölçekte kentsel nüfusun yaklaşık dörtte birini oluşturan bir milyar insan, yenilenebilir enerji hedefi ya da politikası bulunan kentlerde yaşıyor. Adib, bu örneklerin ilham verici olduğunu, ancak iklim değişikliğini zamanında durdurmaktan hâlâ oldukça uzakta olduğumuzu belirtiyor.

Temiz Hava ve Açık Gökyüzü

Geçtiğimiz yıl yürürlüğe konan sınırlandırmalar yaşam tarzlarının tamamen değişmesinin yanı sıra, trafiğin aniden ortadan kalkmasıyla havanın daha temiz hava olmasını sağladı ve daha az gürültüye yol açtı. Bu durum, kalabalık yollar ve kirli gökyüzü olmadan nasıl yaşanabileceğine dair ipuçları sundu.

Yenilenebilir Enerjiye Yönelik Yarış Engelli Koşuyu Andırıyor

Kentlerde Yenilenebilir Enerjinin 2021 Küresel Durum Raporu, enerji konusunda kendi geleceğine kendi elleriyle yön verenlere, emisyon azaltımının yanı sıra yerel ölçekte birçok faydayı işaret ediyor: yerel istihdamın yaratılması, refahın ve hayat kalitesinin artması ve kent sakinlerinin daha sağlıklı olması bu faydalar arasında yer alıyor.

ABD’nin Florida eyaletinde yer alan Orlando Şehri’nin Belediye Başkanı Buddy Dyer, “Sıfır karbonlu ekonomiye geçiş, Orlando ve Orta Florida bölgesi için önemli ekonomik kalkınma fırsatları sunuyor. Bu fırsatlardan bazılarının yerel ekonomimizi canlandırmaya başladığını, halk sağlığını iyileştirdiğini, çevresel etkileri azalttığını ve vatandaşlarımız için yüksek ücret kazandıran yeni işler yarattığını görmeye başlıyoruz” diyor.

Japonya ve Güney Kore örneklerinde görüldüğü gibi bazı durumlarda kent yönetimleri ulusal karar vericileri daha iddialı şekilde harekete geçmeye zorlayabiliyor. Raporda dünyanın dört bir yanından cesaret verici iyi uygulama örneklerine yer veriliyor, ancak kentlerin büyük çoğunluğunun daha iddialı hedefler koymaya yönelik planları, güçleri ya da kaynakları bulunmuyor.

“Tüm Dünyada Kentleri Destekleyin”

İlerlemeye hazırlıklı ve istekli insanlar dahi engellerle karşılaşırlar. Çoğu zaman, fosil yakıt sektörünün çıkarları, kentlerin karbondan arınma planlarını engelliyor. Adib, “Maalesef dünyanın her yerinde kent yönetimleri ne zaman fosil yakıtları aşamalı olarak sonlandırmaya çalışsa, sektör buna karşı mücadele için kaynaklarını kullanıyor. Fosil yakıt sektörü yerel yönetimlere karşı yasal mücadele başlatıyor ya da son zamanlarda ABD’de görüldüğü üzere, eyalet ölçeğindeki karar vericileri yerel yönetimlerin bu tür kararları almasını yasal açıdan imkânsız hâle getirmeye ikna ediyorlar” diyor.

BM Çevre Programı Kentler Programı’nı yürüten Martina Otto, “Burada henüz hayata geçmemiş büyük bir potansiyel bulunuyor. Dünya çapında ulusal ve bölgesel hükümetlerin, kentlere etkin finansal koşullar yaratmanın ötesinde destek sağladıkları durumda, bu potansiyeli hayata geçirebiliriz. Kent yönetimlerini güçlendirmek için idari sınırların varlığını aşmak aynı zamanda en etkili müttefiklerimizin gücünü ortaya çıkarmak anlamına geliyor” diyor.

The post Kentler Emisyonlara ve Hava Kirliliğine Karşı Mücadelede Oyunu Değiştirebilir: <br> Fosil Yakıt Yasakları 2020’de Beş Kat Arttı appeared first on Sivil Sayfalar.

