Çetin Bitmez: Yaşadığımız toplumda biz gençlerin sosyal alan eksikliğini gidermek için oluşturduğumuz gönüllü ekibimizle beraber toplumda farkındalık yaratmaya çalıştığımız eğitimlerle, atölyelerle ve sosyal sorumluluk projeleriyle hem faaliyet çeşitliliği az olan Bingöl yerelinin çeşitli aktivitelerle farklı temalarda konuların işlenebilirliğini sağlamayı hem de var olan kuruluşların güçlenmesini ve yeni yapılanmalara ön ayak olmayı hedefliyoruz. Patika Derneği, gençlik odaklı yaptığı çalışmalarla Bingöl’de sivil toplum alanının öncülerinden birisi. Atölyeler, eğitimler ve birbirinden farklı etkinlikler düzenleyerek hem gençleri bir araya getirip sosyalleşmeleri için alan oluşturmaya çalışıyoruz hem de farklı konularda bilgi edinmelerini ve bakış açısı kazanmalarını teşvik etmeye çalışıyoruz diyebilirim. 

Bingöl’de Patika Derneği ne gibi faaliyetlere ev sahipliği yaptı?

Ruken Söylemez: Patika Derneği yerelde şimdiye kadar; küresel vatandaşlık, sosyal yoksulluk, toplumsal cinsiyet, STÖ’ler için sürdürülebilirlik, iletişim ve sosyal medya, gençlik çalışmaları ve proje döngüsü gibi farklı konularda eğitimler düzenledi. Bunun haricinde 18 tematik atölye olarak Kadın Hakları, Eşitlik, Küreselleşme, Sosyal Adaptasyon ve Gençlik Hakları atölyeleri ve Bingöl’ün çeşitli bölgelerinde trekking faaliyetleri düzenlendi. Bu atölyeleri ilgi ve yeterlilik alanlarına göre gönüllü arkadaşlarımız gerçekleştiriyor. 

Atölye içeriklerini neye göre oluşturuyorsunuz? Atölye içerikleriyle ilgili daha detaylı bilgi verebilir misiniz?

Yasin ARTUNÇ: Size benim yönetmiş olduğum sinema atölyelerinden bahsetmek istiyorum. Sinemanın var olduğundan bu yana bir fikri, bir ideolojiyi, bir duyguyu iletmek için bir araç olarak kullanıldığı düşünüyorum. Biz de yaptığımız sinema atölyelerinde, bir yandan gençleri bir araya getirip aralarındaki iletişimin güçlenmesini diğer yandan da yaptığımız film analizlerinden yola çıkarak farklı fikirlerin çarpışmasını böylece sinemayı sadece izlemekle kalmayıp onu aynı zamanda okuyup yeni bakış açıları kazanmayı amaçlıyoruz. Her sinema atölyesinde farklı tarzda filmler seçiyoruz. Önce bütün katılımcılarla beraber sinema odamızda izliyoruz. Sonra katılımcılarla beraber filmin analizini yapıp üstüne tartışıyoruz. Farklı fikirlerin çarpışması hem bize hem de katılımcılara çok şey öğretiyor. Sinema atölyelerinde aynı zamanda filmlerin teknik açıdan incelenmesini de yapıyoruz.

Davut Bor: ‘Bende Bir Uzun Mısra’ adıyla gençlerle buluştuğumuz patika edebiyat atölyelerinden bahsedeceğim sizlere. Edebiyatın insanı kendine anlatan en önemli sanat dallarından biri olduğu gerçeğinden yola çıkarak yaptığımız edebiyat atölyesinin, katılımcıların da ilgisiyle kendimizi kendimize anlattığımız bir zaman parçası olarak özetleyebiliriz. Aslında bu atölyeyi Bingöl’deki gençlerin edebiyata ilgisine borçluyuz. Çok fazla talep vardı ve biz de ekip olarak bu talebi karşılayacak bir atölye düzenleme kararı aldık. Her hafta farklı şair ya da yazarı seçip onu ve onun eserlerini konuşup tartışıyoruz. 20 katılımcıyla hem çok verimli zaman geçiriyoruz hem de farklı şeyler öğreniyoruz. İlerleyen zamanlarda şiir ve hikâye yarışmaları da düzenlemek planlarımız arasında.

Berfin Ayşe Duman: Ben de sizlere İngilizce konuşma kulübümüzden bahsetmek istiyorum. Farklı şehirlerden katılımcıları olan otuz kişilik bir topluluk Patika İngilizce Konuşma Kulübü. Klasik İngilizce öğrenme yöntemleri dışında yaratıcı etkinlikler ve öğretici oyunlarla İngilizce pratik yapmayı daha eğlenceli hale getirmeyi amaçlıyor. Pandemi döneminde görüşmeleri çevrimiçi devam ettirdik. İlk zamanlar alışamadık ama sonra biz de çevrimiçi koşullara ayak uydurmaya başladık hatta kulüp dışından insanların katılmalarını sağlayıp daha etkili atölyeler gerçekleştirdik diyebilirim. 

Bingöl yereli dışında bir çalışmanız mevcut mu?

Mazlum Bucuka: Tabii ki. Patika Derneği her ne kadar Bingöl yerelinde çalışmalar yürütse de ulusal projelerde de isminden sıkça bahsettiriyor. Ulusal çatı örgütlerden GoFor (Gençlik örgütleri Forumu) ve YGDA (Yerel Gençlik Dernekleri Ağı) kurucu üyesi sıfatını taşıyor. Aynı zamanda Aksaray’da gerçekleştiren Yunus Emre Yazarlık Kampı, Astronomi ve Uzay Kampı, Gençlik ve Tarım Kamplarının organizatör ekibini oluşturan Patika, bunun gibi Türkiye’nin farklı şehirlerinde gerçekleşen etkinliklerde de etkin rol oynuyor. 

