Peki bu zulmün dozu insanlar ve hayvanlar için aynı mı? İkisi için de mücadele aynı minvalde mi sürüyor? Bu noktada birkaç başlığa değinmemiz gerekiyor. 

Birincisi; işe yarar, yaramaz, uygulanır, uygulanmaz ama hukuki durum anlamında temel bir fark var. Çocuk ya da yetişkin insan türü, yaşam hakkını güvence altına alan yazılı bir metne dayanabiliyor. Uluslararası sözleşmeler de Anayasa da kanunlar da buna yer veriyor. Hayvanlar açısından elimizde böyle bir metin yok. Hayvan hakları mücadelesini bugün, bu dönem başlamış olarak düşünmeyin. 2004 yılında Hayvanları Koruma Kanunu yürürlüğe girmeden önce çok farklı bir mücadele vardı. 2004 yılında kanun yürürlüğe girdikten sonra, kanunun bir sürü eksiği  olsa dahi mücadeleye ayrı bir araç katmış oldu. 2021 yılında kanun değişti. Yine birçok eksiği var ama az da olsa elimize yeni araçlar verdi ama hayvanlara ilişkin kanunlar ‘tüm hayvanların yaşam hakkı vardır’ demedi, demiyor. Araç diye tanımladığımız şeyler sadece kediler, köpekler için. Geyik deyince karşımıza koskocaman Kara Avcılığı Kanunu çıkıyor. Mezbahadaki, deneylerdeki, hayvanat bahçelerindeki hayvanlar Hayvanları Koruma Kanunu kapsamında korunmuyor. Gelmek istediğimiz nokta şu; hayvanların çoğu için kediler ve köpekler bakımından kamuoyu bilinçlendirme çalışmaları, sokak eylemleri gibi yöntemler 2004 öncesi yapılan mücadelenin bir benzeri hâlâ devam ediyor. 

İkincisi; diğer hak mücadelelerinin mağdurları bir yandan hayvan hakları mücadelesi bakımından fail konumundalar. Hayvan yemek, hayvan giymek, hayvanlar üstünde denenmiş malzemeleri kullanmak insan hayatının normali olmuş durumda. Bu kadar normalleşmiş sistematik ihlaller sadece hayvan hakları mücadelesinde var. Diğer yandan; insan hakları mücadelesinin içinde olanların, insan hakları ihlalleri bu kadar yoğunken hayvan hakları mücadelesini lüzumsuz bulma gibi bir bakış açısı da var.

Üçüncüsü; insan yaşamını üstün gören genel bir toplum algısı var. İnsanın iyiliği için hayvanın ölümünü normal ve doğru kabul eden bir toplum algısı. Bunu kırmak da kolay değil. Doğduğumuz andan itibaren hem aile içinde hem de karıştığımız her toplumsal ortamda bu dayatılıyor. Bu doğruları yıkıp geçmek kolay olmuyor. Biz de bir noktaya kadar farkında bile değildik. Fark ettiğimiz andan itibaren kendimizi değiştirmeye çabalıyoruz. Bu nedenle hayvanları sömürü zincirinin en dibindeki halka olarak görüyoruz. Kafamızı nereye çevirsek sömürü var ama biz hâlâ toplumun önemli bir kesimini kedilerin ve köpeklerin yaşam hakkı konusunda ikna edememiş durumdayız. O yüzden durma, umutsuzluğa kapılma lüksümüz yok. İçinde yaşadığımız ortamda, siz nerede hangi konuda ne hissediyorsanız hayvanlar bir yerlere daha beterini yaşıyor. Hiçbir şey başaramamış bu hâlimizle onların yüzlerine bakacak durumda değiliz. En azından yılmadan mücadele etmeliyiz.

Hayvan haklarının genel çerçevesi bu olunca, mücadelede bir de yasal kabul edilen ihlaller için stratejiler geliştirmemiz gerekiyor.

Av, mezbaha, deney gibi başlıklardan bahsediyoruz. Bu konularla mücadele iki yönlü ilerliyor. Öncelikle bilinçlenmemiz ve bilinçlendirmemiz gerekiyor. Toplumun genelinin bunlara cinayet demesini sağlamamız gerekiyor. Toplum hazır olmadan tepeden inme kanun ortaya çıkmıyor. Kedilerle ve köpeklerle ilgili toplumun tepki sesinin kıyasen yüksek çıkması, 2004 yılında Hayvanları Koruma Kanunu’nu çıkardı. Yakın zamanda toplumda faytona binme sesinin yüksek çıkmaya başlamasıyla, yaşam nöbetiyle İstanbul Adalar’da fayton zulmü sona erdi. Uzun sürüyor ama çabalar sonuç veriyor. Mücadelenin bu ayağından vazgeçmememiz gerekiyor.

Diğer yandan da bu yasal cinayetlerin yasal açıklarını kovalamamız gerekiyor. Çünkü uygulayıcılar genelde cinayetin yasal kurallarına bile riayet etme gereği duymuyor. Bu açıkları kullanarak uygulayıcının işini bozmamız, onu zor durumda bırakmamız gerekiyor. Bu konuda en yakın ve güzel örnek av turizmi ihaleleri. İki senedir sivil toplum kuruluşları ve barolar bu konuya ciddi anlamda eğilmiş durumda ve bu odaklanmanın da olumlu sonuçları oluyor. Cinayetin baş organizatörü Tarım ve Orman Bakanlığı, kanun koyucunun belirlediği cinayet kurallarına bile uymaya tenezzül etmiyor. Bakanlığın bu basiretsizliği bize tabii ki önemli bir alan açıyor. Bu kanuna aykırılıkları kullanarak Bakanlığı yargı yoluyla sıkıştırma, işini bozma, en önemlisi de öldürmek istediği hayvanları kurtarma şansımız oluyor. 

Bir diğer örnek de deneylerle ilgili. Hayvan Deneyleri Merkezi Etik Kurulu’na (HADMEK) bir tane hayvan koruma alanında çalışan sivil toplum kuruluşu üyesi seçilmeli ama bu kontenjanı dalga geçer gibi deneylerde kullanılmak üzere hayvan üreten Laboratuvar Hayvanları Bilimi Derneği ile doldurdular. Burak Özgüner’in açtığı dava ile bu işlem iptal edildi. Bu da güzel bir mücadele örneği oldu ancak Tarım ve Orman Bakanlığı şimdi de mahkeme kararını uygulamamak için yönetmeliği değiştirme peşinde koşmaya başladı.

Bazı durumlarda da ihlallere hayvanı kurtarmak için doğrudan müdahale etmemiz gerekebiliyor. Böyle durumlarda, hayvanın zor durumunun sebebi olan mala ya da insana zarar vermek zorunda kalabiliyoruz. Bu tarz müdahaleler meşru savunma ya da zorunluluk hâli olarak değerlendirilmeli ama bizim hukuk sistemimizde tabii ki böyle bakılacağının garantisi yok. O yüzden böyle durumlarda hayvanı kurtarmak için risk alabilmeliyiz.