Bu araştırma, hava kirliliğinin neden olduğu hesaplanan ölüm sayısını, büyük ölçüde yükseltiyor. Dünya çapında ölüm nedenleri hakkında en büyük ve kapsamlı araştırma olan Küresel Hastalık Yükü’nün (Global Burden of Disease) son çalışmasında hava ile taşınan partikül madde (orman yangınları ve tarımda denetimli yakmadan kaynaklanan toz ve duman dahil) nedeniyle gerçekleşen ölüm sayısı değeri 4,2 milyon idi.

Araştırmacılar, 2018 yılında yalnızca fosil yakıt için 8,7 milyon gibi bir sayıya nasıl ulaştı?

Önceki araştırmalar, hava ile taşınan ve PM2.5 olarak bilinen partikül maddenin ortalama yıllık küresel yoğunluğunu hesaplamak için, uydu ve yeryüzü istasyon gözlemlerine başvuruyordu. Fakat bu gözlem yöntemleri, fosil yakıt kaynaklı partikül maddeyi toz, yangın ve diğer kaynaklardan ayırt etme imkânına sahip değil.

Harvard Üniversitesi Mühendislik ve Uygulamalı Bilimler Fakültesi (SEAS)’ta Kimya-İklim Etkileşimi alanında Kıdemli Araştırma Görevlisi ve araştırma makalesinin yazarlarından Loretta J. Mickley: “Uydu verileriyle bulmacanın yalnızca bazı parçalarını görebiliyorsunuz. Uyduların parçacık türlerini ayırt etmesi zor olduğu için verilerde açıklar olabiliyor.”

Bu sorunun üstesinden gelmek için Harvard’daki araştırmacılar Vasco McCoy Family Atmosfer Kimyası ve Çevre Mühendisliği Profesörü Vasco McCoy liderliğinde SEAS’te yürütülen küresel, üç boyutlu bir atmosfer kimyası modeli olan GEOS-Chem’e başvurdu. Partikül maddelerin sağlığa etkilerini modellemek için araştırmalarda önceden de kullanılan GEOS-Chem’in sonuçlarının doğruluğu, yeryüzü, hava ve uzay gözlemleriyle karşılaştırılarak onaylandı.

GEOS-Chem’in küresel bir model için yüksek olan mekânsal çözünürlüğü, araştırmacıların dünyayı 50 km’ye 60 km’lik kutulardan oluşan bir sisteme bölüp, her bir alandaki kirlilik düzeylerini ayrı ayrı incelemelerini sağladı.

Birmingham Üniversitesi yüksek lisans öğrencisi Karn Vohra: “Geniş bölgelere yayılmış ortalama değerlere dayanmaktansa insanların yaşadığı ve kirliliğin bulunduğu yerleri haritalayarak insanların neyi soluduğu hakkında daha kesin bilgi edebilmeyi amaçladık.” Vohra’nın akademik danışmanı olan, Harvard’da doktora sonrası eski araştırma görevlisi ve UCL Coğrafya Bölümü’nde doçent olarak görev alan Eloise Marais, araştırma makalesinin yazarlarından biri.

Araştırmacılar, fosil yakıt tüketimi ile üretilen PM2.5’i modellemek amacıyla deniz, hava ve kara taşıtları, enerji ve endüstri gibi birçok sektörden hesaplanan tahmini emisyon miktarlarını ve NASA Küresel Modelleme ve Özümleme Ofisi yardımıyla elde edilen meteoroloji kaynaklı oksidan-aerosol kimyası simülasyonunu GEOS-Chem sistemine girdi.

Her 50 km x 60 km alan için, dış mekânda fosil yakıt kaynaklı PM2.5 yoğunluğunu tespit eden araştırmacıların atması gereken sonraki adım, bu yoğunluk düzeylerinin insan sağlığına etkisini saptamaktı. Hava ile taşınan parçacıkların halk sağlığına zararlı olduğunun yıllardır bilinmesine rağmen, Çin ve Hindistan gibi yüksek maruz kalma düzeylerine sahip bölgelerde bu kirliliğin sağlığa etkilerini ölçen çok az epidemiyolojik araştırma gerçekleştirilmişti. Önceki araştırmalar, iç mekânda dumana maruz kalmanın sağlık risklerini dış mekânda PM2.5’e maruz kalma için uyarlıyordu. Fakat Asya’da yakın zamanda yapılan araştırmalar, bu yaklaşımın dış mekândaki yoğun kirliliğin risklerini önemli ölçüde azımsadığını gösteriyor.