Uluslararası yapmış olduğunuz çalışmalar var mı? Varsa bunlardan bahsedebilir misiniz?

İbrahim Boğatemur: Yerelde yapmış olduğumuz çalışmalar ve ulusal anlamda görünürlüğü Patika Derneği’nin uluslararası platformlarda olmasını sağlamıştır diyebiliriz. EuroDesk Temas Noktası olan Patika, yerelde AB fırsatlarının görünürlüğü arttırmak ve gençlere bu fırsatları daha iyi faydalanmalarını sağlayarak kariyer planlarına da katkı sağladığını söyleyebilirim. EuroDesk Temas Noktası olarak gençlerin ulaşacağı kanalları iyi bilmemiz ve ulaşılabilirlik açısından gençlere daha yakın olmamız bizi bir adım öteye taşımaktadır. Aynı zamanda Bingöl Üniversitesi’nin Mevlana ve Erasmus Plus programı kapsamında gerçekleştirdiğimiz etkinliklerle Patika Derneği olarak ilimize gelen değişim öğrencilerine bölgemizi en iyi şekilde tanıtıp, onlara geniş bir sosyal alan sunmaktayız. Bununla birlikte Bingöl ilimizi ve üniversitemizi daha görünür hale getirmeyi amaçlıyor ve nitekim yerine getiriyoruz. 

The post Bingöl Patika Derneği Gençlerle Gençler İçin Çalışıyor appeared first on Sivil Sayfalar.

“Kayyım Kararları Derhal Geri Alınmalıdır”

HAK İnisiyatifi de açıklamasında, başkanların görevden alınmasının kabul edilemez olduğunu belirterek, “Demokratik siyasete darbe vuran, halkın temsiliyet hakkını gaspeden bu uygulama Türkiye’nin en önemli meselesi olan Kürt sorununun meşru siyaset alanı içinde çözümüne dair umutları da kırmaktadır. Seçilmiş başkanlar yerine kayyım atanması seçme ve seçilme hakkının açık ihlalidir. Bu karar belediye başkanlıkları ile beraber seçilen Belediye Meclislerini de işlevsizleştirmektedir. Şehirlerinin yönetimine hiçbir şekilde katılım gösteremeyecek şekilde seçme hakları ellerinden alınan Diyarbakır, Van ve Mardin halkının tercihlerine saygı duymak merkezi yönetimin vazgeçilemez yükümlülüğüdür. HAK İnisiyatifi olarak, seçme ve seçilme hakkını hedef alan, demokratik siyaset alanını yok eden bu kararı kınıyoruz! Hukuka aykırı bu keyfi kararın derhal geri alınmasını ve meşru başkanlara unvanlarının, belediye meclislerine yetkilerinin iadesini acilen talep ediyoruz. “ çağrısında bulundu. Açıklamada, Kürt sorununun ancak barışçıl yollarla ve meşru siyaset alanının dinamiklerini güçlendirerek çözülebileceğinin altı çizilerek, “Hükümeti halkın tercihlerine ve hukuka saygılı olamaya davet ediyoruz.” ifadelerine yer verildi.

“Türkiye’nin Demokrasisine Bir Yarar Sağlamayacak”

Adana, Adıyaman, Ağrı, Ankara, Antalya, Artvin, Batman, Bingöl, Bitlis, Bursa, Denizli, Diyarbakır, Düzce, Gaziantep, Hakkari, Hatay, İstanbul, İzmir, Kars-Ardahan, Mardin, Mersin, Muş, Siirt, Şanlıurfa, Şırnak, Tunceli, Van ve Yalova baroları da yaptıkları ortak açıklamayla kayyım kararına tepki gösterdi. Kararın ‘darbe’ olarak nitelendirildiği açıklamada bunun Türkiye’nin demokrasisine yarar sağlamayacağı vurgulandı. İstanbul ve Ankara ve başka illerde belediyelerde uygulandığı üzere; görevden alınan belediye başkanlarının yerine, belediye meclis üyelerinden birinin başkan vekili olarak seçimine olanak vermeden doğrudan kayyum atanmasının çifte standart bir uygulama olduğu da belirtilen açıklamada, “Bizler;  barış içinde bir arada yaşama fikrini, demokratik hukuk devleti idealine olan inancı da tümden ortadan kaldıran bu hukuk dışı uygulamayı kabul etmiyoruz. OHAL uygulamalarının devamı olan bu hukuksuz uygulamadan vazgeçilerek, görevden uzaklaştırılan belediye başkanlarının derhal görevlerine iadesini talep ediyoruz. “ çağrısında bulunuldu.

The post Kayyım Kararlarına Tepkiler Sürüyor appeared first on Sivil Sayfalar.

Bu yazdığım ikinci ders kitabı. Birincisi STK’larda düzenlenen Zazaca kurslara yönelik 2010’dan beri biriktirdiğim Zazaca ders notlarımdan oluşan ve 2015’te yayınlanan Dersê Zazaki adlı kitap. İkincisi ise bu kitap. Kitabın oluşturulmasında Zazaca’nın kuzey diyalekti esas alındı. Sebebi de benim o diyalektin mensubu olmam ve hakimiyetimdi. 