Devlet kanadıyla bu şekilde zorlu bir mücadele sürdürürken diğer yandan kendi içimizden çıkan sıkıntılarla da uğraşmak zorunda kalıyoruz. Konu hayvanlar olduğu ve hayvanların yapılanlara ses çıkarma, yapılanları ifşa etme imkânı olmadığı için, çoğu insan bu mecrayı zenginleşme, adını duyurma, var olma alanı olarak görüyor. Hayvanları ve hayvanlar konusunda hassasiyeti olan insanları kullanarak kendine maddi-manevi menfaat sağlıyor. Bu kişilerin bu samimiyetsizlikleri ve kötü niyetleri, devlet karşısında sağlam duruşumuza zarar veriyor. Şunu çok net söyleyebiliriz; bu iki yüzlü insanlar kendini açıkça “hayvan düşmanı” olarak tanımlayan insanlardan çok daha tehlikeli.

Yine camia içinde yaşadığımız bir diğer problem; insanların bir noktadan sonra mücadele için var olma amacını unutup, kendisine odaklanmaya başlaması. Hayvanlar için yapılan işlerde, atılan adımlarda; sonucun hayvanlar için iyi olup olmadığını değerlendirmekten ziyade, işi kimin yaptığıyla uğraşması, kendini öne çıkarmaya çalışması ve bu bakış açısının devamında, birbirinin mücadelesini küçümseme, önemsizleştirme noktasına gelmesi. 

Biz bu şekilde camia içinde kendimizle, birbirimizle uğraşırken; hayvanlar en ağır ihlallere maruz kalmaya devam ediyor. O yüzden artık hepimiz tehlikenin ciddiyetinin farkına varmalı, gözümüzü hayvandan ayırmadan, sadece hayvanların iyiliği için mücadele etmeyi öğrenmeliyiz. Biz bunu yapmayıp, güçsüz görüntümüzü sürdürdüğümüz sürece bir genelgeyle, basına yansıyan bir haberle mücadelede 30 yıl geriye gidebiliyoruz.   

Barış Karlı

Görsel: Roma Velarde

The post Türkiye Koşullarında Hayvan Hakları Mücadelesi appeared first on Sivil Sayfalar.

Aktivistler, oklarla yunus parkını işaret ederek yerlere “işkencehaneye gider”, “sömürü merkezine gider”, “hapishaneye gider” yazdı. Gelen yabancı turistlere İngilizce seslenerek zulme ve hayvan sömürüsüne ortak olmama çağrısı yaptı.

Hukuk, Etik ve Bilim Dışı İşkence Merkezleri

Yunus parkı çalışanlarının darp etmeye çalışırken haklarında dava açmakla tehdit ettiği aktivistler yaptıkları basın açıklamasında; 2008 yılında dönemin İstanbul Büyükşehir Belediye başkanı Kadir Topbaş tarafından açılan, Aqua World Turizm Ticaret Lmtd. Şirketine ihale edilen İstanbul Dolphinarium’da yaralanan ve hayatını kaybeden yunuslara, morslara, foklara ve belugalara yönelik resmi başvuruların dikkate alınmadığını, bu tesise hiçbir hukuki yaptırım uygulanmadığını belirtti. Aktivistler ayrıca 190 binden fazla kişinin imzasıyla kapatılması talep edilen bu tesisin bir hayvan hapishanesi olduğunu vurguladı.

4 farklı şehirde bulunan 10 yunus parkının işkence merkezi olduğunu hatırlatan aktivistler, bu tesislerin tek seansı 2000 ila 3500 euro arasında değişen “yunusla terapi” adı altında engelli bireylerin, otizm, down sendromu, asperger sendromu gibi nöroçeşitlilik biçimlerine sahip bireylerin ve ailelerinin umutları sömüren ticarethaneler olduğunu söylediler. Söz konusu 10 tesis, 2000’li yılların ortalarında, Tarım ve Orman Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı başta olmak üzere diğer ilgili kamu kurumlarının ve yerel yönetimlerin hukuk dışı girişimleriyle açılmıştı.

‘Eminiz ki Burak da Kendisini Hayvanların Özgürlüğünü Savunduğumuz Bir Eylemle Anmamızı İsterdi’

Hak savunucuları basın açıklamasında, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun resmi hesabından yayınlanan “İstanbul’un Yunusları” belgeselini hatırlatarak belgeselde doğa ve hayvan korumaya yapılan vurgunun samimi olması için “sistematik zulüm” içeren ve eski yönetimin “kirli bir mirası olan” bu tesisin kapatılması gerektiğine dikkat çektiler.

Hayvanları Koruma Kanunu’ndaki yeni düzenlemeler göstermelik.

Basın açıklamasında ayrıca Türkiye’deki yunus parkları ve hayvanat bahçelerinin artması ve büyümesinin nedeni olarak iktidarı sorumlu tutan aktivistler, bunu engellemek için yeterli muhalefeti göstermeyen TBMM’ye de çağrıda bulundular. Hayvanları Koruma Kanunu’ndaki yeni düzenlemelerin göstermelik olduğunun altını çizen aktivistler, AKP milletvekilleri ile yunus parkı sahipleri arasındaki yakın ilişkiler olduğunu savundular.

“Sonuç olarak, yenilenen kanunda yunus gösteri merkezleri kapatılmamış, ticari faaliyetlerini sürdürebilmeleri için işkence merkezlerini işleten iş insanlarına bir 10 yıl daha izin verilmiştir. Günde en az 60 bin euro, yani yaklaşık 650 bin TL kazanan bu ticarethanelere, yeni bir hayvan getirilmesi durumunda kesileceği belirtilen para cezası ise 25 bin TL olarak kanunda yerini almıştır.” denildi.

Hayvanların doğuştan gelen haklarıyla ‘bizim için’ değil, ‘bizimle birlikte’ bu gezegende yaşadıklarını unutmayın.

Basın açıklamasında bu tesislere giden ziyaretçilere de seslenen aktivistler; aileleri ve yakın dostları olan, denizlerde kilometrelerce mesafe kat edebilen, yüzlerce metreye dalabilen, hissedebilen duygulu varlıklar olan hayvanların esir edildiği, “yaşayan ölülere” dönüştürüldüğü bu sömürü merkezlerine gitmeme ve destek olmama çağrısı yaptı. Açıklamada “Hayvanların doğuştan gelen haklarıyla ‘bizim için’ değil, ‘bizimle birlikte’ bu gezegende yaşadıklarını unutmayın,” denildi.

Aktivistler basın açıklamasını “Biz, 9 Kasım’da, yıllardır omuz omuza mücadele veren dostları ve ortak ideallerimiz doğrultusunda özgürlük mücadelesi veren aktivistler olarak, hem hayatımızda hem de hayvan hakları mücadelesinde yerini dolduramayacağımız bir kaybı, Burak Özgüner’i bugün burada anarken, aynı zamanda Türkiye’de insan menfaatleri uğruna çeşitli endüstrilerce hapsedilen, işkence gören ve hayatını kaybeden milyarlarca hayvanı anıyoruz,” sözleriyle sonlandırdı.

The post Burak Özgüner, Aktivistlerin İstanbul Dolphinarium’u Protestosuyla Anıldı appeared first on Sivil Sayfalar.

Burs, 2 (ön lisans/lisans/yüksek lisans/doktora) öğrenciye , aylık 500 TL olarak, sömestr ve yaz tatilleri de dahil olmak üzere 12 ay boyunca, 20 Aralık 2021’de başlamak üzere, her ayın 20’sinde ödenecektir. Burs dönem sonunda öğrencinin akademik ortalaması (yarıyıl not ortalaması) 2.00 olduğu takdirde 12 ay boyunca devam edecektir. Her yaş, bölüm ve sınıftan öğrenci başvurabilir. Vatandaşlık sınırlaması yoktur.