Araştırmanın yazarları arasında bulunan Alina Vodonos ve Harvard T.H. Chan Halk Sağlığı Fakültesi (HSPH) Çevresel Epidemiyoloji Profesörü Joel Schwartz, fosil yakıt kullanımından kaynaklanan partikül madde yoğunluğunu sağlık etkileri ile ilişkilendiren bir risk değerlendirme modeli geliştirdi.

Bu yeni model, düşük yoğunluklarda bile fosil yakıt emisyonuna uzun vadeli maruz kalmanın daha yüksek bir ölüm oranına yol açtığını gösteriyor. Araştırmacıların bulgularına göre 2012’de dünya çapında fosil yakıt emisyonları nedeniyle gerçekleşen ölümler, tüm ölümlerin %21.5’ine denk geldi. Bu oran, Çin’in hava kalitesi hakkında sıkılaşan önlemleri ile 2018’de %18’e geriledi.

Joel Schwartz: “Fosil yakıt kullanımından doğan tehlikeleri düşünürken genelde karbondioksit miktarı ve iklim değişikliğinden bahsederiz, öte yandan sera gazlarıyla birlikte salınan kirleticilerin sağlığa zararı sık sık gözden kaçan bir nokta olur. Fosil yakıt kullanımının sağlık açısından sonuçlarının miktarını belirterek politika, belirleyiciler ve alternatif enerji kaynaklarına geçişten yararlanacak olan paydaşlara açık bir mesaj verdiğimizi umuyoruz.”

Marais: “Araştırmamız, fosil yakıtlara olan devamlı bağımlılığımızın küresel sağlık açısından zararlarını gösteren birçok kanıttan biri niteliğinde. Bu kadar zararlı etkilere ve geliştirilen etkili ve temiz alternatiflere rağmen, vicdanımız rahat bir biçimde fosil yakıtlara güvenmeye devam edemeyiz.”

The post 5 Ölümün 1’inden Fosil Yakıt Kaynaklı Hava Kirliliği Sorumlu appeared first on Sivil Sayfalar.

Karbonsuz ekonomiye geçişin teknolojik ve ekonomik olarak mümkün olduğunu belirten Ümit Şahin, “İnsanların bu dönüşümü gerçekçi bulmamalarının sebebi politik olarak buna inanmamalarıdır. Çünkü güç odaklarının kim olduğu belli. Hâlâ fosil yakıtlar dünya politikasını şekillendirmeye devam ediyor. Bu yüzden de şirketler son derece güçlü. Eğer politik bir dönüşüm yaratılamazsa, şirketlerin hükümetleri kontrol etmesi böyle devam ederse politik olarak bunu değiştirmek bugünkü sistem içerisinde  pek kolay değil. Siyasi mücadele vermeden, güç odaklarının egemenliğine meydan okumadan, iklim krizini zaten çözemezsiniz. En güzel mücadeleyi Greta yapıyor. Herkese onu  izlemesini tavsiye ederim.” Diyor.

Video: Emine Uçak

Kurgu: Mehmet Emin İlbeyli

The post İklim Aktivisti Ümit Şahin:<br> “Ekolojik Denge Mücadelesi Demokrasi Mücadelesidir” appeared first on Sivil Sayfalar.