2016 Şubat ayında Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü Modüler Programı’na “Anadolu’da yaşayan Diller” adı altında Zazaca da eklendi. Kitabı tamamen modüler programa konulan Zazaca A1 seviyesi içeriğine uygun olarak hazırladım (amaçlar, hedefler, konular, kazanımlar vb.). 

Kitap, Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğünce henüz onaylanmış değil. Zaten ders kitapları Talim Terbiye’nin kurduğu komisyonca onaylanıyor. Yılda bir defa genellikle Temmuz ayı içerisinde bu komisyon toplanır. Bu kitap alanında tek olduğu için komisyona alternatifsiz katılmış oluyor. Hazırladığım kitap, kendi alanında bir ilk.

Hedef kitleniz kimler? Umduğunuz ilgiyle karşılandı mı?

Kitabın 14 yaş ve üzeri bir hedef kitlesi var. A1 seviyesinde olduğundan Zazaca’yı bilmeyip öğrenmek isteyenlere yönelik hazırlandı. Bildiğiniz gibi 14 yaş ve üzeri 10 kişi başvurduğunda Halk Eğitim Müdürlüklerinin talep doğrultusunda dil kursu açma zorunluluğu var. Ancak Zazaca söz konusu olduğunda elde bir ders materyali yok. İşte bu kitap, bu ihtiyaca yönelik. Alanında bir ilk. Bana gelen dönüşler oldukça olumlu, umut verici.  

UNESCO, 2009 yılında yayınladığı bir raporda Türkiye’de konuşulan 15 dilin yok olmaya yüz tuttuğu bilgisine yer verdi. Bunlardan biri de Zazaca. Türkiye’de çok sayıda Zaza yaşadığı biliniyor ama dilleri yok olmaya yüz tutmuş. Neden?

Bir dilin yok olmaya yüz tutması, bir başka deyişle “kırılgan” diller arasında yer almasının tabii ki nedenleri var. İlk elde şunları söyleyebilirim: 

*Merkezi hükümetin yerel dillere yönelik asimilasyoncu politikası, 

*Dilin yasaklanması, Dilin horlanması, küçümsenmesi, dahası böyle bir dilin olmadığı propagandasının her alanda yaygınlaştırılması ve belirli bir program çerçevesinde bu propagandanın sürdürülmesi, 

*Bu duruma bağlı olarak söz konusu dilin müdavimlerinin kendi dillerinin yasaklanması, kamusal alanlarda kullanılmaması, eğitim kurumlarında yer verilmeyişi gibi nedenlerle kendi dillerini konuşmaktan uzaklaşmaları, 

*Pazarda resmi dilin halim kılınmasıyla bu alanda da dillerin çekilmesi (ki ben sosyolojide okurken “İstanbul’da cumhuriyetin ilk yıllarında kimler en çok nelerden dolayı soruşturma geçirmişler” araştırmamızda  gördük ki daha çok seyyar satıcılar soruşturma geçirmiş. Nedeni, “vatandaş Türkçe konuş” yasasına muhalefet etmek. Bu insanlar meyve-sebze adlarını Türkçe olmayan dillerde mahalle aralarında bağırarak yasaya muhalefet etmişlerdi.) 

*Söz konusu dilin müdavimlerinin çocukları ve torunları tarafından  asimile (dede ve ninelerin) edilmeye başlamaları ve giderek söz konusu dilin mensuplarının ev içinde de kendi dillerini konuşamaz duruma gelmeleri… Dahası kendi dillerini konuşmaktan utanır olmaları…

Bu saydığım hususlar Zazaca açısından da geçerli ve ortaya çıkan sonuç, UNESCO raporuna konu olduğu üzere dilimizin yok olma tehlikesi altında olması…

Zazaca konuşan bölgeler (Dersim, Bingöl, Diyarbakır, Elazığ) açısından kıyaslama yaptığınızda farklılıkla gözlemliyor musunuz?

Evet. Alevi Zazaların yaşadığı bölgeler ile Sünni Zazaların yaşadığı bölgeleri kıyasladığımızda sol kültürün yol açtığı bir farklılık görüyoruz. Açıkçası, sol kültürün Zazaca’nın yok oluşunda görmezden gelinemeyecek bir etkisi var. Çünkü sol, bugüne değin dil ve kültüre yönelik özgün çalışmaları “mikro milliyetçilik” olarak yaftaladı, bu bakış açısıyla ele aldı. Küçümsedi. Yargılayıcı tutumlar takındı. Bu arada sol jargonun da Türkçe olduğunu hatırlatayım. Solun bu yaklaşımı, genellikle sola açık duran Alevi Zazaların yaşadığı bölgelerde Zazacanın hızla konuşulamaz hale gelmesinde etken olmuştur. Bugün itibarıyla Bingöl ve Tunceli il milli eğitim müdürlükleri bünyesinde ortaokullarda Zazaca seçmeli ders alan öğrencilerin sayısı karşılaştırıldığında bu durum daha net bir şekilde karşımıza çıkıyor. Tunceli’de Zazaca seçmeli ders alan öğrencilerin sayısı 135, Bingöl’de ise bu sayı 2648…

The post İlk Zazaca Ders Kitabı appeared first on Sivil Sayfalar.