Başvuru Koşulları:

1. Öncelikli olarak hayvan hakları/özgürlüğü alanında olmak üzere, insan hakları, LGBTİ+ hakları, ekoloji ya da genel anlamda sosyal sorumluluk, sivil toplum, aktivizm alanlarının birinde veya birden fazlasında farkındalık sahibi olmak ve aktif çalışmalar yürütüyor olmak,
2. Üniversite öğrenimi boyunca genel not ortalaması 2.00’nin altına düşmemiş olmak,

• Öğrencinin hayvan sömürüsüne karşı olması, aynı zamanda bu sömürünün ekolojik dengede yarattığı hasarın farkında olması ve vegan olması tercih sebebidir. Bunun takibini yapamayacağımız için, bu bir şart değildir.

• Öğrencinin ekonomik durumunu kontrol edecek bir mekanizmamız yok. Tabii ki öncelikli olarak ihtiyaç sahibi aktivist öğrencilerin başvurmasını teşvik ediyoruz.

Başvuru Şekli:

burakozgunerbursu@gmail.com adresine fotoğraflanmış ya da taranmış şekilde gönderilecek belgeler:

1. Öğrenci belgesi (üniversiteyi yeni kazanan adaylar için ÖSYM sonuç belgesi),
2. Güz 2021 dönemine kadarki transkriptleriniz,
3. Belirtilen alanlardaki çalışmalarınızı özetleyen ve bursun neden size verilmesini düşündüğünüzü anlatan başvuru/niyet mektubu. Dileyen çalışmalarına dair link/fotoğraf/belge ekleyebilir.

The post Burak Özgüner Öğrenci Teşvik Bursu Başvuruları Açıldı appeared first on Sivil Sayfalar.

“Hayvanlar, Doğuştan Gelen Haklara Sahip ve Duyguları Olan Hissedebilen Bireyler!”

Avrupa Birliği mevzuatı ile AB üye ülke yasalarına referans veren hayvan severler, AB Anayasası’nda hayvanların “doğuştan gelen haklara sahip ve duyguları olan hissedebilen bireyler” olarak tanımlandığını hatırlatıyorlar. Nitekim TBMM Hayvan Hakları Araştırma Komisyonu Raporu da buna benzer ifadeler içeriyor. Raporun öneriler kısmında, “hayvanlar, hukuk öznesi sayılmasa da hukuk nesnesi de (eşya) sayılmamalı, can taşıdıkları ve duygulu varlıklar oldukları göz önüne alınarak, kendine özgü yapısı içinde değerlendirilmelidir.” tespiti yapılıyor.

Hayvan hakları alanında çalışan STK’lar, TBMM’de görüşülmeyi bekleyen Hayvan Hakları Yasası’nda 3 yıla kadar hapis cezası, hayvanları korumak ve beslemekle yükümlü olan belediyelere, bu sorumluluklarını yerine getirmemeleri durumlarda hakkında soruşturma açılması ve ceza verilmesi gibi önerilerini dile getiriyor.

Yaşam İçin Yasa inisiyatifi, hayvana yönelik öldürme, zulüm, işkence, cinsel şiddet, hayvan dövüştürme, bir hayvan neslini yok etme fiillerine, ertelemesiz ve indirimsiz hapis cezası getirilmesi gerektiğini ve bu fiilleri işleyen faillere uygulanacak cezanın alt sınırının 3 yıl olması gerektiğini savunuyor. Ancak 11 Mart 2021 tarihinde Hayvan Hakları Yasası için STK’lara yapılan bilgilendirmede, iktidarın hayvanlara uygulanan şiddet için belirlenecek cezanın “alt sınırını 6 ay olarak düzenlemeyi” planladığı görülüyor. Bu noktada, Yaşam İçin Yasa, “alt sınırı 3 yıl olmayan cezalarda erteleme/indirimin devreye girdiğini” hatırlatıyor; bu nedenle de “hapis cezası getirmeyen bir düzenlemenin caydırıcı bir ceza olmayacağına” dikkat çekiyor.

HAKİM tarafından bilgi edinme hakkı kapsamında, Tarım ve Orman Bakanlığı Yaban Hayatı Daire Başkanlığı’ndan elde edilen verilere göre, 2020 yılında hayvan hakkı ihlalleri ile ilgili sadece 15 belediyeye idari yaptırım uygulandı. Oysa, 2020 yılında onlarca belediye hayvanların haklarını ihlal etti. Sadece, HAKİM tarafından hazırlanan 2020 yılı Hayvan Hakkı İhlal Raporu’nda bile onlarca belediye eliyle yapılmış ihlal raporlandı. HAKİM, “yaşanan ihlallerin çok azının raporlara yansıdığını” hatırlatıyor ve bu tür ihlaller “kapalı kapılar ardında yaşandığından çok küçük bir kısmının medyaya yansıdığına dikkat çekiyor.

HAKİM, hayvan hakları ihlallerinin yaşanmaması için, Belediyelerin mevzuattan doğan görevlerini yerine getirip getirmediğinin denetlenmesi, belediye görevlilerinin “soruşturma engeline” takılmadan soruşturulmaları ve görevlerini yerine getirmeyen belediyelere ağır idari yaptırımların uygulanması gerektiğini kaydediyor. Ayrıca, söz konusu ceza idari para cezasının, vatandaşlardan toplanan vergilerle değil hayvan haklarını ihlâl eden belediye görevlisine kesilmesini öneriyor.  Ayrıca, hayvana şiddet içeren fiillerin belediye görevlileri tarafından gerçekleştirilmesi halinde “nitelikli hal” kabul edilerek ağırlaştırılmış ceza uygulanması gerektiğini kaydediyor.

Yine HAKİM’in  açıkladığı verilere göre, 2020 yılında hayvana şiddet uygulayan kişilerden sadece 790 fail tespit edilebildi.  Bu kişilere 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu’na muhalefetten toplam 5 milyon 377 bin 344 TL idari para cezası kesildi.

 “Sokak Ortasında Öldürme Devri Bitti Üstü Kapalı Soykırım, Tehcir Geldi”

Dünya Sokak Hayvanları Günü’nde hayvan hakları savunucularının önde gelen isimlerinden Burak Özgüner’in Sivil Sayfalar’da yer alan yazılarından birkaç cümle alıntı yaparak ile hatırlayalım;

“2004 yılına kadar sokak hayvanları, yasal bir şekilde sokak ortasında vurularak ya da zehirlenerek, çöplüklere terk edilerek buralarda yavaş bir şekilde öldürülüyordu. Hayvanları Koruma Kanunu’nun kabul edilmesi ile bu “soykırım” uygulamalarını sokak ortasında göremez olduk. Kanun, sokak hayvanlarının öldürülmesini yasakladı ancak bu kez, kapalı kapılar ardında ya da şehir dışında “köpek havzaları” dediğimiz, orman, çöp depolama sahası, maden ocağı gibi alanlarda hayvanlar “ortadan kaldırılmaya” devam edildi. Yani soykırım gitti, yerine üstü kapalı soykırım, tehcir geldi. Ancak ülkemiz, denetimsizlik diyarı olduğu için, belediyeler kanunu uygulamadı ve bu tehcir uygulamaları, toplu katliamlar devam etti. Kanuna göre, hayvanların öldürülmesi yasak olduğu kadar, onların terk edilmeleri de hâlâ yasak tabii…

Her dönem duyduğumuz “Hayvana işkenceye hapis cezası geliyor” müjdelerinin (!) gerçekten uygulanabilir bir şekilde hapis cezası getirilse dahi, o hayvanlar sokaklardan silindikten sonra, hiçbir anlamı kalmayacağını da hatırlatmak istiyorum. Yüzbinlerce hayvanın kaderi, her dönem ne şekilde değiştirileceği dahi belli olmayan, sivil toplumun yasama süreçlerinin dışında bırakılmak istendiği, gizli saklı hazırlanan yasa tasarıları ile değiştirilmek isteniyor.