Doğu Akdeniz Çevre Dernekleri gönüllü avukatı İsmail Atal’ın, Yumurtalık EMBA Kömürlü Termik Santralı lisans iptal davasında mahkemeye iptal gerekçesi olarak Ankara’daki duruşmadan bir gün önce havanın 21 derece iken, duruşma günü 14 derece birden düşerek 7 dereceye inmesini ve ceviz büyüklüğünde yağan dolu ve ağaçların yerinden sökülmesi fotoğraflarını göstermesi kamuoyunda ses getirmişti. İklim Haber’e dava süreci hakkında bilgi veren Atal, duruşma sırasında bölgede tüm termik santralların kümülatif etkisinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğine ilişkin Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu kararlarını da dile getirdiklerini belirterek, “Bölgesel olarak kümülatif etkinin hesaplanması gerektiğini Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu belirtiyor. Bu kurulun kararları da alt mahkemelerin uygulamak zorunda olduğu içtihat niteliğinde. Bizim bu bölgede açtığımız lisans iptal dava sayısı yaklaşık 20’ye ulaştı. 2011’de sekiz tane lisans iptal davası açmıştık. Bu sekiz tane lisans iptal davasının yedi dosyasında idari dava daireleri kurulu bizim itirazımızı haklı gördü. 2013 yılında yediye karşı sekiz oyla bizim lehimize, yürütmenin durdurulmasını talebimizi reddeden 13. dairenin ret kararını kaldırdı” dedi.

“Termik Santrallar Kaynaklı İklim Değişikliği Tehdidin Boyutunu Çok Daha Büyüttü”

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’nun (EPDK) internet sitesinden aldığı bilgilere göre kurulun bölgedeki çoğunluğu kömürlü termik santral olmak üzere yaklaşık 17 tane termik santral lisans başvurusunu reddettiğini veya reddetmek zorunda kaldığını belirten Atal, “Bu arada bizim açtığımız ilk sekiz davada da yer alan Yumurtalık Hayat Enerji, İskenderun Atlas Enerji ve Hatay-Erzin Egemer Doğalgazlı Termik Santralı dışındaki beş tane termik santralın lisanslarını EPDK kurul kararıyla sona erdirdi ve aynı şirketler grubuna başka lisanslar verildi. Biz de o değiştirilen lisanslarla ilgili 2014’te beş dava, 2016’da da yedi dava daha açtık. Bunların dört tanesi mükerrer. Dolayısıyla şu anda bizim iptalini talep ettiğimiz ve kümülatif etkinin hesaplanması gerektiğine dayandığımız yaklaşık 16 tane termik santral lisans ve ön lisans iptal davamız var. Bir de Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu kararlarından sonra bölgede EPDK’nın lisans başvurusunu reddettiği 17 tane termik santral var. Bu bölgeye akıllara zarar bir şekilde 33 tane termik santral yapılmak isteniyordu nerdeyse” dedi. Atal, bu termik santrallardan Tufanbeyli Enerjisa, Erzin Egemer, İskenderun Atlas Enerji Kömürlü Termik Santral ve Yumurtalık Sugözün’deki Kömürlü Termik Santralı’nın işletildiğini belirtiyor.

Benzer davalarda da yıllardır kümülatif etkinin hesaplanmasının önemini vurguladıklarını ifade eden avukat İsmail Atal, “Bölgedeki insan sağlığına, canlı yaşamına, doğaya ve deniz ekosistemine verilen zararı somut bilimsel raporlarla örnekledik. Hatta en son Temmuz 2017’de Yumurtalık EMBA Termik Santralı’na keşfe gittik. Mahkemeden keşfe eklenmesi adına halk sağlığı uzmanı ve ziraatçı bilirkişi de talep ettik ve kabul edildi. Halk sağlığı uzmanı profesör bilirkişinin Sağlık Bakanlığı’na yazdığı rapora göre 18 bin nüfuslu Yumurtalık’ta 2009’da beş tane kanser vakası tespit edildiği, nüfusun yaklaşık 1000 kişi düştüğü 2014 yılında ise kanser vakalarının 60’a çıktığı söyleniyordu. Sağlık Bakanlığı’nın resmi raporundan bahsediyorum. Yumurtalık’ta 2009’da beş kanser vakası, dört kanser çeşidi varmış. 2014’te ise 60 kanser vakası, 14 kanser çeşidi çıkmış. Niye? 2002’den bu yana orada Sugözü Termik Santralı çalışıyor. Bizim 2016’da açtığımız yedi tane davadan birisi olan EMBA Termik Santralı’nın lisans iptal davasına konu proje de 2002’den bu yana çalışan Sugözü Termik Santralı’nın 1800 metre güneybatısında yer alıyor. Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği, baca boyuna göre iki santralın birbirine 4,5 kilometreden daha yakın olmasını engelliyor. 2011’den bu yana lisans iptal davalarında kümülatif etkinin hesaplanmasını bekledik ama artık termik santralların neden olduğu iklim değişikliği, tehdidin boyutunu çok daha büyüttü. Biz de mümkün olduğunca benzer davalarla birlikte kamuoyunun gündemine getirmeye çalışıyoruz” diye konuştu.