Bingöl İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü tarafından yürütülen ve Fırat Kalkınma Ajansınca Bingöl ‘2018 yılı Turizm ve Endüstriyel Gelişme Mali Destek Programı’ kapsamında desteklenen ‘Bingöl Turizm Değerlerinin Geliştirilmesi ile Turizm Rotası Oluyor’ projesi kapsamında yapılan ‘Bingöl İçin Söyle- 3 Dil 1 Memleket’ projesinin gala gecesi yapıldı.

Bingöl Üniversitesi Kongre Merkezinde düzenlenen gala gecesine ilin valisi Kadir Ekinci Bingöl Milletvekilleri Cevdet Yılmaz ile Feyzi Berdibek, Bingöl Üniversitesi Rektörü İbrahim Çapak ve kurum amirleri, öğrenciler ile çok sayıda vatandaş katıldı.

Galanın açılış konuşmasını yapan Bingöl İl Kültür ve Turizm Müdürü Kasım Barman, ‘1,5 yılda tamamlanan proje kapsamında 18.950 km yol kat edildiğini ve başarılı bir projenin oluşturulduğunu’ belirtti. Barman, ‘İlimizin tanıtımı için yapılan projelerin devam etmesi adına ilde çeşitli etkinlikler yaparak devam edeceğiz. Bu gibi etkinlikler adına Sayın Valimizin de talimatları ile ilimizde bal, kavurma ve güneşin doğuşu festivalini yapmayı planlıyoruz’ dedi.

Gecede bir konuşma yapan Bingöl Valisi Kadir Ekinci; Zazacanın gelecek nesillere aktarılması gerektiğine vurgu yaptı. UNESCO’nun unutulmaya yüz tutmuş diller arasına aldığı Zazaca’nın bu faaliyetlerle tekrar dirileceğini belirten Vali Ekinci, “Çünkü ‘bizim medeniyetimiz öldüren değil dirilten ve yaşatan bir medeniyettir. Ben Zazaca’nın da inşallah bundan sonra daha aktif bir şekilde kullanılması için özellikle ebeveynlerden rica ediyorum. Gelecek nesillere bu dili aktarmamız lazım. İnşallah bundan sonra Bingöl’de yoğun bir şekilde Zazaca konuşulur. Zaza kardeşlerimiz duygularını, düşüncelerini kendi dilleriyle anlatabilirler. İnşallah bizler de en kısa zamanda bu dili öğrenerek halkımızla, halkımızın diliyle konuşuruz.” dedi.

Yapılan konuşmaların ardından ‘Bingöl İçin Söyle 2019 (3 dil 1 Memleket) video klibi izlendi. Video klip seyirciler tarafından oldukça beğenildi. Bingöl’ün farklı yerlerinde çekilen video klipte sinema ve tiyatro sanatçısı Ali Sürmeli de yer aldı.

Zazaca, Türkçe ve Kürtçe dillerinde hazırlanan video klipte söz ve müziği Bingöllü Zaza sanatçı Rençber Aziz’e ait olan “İna kênek kumca rawa” (Bu kız neredendir) türküsü Zazaca, “Bingöl dört dağ içinde” türküsü ise Türkçe ve Kürtçe olarak seslendirildi.

Video çalışmasını https://www.youtube.com/watch?v=i9MO4BGN4BU linkinden izleyebilirsiniz.

The post Bingöl İçin Söyle: 3 Dil 1 Memleket appeared first on Sivil Sayfalar.

Köylülerin avukatı Barış Yıldırım;  dava dilekçesinde projenin gerçekleştirileceği alanda tarihi yapıların bulunduğu, havzada endemik flora ve fauna türlerinin olduğu ve bölgenin orman ve mera kriterlerini de taşıdığını belirtti. Mahkeme tarafından görevlendirilen bilirkişi heyetinin yaptığı incelemede projenin tanıtım dosyasında yerinde yapılmış flora ve fauna çalışmaları bakımından eksikliklerin bulunduğu, flora-fauna çalışmalarının literatür bilgilerine dayalı olduğu ve proje alanı dahil bölgeyi temsil yönünden yeterli olmadığı tespit edildi.

Bilirkişi tarafından hazırlanan raporda madenin “işletme aşamasında çevreye karşı oluşturacağı olumsuz etkilerin önceden detaylı bir şekilde belirlenmeye çalışılmasının ve çevre ve insan sağlığı üzerinde oluşturacağı sorunlar ile çözümleri için gerekli önlemlerin alınabileceği” belirtilerek “Çevresel Etki Değerlendirmesi Gerekli Değildir” kararının uygun olmadığı, asit maden drenajı-su kaynakları-flora fauna konuları başta olmak üzere sahada tüm sorunların tespiti ve giderilmesine yönelik bir çevresel etki değerlendirilmesi yapılmasının gerekli olduğu” yönünde görüş bildirildi. Rapora yapılan itirazları yerinde bulmayan mahkeme raporu hükme esas alınabilecek yeterlilikte görerek “ÇED Gerekli Değildir” kararının hukuka uygun olmadığına hükmetti.

Mahkemenin kararını değerlendiren davanın avukatı Barış Yıldırım, bu kararın Bingöl’de iptal edilen ilk maden projesi olma özelliği taşıdığını belirtti. Kararın benzer davalar için emsal teşkil ettiğini vurgulayan Yıldırım; “Bu bölge tarihi eserlerin, manastır kalıntılarının olduğu kadim bir alan. Ayrıca yörede yaşayanlar için çok önemli bir geçim kaynağı olan aracılık da yapılıyor. Yer altı yer üstü suları açısından da madenciliğin önemli bir olumsuz etkisi olacaktı. Kiğı bölgesi Türkiye’nin kültürel mirası açısından da önemli bir bölge” dedi.