Sokak hayvanlarının, mahalle sakinlerimizden hiçbir farkı yok… Hayvanların duyulmayan sesini hep birlikte yükseltelim.”

Dünya Sokak Hayvanları Günü’nde hayvanları daha yakından tanımak ve duygularını daha iyi anlayabilmek için dilerseniz ödüllü belgesel önerilerimizi izleyebilirsiniz: Kedi, Stray–Sokak Köpeği.

The post “Sokak Hayvanlarının Mahalle Sakinlerinden Hiçbir Farkı Yok” appeared first on Sivil Sayfalar.

Siteye ulaşmak için tıklayın.

The post Burak Özgüner Anısına Web Sitesi appeared first on Sivil Sayfalar.

Bugün aramızdan ayrılışının ilk yılı. Bu bir yıl sensiz nasıl geçti anlamadık. Seni kaybetmenin şokunu hâlâ üzerimizden atamışken, devam eden ihlaller karşısında kendimizi toparlamaya çalışıp senin yokluğunda elimizden geleni yapmaya çalıştık. Çözüm bulamadığımız ve çaresiz hissettiğimiz durumlarda her seferinde “Burak olsa ne yapardı” diye düşünüp ortak ideallerimiz doğrultusunda ve olabildiğince senin yöntemlerinle hareket etmeye çalıştık. Ama senin kadar dayanıklı, sabırlı ve üretken olamadığımız zamanlar çok oldu. İşte o anlarda yokluğunu daha çok hissettik.

Senin ardından dünya ne yazık ki daha güzel bir yer de olmadı. Müdahale edebildiğimiz ve edemediğimiz çok sayıda hayvan hakları ihlali oldu; bu ihlaller yine tüm türler için, tüm şiddetiyle devam etti. Hatta bazen boş bulunup “Burak iyi ki bu olanları görmedi, duymadı; üzüntüsünden kahrolurdu” dediğimiz bile oldu. Özellikle de pandeminin ilk zamanlarındaki belirsizlik ve panik sürecinde, hayvanlara yönelik tehditler karşısında…

Sonra bazen kabusa dönen rüyalarımızda, bazen Eray teyze ve Nihat amcayla beraber baktığımız eski fotoğraflarında, bazen de evinde odanın hemen dışındaki duvarlara astığın eski gazete kupürlerinde, artık birer anıya dönüşmüş olan Facebook’un hatırlattığı paylaşımlarda ve tekrar tekrar izlediğimiz eski videolarında yeniden bir araya geldik. Ama bu buluşmalar hep çok kısa geldi, özlem gidermeye yetmedi.

Yine de senden sonra senin başlattığın ve yakından takip ettiğin hayvan haklarıyla ilgili mücadelelerde ümit verici bazı gelişmeler de oldu. İşte o anlarda yine yokluğunu hissedip bu kez de “Keşke Burak bu olanları görseydi, dünyalar onun olurdu; daha büyük bir umutla mücadeleye devam ederdi” dedik.

Şimdi her yıl bunu biz arkadaşlarının veya başkalarının yapması ümidiyle, senin için, hayatını adadığın hayvan haklarıyla ilgili hafıza niteliğinde bir arşiv oluşturmaya karar verdik. İlkini, Fatoş ve Aslı (*) ile birlikte, kurucusu olduğun Hayvan Hakları İzleme Komitesi (HAKİM) adına ben kaleme alıp senden sonra olanları sana ve herkese anlatmak istiyorum.

TBMM’de Hayvan Hakları 

Gece gündüz demeden kurulması için çağrı yaptığın TBMM Hayvan Hakları Araştırma Komisyonu sen hayattayken, Ekim 2019’da tavsiye niteliğindeki raporunu Meclis Başkanlığı’na sundu. Farklı ilkelerle çalışan hayvan hakları gruplarını ve savunucularını Hayvan Hakları Yasama İzleme Delegasyonu adı altında örgütleyip bu süreçte Meclis’i mesken tuttuğun, bilgin ve azminle milletvekillerine tek tek ulaşabildiğin için, tam olarak istediğimiz gibi olmasa da, pek çok kararın hayvanlar lehine çıkmasını sağladın.

Ama raporun Meclis Genel Kurulu’nda vekillerle paylaşıldığı güne, 16 Ocak 2020’ye yetişemedin. O gün orada bizimle birlikte olmanı o kadar çok istedik ki, çünkü senin hakkında o kadar güzel şeyler söylendi ki…

Komisyon üyelerinden CHP milletvekili Deniz Yavuzyılmaz seni unutmadı ve “9 Kasım 2019’da kısacık ömrünü, tüm canlıların iyiliğine adamış Sevgili Burak Özgüner’i kaybettik. Hayvan Hakları Yasası’nın çıkarılması konusunda uzun yıllar mücadele veren, Komisyonumuzun çalışmalarına ve bu raporun hazırlanmasına destek olan hayvan hakları savunucusu, iyi kalpli, sevgi dolu, örnek insan Burak Özgüner’i sevgiyle ve dostlukla anıyorum,” dedi.

Bir diğer komisyon üyesi CHP milletvekili Sera Kadıgil de raporu sana adadı: “Deniz de bahsetti, bize çok yardım eden bir arkadaşımız var, Burak. Burak’ı 32 yaşında kaybettik, bu raporun her köşesinde emeği vardır Oytun Hoca’yla Emrah’la birlikte. Ben bu raporu da izniniz olursa 32 yaşındaki kardeşimiz, arkadaşımız Burak’a adamak istiyorum.”

O akşam, Komisyon üyesi Oya Ersoy adına kürsüye çıkan HDP milletvekili Rıdvan Turan da aslında tüm milletvekillerinden beklediğimiz Meclis’te tarihi bir konuşmaya imza attı. Senin de Meclis’teyken sık sık görüştüğün Komisyon üyelerinden İyi Parti milletvekili Zeki Hakan Sıdalı da Genel Kurul konuşmasında, şekillenmesinde herkesten çok katkın olan raporu, önemsediğin ve önemsediğimiz pek çok noktaya atıfta bulunarak özetledi. Kürsüdeki bu konuşmaları dinleyebilmeni o kadar isterdik ki… O zaman Meclis’te yarattığın farkındalığı ve gerçekleştirdiğin değişimi görebilecektin.

Senden sonra, pandemi tüm yaşamı (ve ziyaretleri) durdurana dek, yasama sürecini takip etmek ve yıllardır sürüncemede bırakılan Hayvan Hakları Yasası’nın hayvanlardan taraf olmasını sağlayabilmek için Meclis’e farklı tarihlerde iki kez gittik ve Tarım Komisyonu üyeleri başta olmak üzere çok sayıda vekille görüştük. Hayvan ticareti ve istismarını sürdürmek için lobi yapan yunus parkçıların, pet shopçuların, hayvan dövüşçülerinin ve avcıların dolaştığı koridorlarda kaldığın yerden devam etmeye çalıştık. Varlığındaki gibi olmasa da, hâlâ farklı yöntemlerle ve inandığımız ilkelerle ediyoruz.

