‘Bu Mesleki Bir Sorun, Ötesi Berisi Yok!’

Eylemde ilk söz alan Bülent Kılıç, kendisine olayın başından bu yana destek veren basın mensuplarına ve meslek örgütlerine teşekkür ederken; şiddete maruz kalan bir gazeteciye meslektaşlarının sahip çıkmasının önemine dikkat çekti. 

Kılıç konuşmasında, “1 dakikalık bir süre idi sanırım.  Nefesimin kesilmeye çalışılması kadar vahşi bir durum yok. Maalesef gazeteci olarak buna şahitlik ettim. Görüntü o kadar vahşi imiş ki ben de videoyu izleyince anladım.” dedi.

Pek çok gazetecinin kendisini arayarak geçmiş olsun dileklerini iletmelerine karşın, kurumlarında konuyu haberleştirmeyen bazı gazete ve TV organlarının bu tutumundaki vahamete dikkat çeken Kılıç, gazetecilerin kamu görevi yapmakta olduğunun altını çizdi: “Polisin de bunu bilmesi lazım. Bunu çok iyi bildikleri halde bilmezden gelmeye başladılar. Bu mesleki bir sorun, bunun ötesi berisi yok. Burası Bab-ı Ali, Türkiye’nin ilk basın kurumları burada bir araya geldi. Bugün burada bu kadar gazetecinin bir araya gelmesi çok anlamlı.” 

Boynuna basan polisin hala görevde olduğunu hatırlatan Kılıç, “Tüm basın emekçilerinin güvende olması için cezasızlık durumunun bir yerde bitmesi gerekiyor. Bu ülkede hukukun ve basının olduğuna inandırılmamız gerekiyor.” sözleriyle açıklamasını sonlandırdı. 

‘Nefessiz Bırakılan Sadece Gazeteciler Değil Halkın Haber Alma Hakkı’

Eylemde daha sonra Gazete Duvar’dan Filiz Gazi 15 basın örgütünün basın açıklamasını okudu. Aralarında Basın Konseyi, Türkiye Gazeteciler Sendikası, Disk Basın-İş ve Gazeteciler Cemiyeti gibi kuruluşların imza verdiği “Gazeteciliği Boğamayacaksınız!” başlıklı açıklamada şu ifadeler öne çıkıyor: 

“Anayasa ile güvence altına alınan protesto hakkı fiilen yasaklanmış durumda. Hakkını aramak için sokağa çıkan bu yurttaşları haberleştirmek gazetecinin kamusal görevidir. Ancak meslektaşlarımız toplum adına görevlerini yürütürken ağır şiddetle karşı karşıya kalıyor. İçişleri Bakanlığı’nın gösteriler sırasında polislerin görüntülerinin alınamayacağına yönelik yasadışı genelgesinin ardından, bu şiddet çok daha tehlikeli bir hâl almış durumda.

26 Haziran Cumartesi günü LGBTİ+ bireylerin ve onlara destek veren yurttaşların düzenlemek istediği Onur Yürüyüşü’ne müdahale eden güvenlik görevlileri, uygulanan şiddeti kayda almak isteyen AFP Foto Muhabiri Bülent Kılıç’ı yere yatırıp boyuna bastırarak nefessiz bırakmak istedi. Güçlükle “Nefes alamıyorum” diyebilen Bülent Kılıç ölümden döndü.

Aynı gün başka meslektaşlarımızın da işlerini yapmaları engellendi. Darp edilen, taciz edilen, çektikleri görüntüleri silmek zorunda bırakılan meslektaşlarımız oldu. 

Kolluk güçleri bu kanun tanımaz uygulamaları ile halkın gerçekleri öğrenme hakkını engellemektedir. Nefessiz bıraktıkları yalnız meslektaşımız değil, halkın haber alma hakkıdır.

Gazetecilik suç değildir ve bizler gazetecilik yapmaya devam edeceğiz. Gazetecilere şiddet uygulanmasını kanıksamayacağız, asla kabul etmeyeceğiz! Bu insanlık dışı yöntemlerde ısrar etmeyi düşünen memurları da uyarıyoruz: Cezasızlık zırhına güvenmeyin! Size bu kanunsuz emri verenlerle birlikte mutlaka yargılanırsınız! Gazeteciliği boğmanıza izin vermeyeceğiz!”