The post Mahkeme Maden Projesi İçin “ÇED Gerekli Değildir“ Kararını İptal Etti appeared first on Sivil Sayfalar.

Etkinliğin açılış konuşmasında Zaza-DilDer Başkanı İbrahim Bukan, derneğin Zazacaya ilişkin çalışmalarını anlattı. 2013 yılında Zaza-DilDer’in kurulduğunu belirten Bukan, derneğin Zazaca masallar, hikayeler derlediğini  ve sözlü tarih çalışmaları yaptığını söyledi.

21 Şubat Dünya Anadil Günü’ne ilişkin konuşmasını sürdüren Bukan; “Birleşmiş Miletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) Genel Kurulu, 1999 yıllında aldığı bir karar ile 21 Şubat günü “Dünya Ana Dil Günü” olarak kabul edilmiş ve 2000 yılından sonra dünya çapında kültürle çeşitliliği ve çok dilliliği desteklemek amacıyla “Dünya Anadil Günü” olarak kutlanmaya başlanmıştır.” dedi.

BM’nin Dünya dillerine ilişkin paylaştığı verilere göre dünyada 7-8 bin dilin konuşulduğu tahmin edildiğine dikkat çeken Bukan, Türkiye’de ise yaklaşık 38 dil konuşulduğunu belirtti.

Zazaca “kırılgan” diller listesinde

Bukan, Türkiye’de konuşan dillerden birinin de Zazaca olduğunu belirken “UNESCO tehlike altındaki dilleri; kırılgan, açıkça tehlike altında, ciddi tehlike  altında, son derece tehlike altında ve kaybolmuş olarak kategorize etmiştir. Zaza dili ise kırılgan yani çocuklar tarafından konuşulmayan ve ev ortamlarında fazla konuşulmayan anlamına gelen kırılgan kategorinde bulunmaktadır. Zazacanın “kırılgan” diller arasında yer almasının temel nedenlerinden biri olan Zazacanın eğitim dili olmayışıdır. Ülkemizde Zazaca dilini bilen ve bu dile mensup yaklaşık 8 -10 milyon insan var. Dilimizin “kırılgan” kategorisine girmesi bizler açısından üzücü bir durumdur. Bu dile mensup olan her bireyin geçmişten devir aldığı kültürel değerlerini, kendi aidiyetini yaşatması için buna karşı kendini sorumlu hissetmesi gerekir. “Dilden kopuş kökten kopuştur” kaygısıyla aileler çocuklarının köklerinden kopmaması için geçmişten devir aldıkları dil ve kültürel değerleri çocuklarına aktarmalılar.’’ Dedi

“TRT’den Zazaca kanal istiyoruz”

Zazacanın gelecek kuşaklara aktarılmasında eğitim ve televizyonun önemli bir görevi olacağını vurgulayan Bukan, konuşmasını; “TRT’nin sadece Zazaca yayın yapan bir kanal açması gerekiyor. Zazalar olarak devlete vergimizi veriyoruz. Zazaca bir televizyon kanalı bizim en tabii hakkımız. TRT Zazaca için Bakanlar ve milletvekilleriyle görüşmeler gerçekleştirdik. Bu talebimizi Meclis’te de gündeme getirdik. Ancak hala bu talebimize cevap verilmiş değil. Hükümetten bu konuda adım atmasını bekliyoruz. TRT Zazaca kanalı biran evvel açılmalıdır.” sözleriyle sürdürdü.

Konuşmanın ardından ortaokul öğrencileri tarafından hazırlanan Zazaca tiyatronun gösterimi yapıldı. Vatandaşlar tarafından beğenilen tiyatro gösterimin ardından öğrenciler Zazaca şiirler ve türküler seslendirdiler.

Etkinlik Bingöl yerel sanatçılarının seslendirdiği Zazaca türkülerle devam etti. Gecede düzenlen ödül töreninde Zaza diline katkı sunan kişi ve kuruluşlara ödülleri takdim edildi.

Ankara’da Zaza Dil ve Kültür Etkinliği Yapılacak

Zaza Dernekler Federasyonu, 21 Şubat Dünya Anadil Günü kapsamında 23 Şubat Cumartesi günü Ankara’da “Dil ve Kültür Etkinliği” düzenleyecek. Otel Meyra Palace’ta saat 14.00’te başlayacak etkinlikte sanatçılar Umut Altınçağ ve Yılmaz Çelik de yer alacak.

The post Bingöl’de 21 Şubat Dünya Anadil Günü, “Zaza Dil ve Kültür Etkinliği” İle Kutlandı appeared first on Sivil Sayfalar.

Zazaca Öğretmenlerinden Velilere Çağrı

Bingöl’deki Milli Eğitim Bakanlığına bağlı ortaokullarda görev yapan Zazaca öğretmenleri, 2019-2020 Eğitim ve Öğretim yılında seçmeli ders olarak Zazacanın seçilmesi için velilere çağrıda bulundu.

Seçmeli dersler için son günün 15 Şubat olduğuna dikkat çeken Zazaca öğretmenlerinin açıklamasında; “Zazalar diyarı Bingöl bu dile en çok sahip çıkan ildir. Ders kitapları da Bingöl İl Milli Eğitim Müdürlüğü ve Bingöl Üniversitesi işbirliğiyle oluşturulan komisyon tarafından yazıldı. Zazaca dersleri, Zaza Dili ve Edebiyatı Lisans mezunu ve Yüksek Lisans mezunu öğretmenler tarafından verilmektedir. Ders öğretmenleri kaybolma tehlikesi olan bu dile sahip çıkma adına velileri bu konuda duyarlı olmaya davet ediyoruz.” denildi.