Ama senden sonra yaşanan tüm o vahşete, milletvekillerinin yeni kanun tekliflerine ve onca kamuoyu tepkisine rağmen hayvana şiddetin, hayvan istismarının ve hayvan esaretinin yasaklandığı, faillere ertelemesiz hapis cezalarının öngörüldüğü o beklediğin kanun bir türlü Meclis gündemine taşınmıyor. Ekim 2019’da dediğin gibi sadece “göstermelik adımlar atılıyor”.

Faytonsuz İstanbul

Senden sonra, yıllarca takip ettiğin, söylemini şekillendirdiğin ve hayvan hakları savunucusu pek çok farklı grubun sayısız eylemle devam ettirdiği fayton karşıtı mücadele, 19 Aralık 2019’da 81 atın Adalar’da Ruam nedeniyle öldürüldüğü haberiyle yeniden alevlendi. Aslında 105 at öldürülmüş, fakat bu sayı Türkiye’deki at yarışlarına kısıtlamalar getirilmesin diye uluslararası kuruluşlardan gizlenmişti.

İşte bu süreçte, 41 gün boyunca kış soğuğuna ve tüm zorluklara rağmen İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) önündeki Saraçhane Parkı’nda çadırlarla nöbet tutan Yaşam Nöbeti’ndeki hayvan hakları aktivistleri ve arka planda Yaşam Nöbeti’ne destek olan hayvan hakları örgütleri, İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu’na yönelik çağrılardan vazgeçmeyerek 16 Ocak 2020 tarihinde Adalar’da atlı faytonların kaldırılmasını sağladı.

O zaman seninle paylaşmak için yanıp tutuştuğumuz yeni yılın ilk umut verici gelişmesi buydu: 2020’nin ilk aylarında Türkiye çapında olmasa da ideallerinden biri gerçekleşmiş oldu ve fayton işkencesi İstanbul’da son buldu. Burada sürdürülen mücadeleye ve çadır alanına da ilk günden beri senin ismin verildi: Burak Özgüner Yaşam Nöbeti ve Alanı…

Batıkent Köpek Katliamı Davası

5 Nisan 2019’da Ankara Batıkent’te 3 kişi tarafından zehirlenerek öldürülen 16 köpeğin davası İstanbul, Ankara ve Adana’daki baroların, avukatların, hayvan koruma gönüllülerinin ve hayvan hakları aktivistlerinin baskısıyla ancak aylar sonra görülmüştü ve davanın Eylül’deki ilk duruşmasında, yine kurucusu olduğun Hayvan Hakları ve Etiği Derneği olarak davaya müdahil olmuştun. Hatta davanın ilk olma özelliklerine dair bir yazı da kaleme alıp şöyle demiştin: “Köpekleri öldüren sanıklar, ‘hayvanlara zarar verecek şekilde çevreyi kasten kirletmek’ suçundan, ilk kez en az 5 sene hapis cezası ile yargılanıyorlar. Davanın ikinci özelliği ise, ilk kez bir yerel yönetimin, sokak köpeklerini zehirleyerek katleden sanıklar hakkında şikâyetçi olması…”

Hayvanları korumayan bir 5199 sayılı kanunun gölgesinde bu yargılamanın emsal oluşturmasını isterken, hayvana şiddette cezasızlığın ortadan kaldırılması ve hapis cezasının, ortadan kaldırmak istediğimiz hayvanların “mal” statüsü ve çevreyi kirletme gerekçesiyle değil, aslen hayvanların “birey” statüsü ve hayvana kötü muamele nedeniyle verilmesi için çabalıyordun.

Beklediğin mevcut adaletsizlik düzeni dahilindeki emsal karar, aramızdan ayrılışından iki ay sonra, 20 Ocak 2020 tarihinde çıktı: 3 katil, “sahipli hayvanı öldürmek ve çevreyi kasten kirletmekten” ilk kez 10’ar yıl hapis ile 15’er bin lira adli para cezasına mahkum edildi.

Bu da o zaman görmeni istediğimiz bir haber olmuştu. Ama 45 dakika boyunca can çekişerek hayatını kaybeden köpekler için adalet yine uzun sürmedi: Tutuklamaya itiraz edilmesi sonucunda katiller, Ankara 6. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından serbest bırakıldı.

Belki bu sefer olmadı, 16 köpek için adil bir karar verilmedi. Ama gelecek yıl sana vereceğimiz en büyük haberin, senin de yıllarca talep ettiğin gibi, sahipli/sahipsiz hayvan ayrımının kaldırılması ve hayvana şiddetin ertelemesiz/para cezasına çevrilmeyecek şekilde en az 3 yıl olduğuna dair yasal düzenleme ve daha fazlası olmasını diliyorum.

HAKİM ve Hayvan Hakları İhlal Raporları

Seni hayattayken en çok yıpratan hayvan hakkı ihlal raporları, psikolojik olarak en zorlayıcı görevlerden biri olmasına rağmen senin ardından devam etmeliydi. Çünkü bu raporları; yaşam hakları yok sayılan hayvanlara yaşatılan sistematik istismarı somutlaştıracağı, Meclis’te ve toplumda hayvana bakışı değiştireceği için HAKİM’in kuruluş misyonlarından biri olarak belirlemiştiniz.

Senden sonra, bu zorlu ve yıpratıcı süreçte raporların hazırlanması ve sonuçların duyurulması için Onur’dan Alaz’a, Zeynep’ten Ceren’e (**) kadar pek çok kişi HAKİM’le dayanışma gösterdi; katledilen ve ömür boyu sömürülen hayvanların sesini duyurabilmek için destek verdi.

Bu aylık ve altı aylık raporların hayvanları doğrudan ilgilendiren sonuçlarıyla ilgili sana iyi haberler vermek isterdik ama şu an için yapamıyoruz; çünkü pandemi boyunca hayvanlar sokaklarda, evlerde ve ormanlarda daha savunmasız kalırken, yine pandemi gerekçesiyle geri plana itildi.

Başlattığın ve devamını hep birlikte getirmeye çalıştığımız raporların olumlu bir yansıması ve hayvanlara dolaylı bir etkisi olarak belki söyleyebileceğimiz tek şey, Meclis çıktılarındaki soru önergelerinin çeşitliliği ve bazı siyasi partilerin/milletvekillerinin HAKİM raporlarını kaynak olarak göstermesi. Bu duyarlılığın yasama sürecine yansıması için daha fazlasını yapmamız gerekecek.

Yunus Parkları

Yıllardır mücadele ettiğimiz, senin de her ümitsiz oluşumda beni devam etmeye motive ettiğin Bodrum’daki yunus parkı, yeni belediye başkanı Ahmet Aras’ın tesis ruhsatını iptal etmesiyle Ağustos 2019’da mühürlenmişti. Hemen ardından işletmeci İsmet Parmak’ın, 2019 seçimlerinde AKP’den Muğla Menteşe belediye başkan adaylığına soyunan avukatı Gültekin Akça aracılığıyla belediyeye açtığı dava yunusların aleyhine sonuçlanmış, hayvan hapishanesi kapılarını yeniden açmıştı. Bu süreçte yaşadığımız öfke ve hayal kırıklığına uzakta da olsak sen de bizzat tanık olmuştun; saatlerce telefonda konuşup döndüğümde görüşmek üzere planlar yapmıştık.