“Termik Santrallar ve Petrol Şirketleri Gezegenin Böğrüne Yumruk Vuruyorlar”

Dünyanın küresel ortalama sıcaklığının sanayi öncesi döneme göre 1,1 derece artmış durumda olduğunu ve belli eşik noktaları geçildikten sonra sürecin çok hızlı ilerlediğini belirten Atay, “Aritmetik artıştan geometrik artışa sıçrıyor. Şu anda bunun ilk emarelerini görmeye başladık. Hava sıcaklıkları bir gün içerisinde 10-15 derece iniyor, çıkıyor. Ben duruşmaya gitmeden önceki gün hava durumuna internetten baktım, Perşembe günü için bakmamıştım ve ona göre giyindim. Hava Çarşamba günü 21 dereceydi. Ankara’ya geldiğimde yağmur yağıyordu, hava soğumuştu. Sıcaklık 7 dereceye kadar düşmüştü. Hatta mahkemeye de dün 21 dereceydi bugün 7 derece diye beyan ettim. Bilim insanlarının yaptığı tespitlere göre, insan vücudunun ani olarak tolere edebildiği ısı değişikliği 2 derece. 2 derecenin üzerindeki ani değişikliklerde insan sağlığını bozuluyor. İklim değişikliği artık her şeyin ötesine geçti” dedi.

Dava dilekçesinde de yer verdiği bir örneği paylaşan İsmail Atay, “NASA’dan bilim insanları 100 bin yıllık bir buzulun içerisinden 8 milyon yıllık bir bakteri virüsü canlandırdılar. Bilim insanları, buzulların erimesinin sonunda insan bağışıklık sisteminin tanımadığı bakterilerin, virüslerin ortaya çıkabileceğinden bahsediyor. İklim değişikliği nedeniyle insanlığı tehdit eden tehlikeler doğuyor. Biz şimdiye kadar bölgesel zararlar üzerinde durmuştuk ama iklim değişikliği artık gezegeni tehdit eder hale geldi. Her termik santral da buna yeni bir katkı veriyor. Ceza hukukunda kastın aşılması suretiyle iştirak halinde insan öldürme diye bir suç vardır. Mesela futbol maçından çıkan bir grup taraftar, başka bir taraftar grubundan bir kişiyi sıkıştırır ve hepsi birer yumruk vurur ve o kişi ölür. Saldıran grubun amacı aslında o adamı öldürmek değildir ama saldıran grubun yumruklarının kümülatif etkisiyle birlikte o kişi iç kanama geçirir ve ölür. Şu anda dünyadaki termik santralları ve petrol şirketleri gezegenin böğrüne sürekli yumruk vuruyorlar. Böyle bir durumdayız” diye konuştu.

İklim değişikliğinin dünyanın güvenilirliğini tehdit ettiğini belirten Atay, dünyada 300 adet nükleer santral olduğunu ifade ederek “Dünyadaki nükleer mevzuatı kazasızlık ihtimali üzerine kurulu. Dünyanın en gelişmiş teknolojilerinden birisine sahip Fukuşima’da meydana gelen nükleer facia sonucunda bütün Pasifik Okyanusu iki yıl içerisinde zehirlendi. Tek bir facia dünyanın dörtte birini zehirledi. Nükleer santralların içerisindeki yakıtların ve atıkların sürekli soğutulması gerekiyor. ABD’yi kısa bir süre önce İrma Kasırgası vurdu. Ülkeye maliyetinin 300 milyar dolar olduğu söylendi. Kasırganın şiddetini artıran şey ne? İklim değişikliği. Bilim insanları ‘atmosferdeki su buharının artması kasırgaların şiddetini ve sıklığını artırıyor’ diyor. Florida’daki nükleer santralın nükleer facianın eşiğinden döndüğü belirtildi. Ancak bu durum, basında çok fazla dillendirilmedi. Sadece atıkları ve yakıtları soğutacak şekilde çalıştırdılar belli bir süre” dedi.