Öğretmenlerin verdiği bilgiye göre 2018-19 eğitim ve öğretim yılında Bingöl Merkez, Solhan ve Genç ilçelerinde 5’inci, 6’ıncı, 7’inci ve 8’inci sınıflarda 3200 öğrenci Zazaca’yı seçti.

Zaza-Der: Zazaca’ya sahip çıkalım

İstanbul’da faaliyet gösteren Zaza Dil ve Kültür Derneği de, ortaokullarda seçmeli Zazaca derslerin seçilmesi için velilere ve öğrencilere çağrıda bulundu.

Zaza-Der’den yapılan yazılı açıklamada; “Seçmeli dersler konusunda ilkokul 4. Sınıflar dahil; 5,6,7 ve 8. Sınıf öğrencileri ile velilerinin Şubat ayının ilk haftasında okul öğretmenleri ve idareleri tarafından bilgilendirilmeleri ve ikinci haftada da tercihlerin alınması gerekmektedir. Ne yazık ki, bu bilgilendirme yerine, çoğunlukla öğrenciler öğretmenleri ve okul idarelerince yönlendirmekte olup, “Zazaca” seçmeli dersler kategorisindeki yerini bulamamaktadır. Yok olma tehdidi altında olan ve günden güne yitirmekte olduğumuz anadilimiz Zazaca’ya sahip çıkmalıyız. Bu vesileyle, veliler olarak bizler bilfiil okul idareleri ile görüşüp, çocuklarımızın seçmeli ders tercihlerinin en başına Zazacayı yazdırmalıyız. Anadil hakkı en temel haklar arasında olduğu gibi insan hakları ve demokrasi sorunudur da. Tüm velilerimizi bu anlamda duyarlı ve cesaretli olmaya çağırıyoruz. Seçmeli derslerden herhangi biri için, bir okul bünyesinde 10 kişi talepte bulunduğu takdirde, okul yönetimleri o ders programını başlatmak zorundadırlar. Yeter ki tercihlerimizin takipçisi olabilelim. Kaynak materyaller ve eğitimciler mevcuttur. Munzur Üniversitesi ve Bingöl Üniversitesi’nin Zazaca bölümü mezunları atama beklemektedir. Zazaca seçmeli derslerden oluşturacağımız sınıflar, bu gençlerimizin de aynı zamanda istihdamına vesile olacaktır.
 Tüm STÖ’leri ve velilerimizi duyarlı olmaya, anadilleri için bir şeyler yapmaya çağırıyoruz.” denildi.

Seçmeli Yerel Diller Dersinin Geçmişi
AB’nin Demokratikleşme Paketi çerçevesinde 2012 yılından itibaren Türkiye’de konuşulan yerel dillerle ilgili ortaokullarda seçmeli dil dersleri veriliyor. Şu an ortaokullarda Zazaca, Kürtçe, Arapça, Adigece, Lazca, Gürcüce gibi diller için seçmeli olarak okutuluyor. Seçmeli derslerin seçilmesi her yıl Şubat ayı içerisinde yapılıyor. 

Zazaca, başta Dersim, Bingöl, Diyarbakır olmak üzere Erzincan, Muş, Şanlıurfa, Adıyaman, Elazığ, İstanbul, Ankara, İzmir, Kayseri, Aksaray ve Sivas’ta geniş bir kesim tarafından konuşuluyor.

The post Zazaca Dersi İçin Duyarlılık Çağrısı: Zazaca’ya Sahip Çıkalım appeared first on Sivil Sayfalar.

Bingöl Valiliği, Bingöl Belediyesi, Fırat Kalkınma Ajansı ve Bingöl Fotoğraf ve Sinema Amatörleri Kulübü tarafından (BİFSAK) organize edilen yarışmasında en güzel enstantaneleri yakalayabilmek için; aralarında İngiltere, Almanya ve İran’dan da katılımcıların olduğu 529 fotoğraf tutkunu, kentin dört bir yanını fotoğrafladı.

25-28 Ocak tarihlerinde düzenlenen yarışmada jüri üyeleri, 3 bin 500’ü aşkın fotoğraf içerisinde en iyi 48 fotoğrafı seçti.

Bingöl 1. Fotosafari Yarışmasında birincilik ödülünü Ebubekir Bürçün’in çektiği kekliklerle kentin fotoğrafı kazandı.

Yarışmada ikincilik ödülüne Levent Ateş’in çektiği yaşam fotoğrafı layık görüldü.

Üçüncülük ödülü  İlyas Malçok, çektiği keçi ile sahibinin yer aldığı fotoğrafla kazandı.

Yarışmada 1.lik ödülü 10 bin TL, 2.lik ödülü 8 bin TL, 3.lük ödülü ise 6 bin TL olarak belirlenmişti.

Öte yandan yarışma kapsamında bir çok katılımcı ise özel ödül aldı.

Yarışmada çekilen fotoğraflar https://www.instagram.com/bingolfotosafari/ sayfasından görülebilir.

The post Bingöl 1. Kış Fotosafari Yarışmasında En İyiler Seçildi appeared first on Sivil Sayfalar.