Senden sonra, yine yıllardır beklediğimiz bir iyi haber Marmaris’ten geldi. Yerelde mücadele veren hayvan hakları ve çevre örgütlerinin de çabalarıyla buradaki yunus gösteri ve terapi merkezi, yeni belediye başkanı Mehmet Oktay tarafından kapatıldı. Tam sevinecek ve bir adım ötesini uygulayacakken, hayvan tüccarlarının ruhsat iptalinin iptalini gerçekleştirip yasal boşluklardan faydalanarak hayvan hapishanesini yeniden açtığını öğrendik.

Bunları anlatıyorum, kayıtlara geçmesini istiyorum çünkü şimdilik senin yokluğunda gerçekleşen bu son örnek, ilkiyle birlikte umut kırıcı görünse de aslında yunus parklarının ve benzer hayvan hapishanelerinin artık yerelde de istenmediğini gösteriyor. Karşılıklı çıkar zincirinin yeni (bazı) yerel yönetimlerce kırılabildiğini, kırılabileceğini gösteriyor. Daha da önemlisi, senin her zaman yaptığın gibi, Türkiye’nin dört bir yanındaki hayvan hakları savunucularına mücadele azmi aşılıyor.

Senden sonra, fakat pandemi önlemleri öncesi, çeşitli meslek örgütlerini de HAKİM ve Yunuslara Özgürlük Platformu’na bilimsel destek vermek üzere harekete geçirmek için adım attık. Daha fazlasını yapacağız, merak etme.

Marmaris için henüz umutlarımız ve planlarımız tükenmedi. Meclis düzeyinde Türkiye çapındaki tüm yunus parklarını kapatacak ve mevcut hayvanları koruyacak bir yasal düzenleme için de… Bu yüzden, gelecek yıl sana ve esaret endüstrisine karşı pes etmeden devam eden herkese bu konuda dünyanın en güzel haberlerinden birini vermeyi umuyorum.

Av ve Av Turizmi Katliamı

Meclis Hayvan Hakları Araştırma Komisyonu sürecinde avcıların vekillerce dinlenmesini engellemek ve protesto etmek için 47 STK’nın altına imza attığı o bildiriden çok sonra bazı olumlu gelişmeler oldu.

Evet, o süreçte belki hayvan katillerine TBMM’de söz verilmesini engelleyemedik ama çok sayıda hayvan özgürlüğü aktivisti ve hayvan hakları örgütüylebir olup  art arda düzenlediğimiz farkındalık yaratan etiket çalışmalarıyla (1, 2, 3) yaban hayvanlarının aleyhine olabilecek, Tarım Komisyonunca onaylanan kanun teklifindeki 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanunu’nun 9. maddesindeki değişikliği Temmuz ayında (şimdilik) engelleyebildik. Ama hayvanlar için risk henüz tamamen ortadan kalkmış değil; bu yüzden takipte olacağız.

Dahası, seni kaybedişimizin ardından etkilerini hem Türkiye’de hem de dünya çapında artıran gençlerin, Fridays for Future hareketinin de ilk etapta #GeyiklereDokunma çağrısıyla, ardından da tüm avcılık faaliyetlerinin yasaklanması talebiyle imza kampanyası açarak Ağustos başında 31 bin kişiye ulaştığına şahit olduk. Hatta geçtiğimiz yıllarda yalnızca bazı türler için av yasağı getirilmesi için çabalayan doğa ve çevre koruma örgütlerinin kapsam genişleterek, bizim gibi avcılığın tamamen yasaklanması için çağrı yaptığını ve çok sayıda ünlü ismin katılımıyla güçlü bir kamuoyu oluşturduğunu gördük.

Özetle son dönemde av karşıtı toplumsal örgütlenme ve kamuoyu tepkisi her zamankinden çok daha yüksek oldu. Bunda elbette, izleseydin yine mahvolacağın ve sayfalarca yazı kaleme alıp başvuru yapacağın katliamların ve av katliamı ihalelerinin de etkisi oldu. Çünkü Merkez Av Komisyonu’nun 2020 kararları ve Av Turizmi Uygulama Talimatı, yine yaban hayatının sonunu getirecek şekilde Resmi Gazete’de yayımlanmıştı.

Bunun ardından gerçek kişiler, barolar ve hayvan hayvan hakları savunucuları birlikte hareket ederek farklı şehirlerde Tarım ve Orman Bakanlığı’nın izin verdiği av turizmi uygulamalarına karşı dava açtı, bazı ihalelerinin durdurulmasını sağladı ve birbirlerine umut oldu, örnek oldu. Biz de hep birlikte nesli tükenme tehlikesi altındaki yaban keçilerinin Antalya-Isparta’da öldürülmesini engellemek, Türkiye çapında da pek çok hayvan türünün öldürülmesine izin veren Av Turizmi Uygulama Talimatı’nın iptalini sağlamak için Salda için Türkiye Grubu’nun açtığı iki davaya da müdahil olduk.

Şu an davalar sonuçlanmadı ve yaban hayvanları spor, turizm ve hobi adı altındaki bu zulümden kurtulamadı. Ama bu yönde sesler daha yüksek çıkmaya başladı. Keşke burada olsaydın, duyabilseydin…

Hayvan Deneyleri

Kurucularından biri olduğun Deneye Hayır Derneği’nde de açtığın yolda önemli gelişmeler oldu. Hayvan Hakları ve Etiği Derneği üzerinden Tarım ve Orman Bakanlığı aleyhine açılan HADMEK davası Ağustos ayında istediğiniz gibi sonuçlandı. Hayvan deneylerinin ve karşı mücadelenin tarihini anlatan, sana ve mücadelene adanan Hayvan Deneyleri kitabı Haziran ayında çıktı. Dernek aynı zamanda, tıpkı 2018’de HAKİM’in seçildiği gibi, Sabancı Vakfı’nın Fark Yaratanları’ndan biri oldu.

…

Yine yaşadığın sürece yakından takip edip sonlandırılması için çabaladığın canlı hayvan ithalatı, hayvan polisi uygulamasının başlaması ve havai fişeklerin pek çok belediye tarafından kullanımının yasaklanması belki ilk etapta seni de heyecanlandırabilecek ama sonrasında çıkış noktaları açısından görseydin seni de karamsarlığa itebilecek gelişmeler olduğu için ayrı birer başlık açamıyorum. İlki, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın açıklamalarının aksine ithalatın devam etmesi ve bu konuda gönderilen soru önergelerinin çoğunun yanıtsız kalması. İkincisi, henüz yasal altyapısının oturtulmadığı ve hayvana şiddetin karşılığının halen cezasızlık olduğu bir ülkede yeni ve bir dolu bilinmezlik içeren bir uygulama olduğu için. Üçüncüsü de yine sadece (bazı) belediyelerin kullanımına son verdiği, il düzeyinde valilik, Türkiye çapında Meclis düzeyinde herhangi bir yasak getirilmediği için…

Atladığımız ve aktaramadığımız daha çok başlık olsa da devamını sonra getirmek üzere kesiyorum.

…

Pek çok insanın ve hayvanın hayatına dokunduğun için herkesin bir “senden önce” ve “senden sonra” dönemi olduğuna eminim. Bu da, senden sonra her yıl kayıtlara geçmesini umduğumuz Türkiye’nin hayvan hakları karnesi olsun. Senin başından sonuna kadar, çocukluğundan hayatının son gününe kadar insan üstü bir emek ve çabayla şekillendirdiğin ve yön verdiğin benzersiz mücadelenin devamı niteliğinde bir belge olsun.