Kaynak: İklim Haber

The post “İklim Değişikliği, Artık Termik Santral İptallerinin Gerekçesi Olarak Kabul Edilecek” appeared first on Sivil Sayfalar.

Yasayla beraber, İrlanda Stratejik Yatırım Fonu (ülkenin varlık fonu) 5 yıl içinde fosil yakıt şirketlerine olan tüm yatırımlarını tamamen terk edecek.

Parlamentodan tam destekle onaylandı

Bağımsız milletvekil Thomas Pringle tarafından önerilen yasa, tüm muhalefet partilerinin de desteği ile mecliste onaylandı. Yasa, İrlandalı uluslararası kalkınma kuruluşu Trocaire tarafından önerilmişti.

İrlanda Cumhuriyet’nin iklim taahütleri ise yeterli görünmüyor. Ülke 2020 yılına kadar sadece yüzde 1 azaltım hedefliyor, İklim Eylem Ağı Avrupa’ya (CAN Europe) göre iklim hedefleri açısında İrlanda Cumhuriyeti AB üyeleri içinde en kötü ikinci ülke olarak ön plana çıkıyor.

İklim politikaları bu kadar çok eleştrilmesine rağmen İrlanda’nın böyle bir karar alması, diğer ülkelerin de benzer kararları kolaylıkla alabileceğini Paris Anlaşması’nın uygulanabileceğini gösterdi.

Kaynak: Bianet

The post İrlanda Fosil Yakıt Kullanımından Çekilen İlk Ülke Oldu appeared first on Sivil Sayfalar.

Dokuz yaşındaki Ridhima Pandey, Hindistan hükümetinin iklim değişikliği etkilerini azaltmak konusunda kendisine ve Hindistan halkına olan sorumluluklarını yerine getirmekte başarısız olduğunu dile getiren dava dilekçesi ile Hindistan Hükümeti aleyhine dava açtı.

Son üç yılda binlerce kişiyi öldürdüğü tahmin edilen yoğun yağışlar, ani seller ve sık rastlanan heyelanlar nedeniyle yıkıma uğrayan Kuzeydoğu Hindistan’nın Uttarakhand Eyaleti’nde yaşayan Ridhima Pandey, dünyanın üçüncü büyük karbon salıcısı olan Hindistan’ın, iklim değişikliğiyle ilgili Paris Anlaşması’nı imzalayıp onaylarken verdiği sözleri yerine getirmediğini savunuyor.

Davada, Hindistan Anayasası’nın, Kamu Güveni Doktrini’nin, Kuşaklar Arası Eşitlik İlkesi’nin ve 1980 yılına kadar dayanan dört çevre yasasının uygulanmamasından kaynaklı hukuka aykırılıklar ileri sürüldü. Ülkesinin artan iklim felaketlerini miras olarak almak zorunda kalacağını düşünen Ridhima Pandey, karar alma sürecine katılamamaktan dolayı hayal kırıklığı yaşadığını, ülkesinin çevre politikalarını şekillendirmeye yardımcı olabileceği yaşa gelene kadar oluşabilecek zararların daha da büyümesinin önüne geçmek için, hükümete baskı yapmayı kendisine görev edindiğini söylüyor.

Ridhima Pandey, İngiliz The Independent gazetesine yaptığı açıklamada, “Hükümetim aşırı iklim koşullarına neden olan sera gazı emisyonlarını düzenlemek ve azaltmak için adımlar atmakta başarısız oldu. Bu, beni ve gelecek kuşakları etkileyecektir. Ülkem fosil yakıtların kullanımını azaltmak için büyük potansiyele sahip ve hükümetin bu konudaki eylemsizliği nedeniyle Ulusal Yeşil Mahkeme’ye (National Green Tribunal/NGT) yönelmek zorunda kaldım” değerlendirmesinde bulundu. Ulusal Yeşil Mahkeme (NGT) 2010’da kurulan ve yalnızca çevresel davalara bakan uzmanlaşmış bir mahkeme niteliği taşıyor.