Ne Olmuştu? 

Bülent Kılıç’ın Onur Yürüyüşü sırasında görevini ifa ederken polis tarafından yere yatırılarak nefessiz bırakıldığı anın fotoğrafları, Türkiye’de basın mensuplarına polisin sert müdahalelerinin en yakın örneklerinden biri. Bülent Kılıç, serbest kalmasının ardından Twitter hesabından “Lütfen bakılsın, sırtıma mı basmış, yoksa boynuma mı basmış, dün benim nefesim alenen kesilmeye çalışıldı” açıklaması yapmış ve “Bütün gazetecilik meslek örgütlerine çağrı yapıyorum, ortada bir can güvenliği sorunu var maalesef, ortak bir tavır alınmalı.” çağrısında bulunmuştu. 

Kılıç’ın maruz kaldığı şiddetin medyada geniş yer bulması üzerine İstanbul İl Emniyet Müdürlüğü, Kılıç’ın basın mensubu olduğunun gözaltı işlemi sırasında anlaşıldığını açıklamıştı. Açıklamada, “Planlanan yasa dışı gösteri ve yürüyüşle ilgili olarak Beyoğlu Kaymakamlığı’nca (1) günlük yasaklama kararına rağmen ‘yasadışı gösterinin engellenmesi esnasında mukavemet gösteren’ grupla birlikte yakalanan 46 kişi arasında maalesef basın mensubu Bülent Kılıç’ın da bulunduğu tespit edilmiş ve ifadesi alınarak serbest bırakılmıştır” dendi. 

Sahada görev alan basın mensupları ise özellikle Emniyet Genel Müdürlüğü’nün 30 Nisan 2021’de yayınlanan genelgenin ardından gazetecilere yönelik kolluk güçlerinin uyguladığı engelleme ve şiddetin arttığını ifade ediyor.

The post ‘Gazeteciliği Boğamayacaksınız!’ appeared first on Sivil Sayfalar.

Genelgenin alınmasına gerekçesinde, kolluk güçlerinin işlem yapılırken çekilen görüntülerinin, o olay özelinde “gerçeği tam yansıtmayacağı” ve “özel hayatın gizliliği ile kişisel verilerin” ihlal edilmesi gösteriliyor.

Hak savunucusu STK’lar ve basın örgütleri söz konusu genelgenin basın ve ifade özgürlüğü üzerinde yarattığı sakıncalara dikkat çekerek karşı çıkıyor.

“Emniyet’in kararını “yok hükmünde” olarak nitelendiren Türkiye Gazeteciler Sendikası, “Polis, sahada işini yapan muhabiri engelleyemez. Halkın haber alma hakkını ve can güvenliğini tehdit eden, sokakta işkencenin önünü açmak için çıkartılmış bu genelgeyi tanımıyoruz.” mesajını paylaştı.

“Emniyet Genel Müdürlüğü halkın gözü görmesin istiyor” açıklaması yayınlayan DİSK Basın-İş ise “Emniyet’in genelgesiyle gazetecilik faaliyeti engellenemez!” mesajını paylaştı. Ayrıca, sadece profesyonel gazetecilerin değil, yurttaş gazetecilerin de birçok haberin kamuoyuna iletilmesi için çalıştığını; büyük medya kuruluşlarının bile kimi durumlarda yurttaş gazetecilerden gelen bilgi ve görüntüleri kullandığını hatırlatan DİSK-Basın-İş,  “Emniyet Genel Müdürlüğü’nün amacının kişilik haklarını korumak değil, suçluyu gizlemek” olduğunu savunuyor. DİSK Basın-İş açıklamasında, “Kamuya açık alanda meydana gelen ve kamuoyunu ilgilendiren her türlü olayın anayasa ve uluslararası sözleşmeler tarafından korunan ifade ve basın özgürlüğü kapsamında olduğunu” ve genelgeye karşı “yasal haklarımızı kullanacaklarını” belirtiyor.