Canım Burak, önümüzdeki yıl sana daha güzel haberlerle gelmeyi ümit ediyoruz. Yeniden bir araya gelinceye dek #BurakAramızda demeye devam edeceğiz. Seni çok seviyoruz ve özlüyoruz.

–

(*) Fatma Biltekin ve Aslı Alpar

(**) Onur Tekşen, Alaz Ezgi Akdağ, Zeynep, Ceren Alkan

Yazan: Öykü Yağcı (Yunuslara Özgürlük Platformu, HAKİM, Vegan Derneği Türkiye)

The post Senden Sonra appeared first on Sivil Sayfalar.

The post Burak Özgüner’in Ardından Birinci Yıl… <br> Özlemle Anıyoruz appeared first on Sivil Sayfalar.

Komisyon, bilim insanları ve sivil toplum kuruluşlarıyla yapılan 12 toplantı sonunda 200 sayfalık bir rapor hazırlamış, 2019’un Ekim ayında sunmuştu. Raporun en önemli özelliği ise, yeni bir “Hayvan Hakları Kanunu hazırlanması için Meclis Başkanlığı’na veya 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu’nda yapılacak değişikliklere zemin hazırlayacak tavsiyeler içermesiydi.

Şimdi bu süreçte son aşamaya girildi. İnsan menfaatlerini gözetmeden, hayvanların lehine sonuçlanacak bir kanun hazırlanması amacıyla Komisyon’a görüş bildiren ve önergeler sunan hayvan hakları örgüt ve oluşumlarının gözü kulağı yine Meclis’te.

Peki, Hayvan Hakları Kanunu için 2004’ten bugüne süren mücadelenin seyri nasıl oldu?

“Koruma”dan “Haklar”a…

2004 yılında yürürlüğe giren 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu’nun yetersiz yaptırımları, hayvanlara yönelik kötü muameleyi “kabahat” olarak değerlendirmesi ve bu fiilleri suç kapsamına sokmaması gibi birçok neden ile hayvan hakları savunucuları yeni bir yasa için on beş yıldır mücadele ediyor.

Tüm partilerin üzerinde uzlaştığı “Hayvanları Koruma Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı” ilk olarak 2011’de dönemin başbakanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından imzalanarak Meclis Başkanlığı’na sunuldu. Ancak bu tasarı hayvan hakları savunucularının hiçbir talebine yer vermemekle birlikte “Ölüm Yasası” olarak anıldı.

Tasarı, evde hayvan sayısının kısıtlanmasını ve tüm sokak hayvanlarının “doğal yaşam parkı” adı verilen tecrit merkezlerinde toplanması gibi hayvanların aleyhinde maddeler öneriyordu. Ayrıca tasarıda hayvana yönelik suçların Türk Ceza Kanunu’na (TCK) kapsamına alınması öngörülüyor, ancak ceza alt sınırının düşük olması nedeniyle de savunucular taslağı kabul etmiyordu.

Bu tasarıya yönelik kitlesel eylemler ve imza kampanyaları neticesinde dönemin Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan hayvansever sanatçıları Dolmabahçe’de ağırladı.

2012 yılında Hayvanları Koruma Kanun tasarısı Galatasaray Lisesi önünden başlayan kitlesel bir yürüyüşle protesto edildi. “Ölüm Yasasına Hayır” diyen ve eyleme hayvanlarıyla katılan savunucular, sokakta yaşayan hayvanlar için “yaşam hakkı” istedi. Ardından bir dizi eylem gerçekleştirildi ve bu eylemlerde dile getirilen ortak talep aynıydı: “Ölüm Yasası geri çekilsin”…

Kitlesel eylemlere sebep olan Hayvanları Koruma Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı, hayvan hakları savunucularının tüm itirazlarına^[1] rağmen, 2014 yılında Çevre Komisyonunda kabul edildi, ancak Genel Kurulda görüşülmeyerek kadük oldu.

Katliam Tasarılarına Karşı Kitlesel Eylemler

Tasarının geride kalması ile birlikte 2014 ile 2018 arasında çeşitli kitlesel protestolar gerçekleşti ve hayvan hakları basında sıklıkla yer aldı.

1 Temmuz 2017’de yaklaşık 200 dernek ve grubun yanı sıra bağımsız aktivistlerin de katıldığı eş zamanlı kitlesel eylemin ardından Adalet Bakanlığı 2018 Ocak’ta hazırladığı tasarıyı tüm komisyonlara iletti. Bu tasarı hayvan hakları aktivistleri ile paylaşılmadı.

Ancak ilgili bakanlığın hazırladığı tasarıda da hayvana yönelik işlenen suçların cezaları yetersizdi, sahipli hayvan için soruşturma açılması sahibinin şikayeti şartına bağlanmıştı. Dahası, hayvana tecavüz suç kapsamına alınmamıştı, 2 bin TL idari para cezası ile cezalandırılmıştı. Ayrıca ‘sahipsiz’ hayvanın ihlal edilen hakkına yönelik başvuru, tasarıya göre sadece Orman ve Su İşleri Bakanlığı tarafından yapılacaktı.

24 Haziran 2018’deki Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın, hayvan hakları yasasını kastederek “Bu kanun hâlâ neyi bekliyor?” diye sormasının ardından hızlanan süreçte Tarım ve Orman Bakanlığı[2] devreye girdi.

Bakan Bekir Pakdemirli Ekim 2018’de “Sahipsiz hayvanların korunması çalışmalarını, belediyelerle iş birliği halinde aşıla, kısırlaştır, işaretle, kaydet, sahiplendir, izle ve denetle ilkeleri çerçevesinde yürütüyoruz” diyerek, hayvan hakları savunucularının “kırmızı çizgisi” olarak belirtilen, Kanunun 6. maddesinde “kısırlaştırıp-yerine bırakma” ilkesinden söz etmedi.

Güç Birliği: Hayvan Hakları Yasama İzleme Delegasyonu

Bunun üzerine hayvan hakkı savunucuları “Hayırsız Ada istemiyoruz”, “Katliam tasarısı istemiyoruz” diyerek yeniden kitlesel eylemler ile örgütlendi. Hayvan haklarını ilgilendiren yasama çalışmasının peşini bırakmayan 350’yi aşkın sivil toplum örgüt ve inisiyatifi güç birliği yaparak “Hayvan Hakları Yasama İzleme Delegasyonu”nu kurdu.

1 Kasım’da, delegasyonun çağrısı ile 69 ilde eş zamanlı basın açıklamaları yapıldı. 25 Kasım’da yine delegasyonun çağrısı ile “Katliam Yasa Tasarısına Hayır” diyerek Kadıköy’de bir araya gelindi.

Delegasyonun kitlesel eylemlerinin ardından Hayvan hakları savunucuları ile görüşmeyi kabul eden ilk kurum Tarım ve Orman Bakanlığı oldu. Delegasyon, milyonlarca kişinin ortak talebini ileterek, yasama sürecinin şeffaf bir şekilde yürütülmesini talep ederken Türkiye’nin geçiş yaptığı Cumhurbaşkanlığı Hükûmet Sistemi’ne göre, yasama yetkisinin sadece parlamentoda olması gerektiğini hatırlattı. Delegasyon, bürokratlarca hazırlanacak ve hayvan hakları savunucularının dinlenmediği bir yasayı kabul etmeyeceğini defalarca tekrar etti.