Ridhima Pandey mahkemeden Hindistan Hükümeti’ne, atmosferdeki karbondioksit miktarını bilimsel önerileri de dikkate alarak, 2100 yılına kadar milyonda 350 parçacığın altına düşürmek adına kendi üzerine düşeni yapmasını sağlamak için bir karbon bütçesi ve ulusal iklim iyileştirme planı hazırlamasını emretmesini talep ediyor. Ridhima Pandey ayrıca, hükümetin fosil yakıtlardan uzaklaşmasını; ormanları, otlakları, toprağı, mangrovları korumasını, büyük çapta ağaçlandırma yapmak suretiyle tarım ve ormancılık uygulamalarını iyileştirmesini talep ediyor.

Hükümet İklim Değişikliği Konusunda Hiçbir Şey Yapmıyor

Açılan davada, dokuz yaşındaki Pande’yi, Ritwick Dutta ve Meera Gopal ile birlikte temsil eden çevre avukatı Rahul Choudhary; Ridhima’nın basitçe hükümetinden, kendisinin ve gelecek nesillerin hayatta kalmak için bağlı olduğu önemli doğal kaynakları korumak için kendi görevini yerine getirmesini istediğini söyledi. Hindistan’daki çocukların iklim değişikliği ve etkileri konusunda şimdiden haberdar olduğunu vurgulayan  Choudhary, Hindistan Anayasası’nın, ormanlar, göller, nehirler ve vahşi yaşam dâhil olmak üzere doğal çevrenin korunması ve geliştirilmesi ve canlı varlıklar için merhamet göstermenin her vatandaşın vazifesi olduğunun altını çizdi.

Davada, yenilenebilir enerji seviyelerinde ilerlememe, kirletici projeler için çevresel etki raporlarının sağlıklı bir şekilde incelenmemesi ve ağaçlandırma girişimlerinin izlenmemesi de dahil olmak üzere üç önemli unsurun vurgulandığını söyleyen Choudhary, “Bir yandan mevzuatta bir boşluk var, öte yandan mevzuat olduğunda ise uygulanmıyor. Bu dava ile ilgili en önemli şey, hükümetin iklim değişikliği konusunda hiçbir şey yapmadığını anlaması gerektiğidir. Dünyaya bir şeyler yaptığını göstermek için evraklar imzalanıyor ama gerçekte hiçbir şey yapılmıyor” dedi.

İklim Değişikliğini Önleme Eylemi Eksikliği Nedeniyle Açılan İlk Çocuk Davası Değil

Ridhima Pandey tarafından açılan dava, iklim değişikliğini önleme eylemi eksikliği nedeniyle açılan ilk dava değil.

Amerika’da, yaşları dokuz ila yirmi arasında değişen 21 kişilik bir genç grup, Federal Hükümet’in fosil yakıt üretimini desteklediğini ve gelecek kuşakların hayatta kalmasını tehlikeye atan sera gazı emisyonlarının yarattığı risklere karşı ilgisiz kaldığını iddia ederek dava açmıştı. Benzer davalar Belçika ve Yeni Zelanda’da da devam etmekte; Pakistan, Avusturya ve Güney Afrika’da şimdiden kazanılmış durumda. Hollanda’da ise, mahkeme hükümete karbon salınımlarını önümüzdeki beş yıl içinde dörtte bir oranında azaltmasını emretti.

ABD’deki “İklim Çocukları” davasında öncü olan ve çocukları iklim değişikliğinden korumak amacıyla hareket eden kar amacı gütmeyen bir kuruluş olan “Our Children’s Trust ” oluşumunda yetkili yönetici olan Julia Olson’a göre, “Bu iklim davası, isyan eden ve kendilerinin en temel hakkı olan stabil bir iklim sistemini koruma arayışıyla ve bilimsel dayanaklı bir iklim eylemi talebiyle hükümetlerini mahkemeye veren küresel gençlik hareketinin bir kanıtıdır.”

*Bu çevirinin yazıldığı dildeki hali aşağıdaki linkte yayınlanmıştır.
http://www.independent.co.uk/environment/nine-ridhima-pandey-court-case-indian-government-climate-change-uttarakhand-a7661971.html

Kaynak

The post Dokuz yaşındaki çocuktan hükümete iklim davası appeared first on Sivil Sayfalar.