Ulusal ve Yerel Basın Organları, işçilerin mesai arkadaşları, işçi aileleri, iş güvenliği uzmanları ve sendikalardan gelen bilgilerin derlenmesi ile oluşturulduğu belirtilen 2018 İş Cinayetleri Raporu; “Hangi Savaşta Bu Kadar Arkadaşımızı Kaybediyoruz” başlığı ile yayınlandı.

Tarım ve İnşaat Sektörü Ölüm Yaşanan İş Kolları.

İSİG’in hazırladığı rapordaki bilgilere göre; yıl boyunca toplam 1923 işçi yaşamının kaybederken,  yaz mevsiminde kayıpların daha çok olduğu görüldü, en çok ölüm vakası ise Temmuz ayında (201 ölüm vakası) yaşandı.

Ölümlerin en çok yaşandığı iş kolları Yüzde 24’lük oranla tarım ve orman işleri oldu.  Yüzde 23’lük oran ile inşaat ve yol işleri ikinci sırada yer aldı.  Yaşamını kaybedenlerin büyük çoğunluğunun sendikasız çalışan işçiler olduğu dikkat çekti ki bu oran yüzde 98 civarında.

2018 yılında iş cinayetlerinin nedenlerine göre dağılımı şöyle:

• Trafik, Servis Kazası nedeniyle 408 işçi;
• Ezilme, Göçük nedeniyle 379 işçi;
• Yüksekten Düşme nedeniyle 325 işçi;
• Kalp Krizi, Beyin Kanaması nedeniyle 200 işçi;
• Elektrik Çarpması nedeniyle 113 işçi;
• Şiddet nedeniyle 112 işçi;
• Zehirlenme, Boğulma nedeniyle 82 işçi;
• İntihar nedeniyle 73 işçi; Patlama,
• Yanma nedeniyle 50 işçi;
• Nesne Çarpması, Düşmesi nedeniyle 40 işçi;
• Kesilme, Kopma nedeniyle 24 işçi;
• Diğer nedenlerden dolayı 117 işçi yaşamını yitirdi.

67 Çocuk İşçi Yaşamını Yitirdi
Raporda yer alan verilere göre 14 yaş ve altı 23, 15- 17 yaş aralığında 44 çocuk işçi yaşamını yitirdi. 65 yaş üstünde çalışan 98 işçi iş cinayetine uğrarken 28-50 yaş aralığındaki işçilerde %49 çoğunlukla ölüm oranı gözlendi.

Cinsiyetlere göre dağılımda ise 199 kadın işçi yaşamını yitirirken, 1804 erkek işçi yaşamını kaybetti.

Mülteci İşçiler de Raporda Yer Aldı
Mülteci işçilerden 110 kişi yaşamını yitirirken, ölümlerin büyük çoğunluğu Suriyeli ve Afganistan’lı işçilerden oluşuyor.

İstanbul İş Cinayetlerinin En Çok Yaşandığı İl

Rapora göre:

• 226 ölüm İstanbul’da;
• 81 ölüm Kocaeli’nde;
• 70 ölüm Manisa’da;
• 69 ölüm Bursa’da; 68 ölüm
• Antalya’da; 66 ölüm
• İzmir’de; 56’şar ölüm Ankara ve Aydın’da;
• 50 ölüm Gaziantep’te;
• 48 ölüm Adana’da;
• 45 ölüm Denizli’de;
• 43’er ölüm Konya ve Şanlıurfa’da;
• 39 ölüm Samsun’da;
• 35’er ölüm Mersin ve Sakarya’da;
• 33’er ölüm Balıkesir ve Tekirdağ’da;
• 31 ölüm Zonguldak’ta;
• 29’ar ölüm Hatay ve Muğla’da;
• 27 ölüm Çorum’da;
• 25’er ölüm Kütahya ve Trabzon’da;
• 23’er ölüm Adıyaman, Elazığ ve Sivas’ta;
• 22’şer ölüm Bolu ve Kastamonu’da;
• 21 ölüm Kahramanmaraş’ta;
• 20’şer ölüm Karabük ve Mardin’de;
• 19’ar ölüm Diyarbakır ve Kayseri’de;
• 18’er ölüm Eskişehir ve Osmaniye’de;
• 17 ölüm Ordu’da;
• 16’şar ölüm Çanakkale, Düzce ve Malatya’da;
• 15 ölüm Isparta’da; 14’er ölüm Burdur, Niğde ve Şırnak’ta;
• 13 ölüm Aksaray’da;
• 11’er ölüm Afyon, Artvin, Bartın, Giresun ve Rize’de; 10 ölüm Bitlis’te;
• 9’ar ölüm Erzincan, Erzurum, Hakkari, Kars, Siirt, Uşak, Tokat ve Van’da;
• 8’er ölüm Edirne ve Kırşehir’de;
• 7’şer ölüm Bilecik, Iğdır, Kırıkkale ve Kırklareli’de;
• 6’şar ölüm Amasya, Ardahan, Karaman ve Sinop’ta; 5’er ölüm Batman, Gümüşhane ve Nevşehir’de;
• 4’er ölüm Yalova ve Yozgat’ta;
• 3’er ölüm Ağrı, Bingöl, Çankırı, Muş ve Tunceli’de;
• 1’er ölüm Bayburt ve Kilis’te;
• 33 ölüm ise Yurtdışında gerçekleşti.”

İSİG’in Acil Talepleri

İşçilere örgütlenme çağrısında bulunan İSİG Meclisi acil olarak gerçekleşmesi gereken taleplerine rapor sonunda yer verdi.