 Genelge, İnsan Haklarının İhlallerinin Görünürlüğünü Engelleyici Bir Pratik”

Hak İnisiyatifi Derneği’in “Haber Alma Özgürlüğü Engellenemez” başlığı ile yayımladığı metinde ise haber alma özgürlüğünün temel haklardan olduğu ve demokratik toplumlarda vatandaşın doğru bilgi edinmesini sağladığına dikkat çekilerek, yayınlanan genelgenin asıl nedeninin “basın ve medya organlarına yansıyan istenmeyen görüntülerin kamuoyuyla paylaşılmasının önüne geçmek ve müdahale esnasında polisin faili olduğu hukuksuzlukların yaratacağı tepkileri engellemek” olduğu belirtiliyor. Açıklamada, Yargıtay’ın “ani gerçekleşen bir olayı delil olarak kullanmak üzere kaydetmenin suç oluşturmadığına” ve “bunun hak arama özgürlüğü kapsamında kaldığı” yönündeki kararlarını da hatırlatan Hak İnisiyatifi, genelgenin Anayasaya ve Türkiye’nin taraf olduğu temel haklara ilişkin sözleşmelere aykırı olduğunun altını çiziyor.

Türkiye İnsan Hakları Vakfı (TİHV) da “Anayasa’da güvence altına alınan barışçıl toplantı ve gösteri yapma özgürlüğüne yönelik kolluk güçlerinin keyfi ve yasa/hukuk dışı müdahaleleri sırasında başta işkence ve kötü muamele olmak üzere, işlenen suçların üstünün örtülmesine ve görünmez kılınmasına yol açacağı” tespiti ile genelgenin derhal geri çekilmesi çağrısında bulunuyor.

Af Örgütü Türkiye Şubesi ise sosyal medya hesabında ; insan hakları hukuku çerçevesinde kolluk güçlerinin barışçıl protestolar sırasında üstlenmesi gereken “kolaylaştırma görevini” ve bu kapsamda insan haklarını ve protestocuları korumakla görevli olduğunu; gösteri hakkının nasıl savunulabileceğini ve barışçıl gösterinin bir hak olduğunu hatırlatıyor. Ayrıca, “Hükümetler arasında giderek artan gazetecileri kilit altına alma ve meşru çalışmaları suç haline getirmek için yasa çıkarma eğilimine karşı koymanın zamanı geldi.” mesajıyla Stef Simanowitz’in “Türkiye’de bağımsız gazetecilik baskılara karşı durabilir mi?” yazısına yer veriyor.

Medya ve Hukuk Araştırmaları Derneği kamunun bilgi edinme hakkının kutsal olduğunu belirterek polisin yaptığı her eylemin gazeteciler tarafından kaydedilip paylaşılabileceğine dikkat çekti.

Çağdaş Hukukçular Derneği, yurttaşların “suç işlendiği fark edildiğinde ses ve görüntü cihazlarıyla kayıt yaparak delil toplayabileceğini” hatırlatırken; akademisyen Süleyman İrvan, karar ile toplumun haber alma özgürlüğünün ihlal edildiğini ve toplumsal olayları görüntülemenin suç teşkil etmediğini kaydetti.

Genelgenin üzerinden kısa bir süre geçmişken, bugün YOL TV sitesinde, “Ankara’da ‘genelge’yi gerekçe gösteren kolluk güçlerinin 1Mayıs eylemlerini görüntüleyen Yol TV muhabiri Özge Uyanık’ın telefonunu yere atıp üzerine bastığı” haberine yer verildi.

Yine DİSK-Basın İş sosyal medya hesabında, “1 Mayıs’ta çekim yapan gazeteci arkadaşlarımız polis tarafından engelleniyor, üyemiz Sultan Eylem Keleş’in ”Gazeteciyiz, işimizi yapıyoruz” itirazı üzerine polisler ”Genelge talimatı var” dedi.” haberi yer aldı.

The post “Emniyet Genelgesi Haber Alma Özgürlüğünü Engelliyor” appeared first on Sivil Sayfalar.