Hak Savunucuları Meclis’te

Bu süreçte bir yanda kitlesel hayvan hakkı eylemleri diğer yanda toplumda infial uyandıran hayvana yönelik suç olaylarının ardından siyasiler nihayet hayvan hakkı savunucularını meselenin tarafı olarak kabul etti ve savunucular Meclis’e giderek hayvan hakları konusunda bilgilendirmeler yapmaya başladı.

Şubat 2019’da kamuoyunun da baskısı ile TBMM Genel Kurulu’nda, beş parti grubunun ortak önergesiyle hayvanlara uygulanan şiddet ve kötü muamele olaylarının incelenerek, bu olayların önlenmesi için alınacak tedbirlerin belirlenmesi amacıyla TBMM Hayvan Haklarını Araştırma Komisyonu kuruldu.

TBMM Hayvan Haklarını Araştırma Komisyonu, Hayvan Hakları Yasama İzleme Delegasyonu‘nu üç defa ziyaret etti. Kasım ayında kaybettiğimiz delegasyon üyelerinden Hayvan Hakları İzleme Komitesi (HAKİM) kurucusu ve Hayvan Hakları ve Etiği Derneği Başkanı Burak Özgüner, Meclis tarihinde ilk kez komisyon üyelerine mezbaha videosu izlettirdi ve delegasyonun yalnızca evcillerin değil tüm türlerin haklarını savunduğunun altını çizdi.

Komisyon’un raporunu 23 Ekim’de Meclis Başkanlığı’na sunduğunu biliyoruz. Raporun son halinde hayvanlar yürürlükte olan mevzuatta olduğu gibi bir “meta” değil “hisleri olan canlılar” olarak tanımlanıyor. Raporda yunus parklarının kapatılmasından yeni hayvanat bahçelerinin yasaklanmasına, atlı faytonculuğun yasaklanmasından kürk üretim çiftliklerinin kapatılmasına, hayvana karşı işlenen suçların Türk Ceza Kanunu kapsamına girmesinden sokakta yaşamını sürdüren evcillerin yaşam hakkını garanti altına alan önerilere kadar umut vadeden pek çok tavsiye içeriyor. Taslak bu haliyle hayvan sömürüsünü topyekûn ortadan kaldıracak iradeyi taşımasa da bu yönde atılacak önemli bir adıma işaret ediyor.

Başa Dönersek

Komisyon raporu ışığında 5199 sayılı Hayvan Koruma Kanunu’da yapılacak değişiklikler için son düzlükteyiz.

Bu sürecin nasıl işleyeceğine dair siyasilerden bir açıklama yok. Hayvan hakları savunucuları hem sürecin şeffaflığı hem de Meclis’in hayvanların haklarından taraf bir yasa çıkarmaları için mücadele etmeyi sürdürüyor.

Yazımızı bitirirken hatırlatalım ki bu mücadelede kamuoyu desteği halen çok büyük öneme sahip. Herkesi hayvanların haklarından taraf bir yasa için verdiğimiz mücadelemize yoldaş olmaya davet ediyoruz.

[1] İtirazların sebeplerinden biri Hayvanları Koruma Kanunu’nun 6. Maddesinin değiştirilmesine yönelik talepti. Tasarı, kısırlaştırılmak için alınan hayvanların, alındıkları yere bırakılacağı ama bırakılacakları yerin okula, hastaneye, parka ve bunun gibi insanların yoğun olarak bulundukları yerlere yakın olamayacağına dair koyulan şerhti. Halen yürürlükte olan Kanun maddesi ise şöyle diyor: “Müşahede yerlerinde kısırlaştırılan, aşılanan ve rehabilite edilen hayvanların kaydedildikten sonra öncelikle alındıkları ortama bırakılmaları esastır.”

[2] 9 Temmuz 2018’de Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı ile Orman ve Su İşleri Bakanlığı birleştirildi yeni ismi, Tarım ve Orman Bakanlığı oldu.

The post Hayvan Hakları Yasası İçin Mücadelede Nereden Nereye? appeared first on Sivil Sayfalar.

Burak Özgüner’in vefat haberi, birlikte mücadele ettiği arkadaşlarını ve ekoloji camiasını yasa boğdu. Özgüner’in cenazesi Büyükdere Karamehmet Kethüda Cami’nde kılınan öğle namazının ardından Kilyos’ta toprağa verildi. Cenazeye ekoloji ve insan hakları mücadelesinden yüzlerce yol arkadaşı ve seveni katıldı. Çocukluğundan itibaren aktif olarak hayvan hakları savunuculuğu yapan Burak Özgüner, Bahçeköy Hayvansever Çocuklar Kulübü’nü on yaşındayken kurmuştu. O yıllarda başladığı aktivizmi tüm hayatı boyunca farklı mecralarda sürdüren Burak Özgüner, hayvanlara şiddetle ilgili yasanın çıkması için Hayvan Hakları Yasama İzleme Delegasyonu Kurucular Kurulu üyesi ve Hayvan Hakları ve Etiği Derneği temsilcisi olarak TBMM Hayvan Hakları Komisyonu’nu’nda da yer almıştı.

“İyi Bilirdik”

Sivil Sayfalar olarak, ailesine ve birlikte mücadele ettiği tüm dostlarına başsağlığı diliyoruz. Varlığı dokunduğu her alanda olduğu gibi bizim için de büyük bir katkıydı.

“Belki sayımız çok değil, devlet ya da benzeri organizasyonlar kadar -ki hiç istemem, korkarım bundan- örgütlü değiliz, imkânımız yok belki ama hayvanlar, insanlar ve doğa için yani istisnasız herkes için topyekûn özgürlük isteyenler olarak, “bulunduğumuz yerden dünyayı değiştirmeye devam edeceğiz”, reddedişimiz, neşemiz, öfkemiz ile…” demişti Burak Özgüner; vicdani ret açıklamasında.

Bu mücadeleyi tıpkı söylediği gibi nezaketle ve tüm sahiciliğiyle, değdiği her yeri güzelleştirerek yapışına şahidiz; iyi bilirdik…

Yol arkadaşımızı, kardeşimizi kaybettik… #BurakÖzgüner
15.09.1987- pic.twitter.com/90EPiCb9V1

— Deneye Hayır Derneği (@DeneyeHayir) November 9, 2019

Biricik yol arkadaşımızı, milyonlarca canlının hayatına dokunan dostumuz Burak Özgüner’i kaybetmenin acısını yaşıyoruz. Onu asla unutmayacağız ve verdiği hak mücadelelerinin takipçisi olacağız. Dünyanın daha iyi bir yer olacağına dair umudu ve mücadele azmi hepimize ilham olsun. pic.twitter.com/P3Fm6urRH0

— HAKİM – Hayvan Hakları İzleme Komitesi (@hakim_komite) November 9, 2019

Kâbus gibi bir haber geldi, sevgili Burak Özgüner’i kaybettik. Temmuz’da hakkında Gezi sırasında hayvanları ve haklarını koruduğu için, 6 yıl sonra, soruşturma başlatılmıştı, bu resmi o zaman çizmiştim. Şu karanlık çağda zarafetle mücadele etti. Tüm doğanın başı sağ olsun. pic.twitter.com/QhSmPuKK1q

— nazimdikbas (@nazimdikbas) November 9, 2019

The post Acı Kaybımız<br> Zerafetle Sürdürdüğü Mücadeleye Şahidiz, ‘Burak Özgüner’i iyi bilirdik’ appeared first on Sivil Sayfalar.