1- Ölen işçilerin yüzde 98’i sendika üyesi değildir. Yani sendikasız çalışmak ölüm demektir. İş cinayetlerinin önlenmesi, sağlıklı ve güvenli çalışmanın ön koşulu işçi katılımıdır. İşçiler ancak sendikalaşarak bunu sağlayabilir. Ülkemizde sendikaya üye olan işçiler işten atılıyor, sermaye işyerlerinde sendika istemiyor ya da istediği sendikayı getiriyor. Devlet daha ileri giderek sendikaların yapacağı basın açıklamalarını, toplantıları ve grevleri yani toplu pazarlık hakkını yasaklıyor. Bu noktada işyeri İSİG kurulları, çalışan temsilciliği ve genel olarak sendikal örgütlenme üzerindeki baskılar sona erdirilmelidir. Grev yasaklarına son verilmelidir…

2- İşyerlerinde işçilere keyfi bir biçimde iş tanımı dışında işler yaptırılıyor. Çalışma saatleri günde 10-12 saate ulaşıyor. Mesai ücretleri, izin hakları vb. verilmiyor. Özellikle taşeron işçiler bu koşullarda çalışırken şimdi taşerona rahmet okutacak kiralık işçilik gibi kölelik uygulamaları getiriliyor. Özelde veya kamuda tüm taşeronlaştırma ve kiralık işçilik uygulamalarına son verilmelidir…

3- İş cinayetlerinin sorumlusu patronlar, bürokratlar ve siyasiler yargılanmıyor. Yargılananlar ise çoğunlukla günah keçisi haline getirilen iş güvenliği uzmanlarıdır. Yine mahkemeler iş cinayetlerini cezalandırmıyor, failleri ’24 taksitli para cezası vererek serbest bırakıyor’. İş cinayetlerinin sorumlusu patronlar, bürokratlar ve siyasiler yargılanmalıdır…

4- ILO ve WHO verilerine göre 1 ‘iş kazası sonucu ölüm’ karşılığında yaklaşık 6 ‘meslek hastalığı sonucu ölüm’ olmaktadır. Ancak SGK verilerine göre her yıl ortalama 500 civarı işçi meslek hastalığına yakalanmakta ve neredeyse hiç bir işçi de ölmemektedir. Meslek hastalıklarının gizlenmesinden vazgeçilmeli ve bu noktada sağlık örgütlerimizin yürütücülüğünde tespit eden/önleyen bir yaklaşım hayata geçirilmelidir…

5- Çalışma yaşamının denetiminde görev yapan iş müfettişlerinin siyasi iktidara olan bağımlılığının önüne geçilerek, ‘İş Teftiş Kurulu’nun yönetiminde emek örgütlerinin ağırlığı olacak şekilde sosyal taraflardan oluşan bağımsız bir üst kurul haline gelmesi sağlanmalıdır…

6- Emeğin korunmasının temellerinden ikisini iş güvencesi ve insanca yaşayacak bir ücret oluşturur. Asgari ücret insanca yaşanabilir bir seviyeye yükseltilmeli, işten atmalara son verilmeli ve işsizlik önlenmelidir…

7- İşçilerin sağlıklı yaşamak ve can güvenliklerini sağlamak için ulaşım, barınma ve beslenme hakları vazgeçilmezdir. İşçi servisleri uygun araçlardan oluşmalı, işçilere kalacak lojman sağlanmalı ve gıda zehirlenmelerini önlenmelidir. Yine toplu taşıma, konut ve gıda fiyatları konusunda adımlar atılmalıdır…

8- Her yıl 60-70 çocuk çalışırken yaşamını yitirmektedir. 2018 yılı ‘çocuk işçilikle mücadele yılı’ ilan edilmesine rağmen 67 çocuk işçi can vermiştir. Bu noktada özellikle sanayinin ucuz emek gücü ihtiyacını karşılayan 4+4+4 eğitim sistemine son verilmeli ve çocuk işçilik yasaklanmalıdır…

9- Ülkemizde küçük yaşlarda çalışma hayatı başlamakta ve neredeyse ömür boyu sürmektedir. Emekçilerin belli bir çalışma yılından sonra emekli olma hakları vardır ve bu da çalıştıkları mesleğe ve cinsiyetlerine göre belirlenmelidir. Emekliliğin yaşa takılmasına ve kademeli olarak 65 yaş olarak belirlenmesine yani mezarda emekliliğe son verilmelidir…

10- Kadın emeği; tarımda, sanayide, hizmet sektöründe ve evde görünmez hale getirildi. Oysa her yıl 120-130 kadın çalışırken yaşamını yitiriyor. Kadını temel alan bir işçi sağlığı anlayışı tanımlanmalıdır…

11- Ülkemizde milyonlarca mülteci/göçmen işçi bulunmaktadır. Temel düzenlemelerden mahrum bırakılan mülteci/göçmen işçilerin çalışma, sağlık, barınma, ücret vb. güvenceleri sağlanmalıdır. Türkiyeli işçilerle mülteci/göçmen işçileri karşı karşıya getiren ücret ve çalışma politikalarından vazgeçilmelidir. Yine bu noktada bölge ülkelerini savaşın içine sürükleyen politikalardan uzak durulmalıdır…”

Raporun Tamamına Ulaşmak İçin : http://guvenlicalisma.org/19796-hangi-savasta-bu-kadar-arkadasimizi-kaybediyoruz-2018-yilinda-en-az-1923

The post 2018 İş Cinayetleri Raporuna Göre En Çok Ölüm Tarım ve İnşaatta appeared first on Sivil Sayfalar.