2022 yılında sosyal sorumluluk kapsamında 148 üniversitede 3.424 sosyal sorumluluk projesi yürütülmesi masaya yatırılmalı ve geliştirilmesine yönelik strateji belgesi hazırlanmalıdır. Bu kapsamda raporda; topluma hizmet ve sosyal sorumluluk temel alanında sosyal sorumluluk projeleri, mesleki eğitim faaliyetleri, kariyer merkezi çalışmaları, kamu kurumları ile iş birliği ve dezavantajlı bireylere yönelik faaliyetler şeklindeki dokuz göstergeye ek olarak, katılımcılık, gönüllülük ve bağışçılık gibi göstergeler eklenmelidir. Ar-Ge, verimlilik artırma, ürün geliştirme, inovasyon gibi endüstriyel başlıklar gibi sosyal sorumluluğun ve topluma hizmetin ölçüleceği yeni başlıklar üretilmeli ve analizler yapılmalıdır. 

Verilen sertifikaların sivil ölçekleri geliştirilmeli, “öğrenci başına yapılan harcama miktarı” ve “üniversiteye kazandırılan bağış miktarı” ölçümleri gibi sosyal ölçümler artırılmalıdır. Bütçesinin %10 ve daha fazlasını Ar-Ge kapsamında harcayan üniversiteler açıklandığı gibi, sosyal sorumluluk için de yapılan harcamalar açıklanmalı, iyi örnekler ödüllendirilmelidir. Aktif öğrenci başına yapılan “cari harcama miktarı ortalaması 15.825 TL örneği gibi “öğrenci toplulukları harcama ortalaması” gibi yeni değerlendirme ölçütleri üretilmelidir. Böylece üniversitelerin bilimsel üretkenliği ve akademik performansı kadar sivil toplum üniversite iş birliği, sosyal katma değer hususları da yakından takip edilecek, öğrencilerin toplumsal yaşama uyumlarını sağlamak ve mezuniyet sonrası istihdam edilebilirliklerini artırmak kolaylaşacaktır.

Üniversite öğrenci sayıları dikkate alındığında her bir kampüsün sosyal sorumluluk olarak yaptığı ve yapacağı önemli işler var. 3.740.332 örgün öğretim öğrencisinin öğrenim süresince iletişim kuracağı kulüp, topluluk, platform, STK, vakıf ve kuruluşların da bir endeks şeklinde ele alınması gerekmektedir çünkü üniversiteler sadece formal eğitimin değil, sürekli eğitim merkezleri ile in-formal eğitimin hatta kampüslerde bulunan kulüp ve yurtlarla da non-formal eğitimin merkezleri olmalıdır. Öğrenciler kadar öğretim elemanlarının da sosyal sorumluluk değerlendirmesi yapılmalıdır. Bu açıdan “202 yükseköğretim kurumunda 78.687’si kadın, 95.807’si erkek olmak üzere 174.494 öğretim elemanının topluma hizmet derecesi açıklanmalıdır. 

Dünya sıralamalarında üniversitelerimizden 17’si ilk 1000’de yer alırken bunların 6’sı ilk 500’e girmesi nitelik konusunu gündeme taşıdığı gibi sivil yetkinliklerin de sıralamaya tabi olması gerekmektedir. “Marifet iltifata tabidir” anlayışıyla yürütülen sosyal sorumluluk sayısına göre Atatürk Ü. (418), Gaziantep Ü. (310), Sabancı Ü. (278), Sakarya Ü. (259) ve Ege Ü. (244) yönetici ve öğrencilerini tebrik ediyor, sivil yarışın yeni iş birlikleri ve kalkınma anlayışına vesile olmasını ümit ediyoruz. Çünkü, girişimci ve çevreci üniversite kadar, farklı disiplinler ekseninde popüler örnekler üretmek için sivil ve katılımcı üniversitelere de ihtiyacımız var.

The post Sivil Toplum Üniversite İş Birliği: Yeniden Değerlendirme appeared first on Sivil Sayfalar.

TÜSEV’in 2019 yılında yaptığı Türkiye’de Bireysel Bağışçılık ve Hayırseverlik Raporu’na göre, Türkiye’de bir yılda yapılan tüm yardım ve bağışların toplamı 2015 yılındaki araştırmada kişi başı 228 TL olan bu rakamın enflasyon düzeltmesi ile bugünkü karşılığı  360 TL. Diğer bir deyişle,  2015’ten 2019’a geldiğimizde Türkiye’de yapılan tüm yardım ve bağışların toplamında reel bir düşüş gözleniyor. Bu rakam Türkiye gayri safi yurt içi hasılasının (GSYİH) ortalama %0,8’sine denk geliyor. STK’lar aracılığıyla yapılan bağışlar (kişi başı yaklaşık 16,7 TL) değerlendirildiğinde ise bu oran %0,06’ya düşüyor.

Avrupa ülkelerinde yapılan bağışlar ise ülkelerin GSYİH’sine oranı ortalama %0,2, Amerika’da ise %1,5.  Bu nedenle, Türkiye’de bireylerin yardım ve bağış yaptığı ancak bu bağışları STK’lara yapmayı tercih etmedikleri görülüyor. Hatta bağış rakamları oransal olarak Avrupa ülkeleri ve ABD’nin çok da gerisinde kalmamasına rağmen, Türkiye’de bireylerin yardım ve bağışlarını bir STK aracılığıyla yapmamaları önemli bir veri olarak ortaya çıkıyor.

Bu veriler ışığında, STK’lara yapılacak bağışların artırılması için neler yapılabileceğine dair Adım Adım Plaftormu Dönem Başkanı-Marka ve İletişim Koçu Kıvanç Ergun ile konuştuk. Ergun, Türkiye’de bağışçılığın yaygınlaşmasında İyilik Peşinde Koşma’nın önemi ve etkisi ile STK’ların atabileceği adımları paylaştı.

“Ben tek başıma ne yapabilirim ki…” diye düşünürken, bir iken nasıl binlere ulaşılabileceğini ve aslında bunun hiç de zor olmadığını deneyimletiyor bize Adım Adım. ‘İyilik Peşinde Koş’mak bir metafor artık; fark ettiğimizi, harekete geçtiğimizi, iyiliğe adım atıp, fark yaratmaya çalıştığımızı anlatan…

Adım Adım ne yapıyor? İyilik Peşinde Koşma’nın size göre anlamını, en sade-yalın şekilde nasıl anlatırsınız?

Adım Adım, sivil toplum kuruluşları ile onların projelerini sportif faaliyetler aracılığıyla desteklemek isteyenleri bir araya getiren, birleştiren, zenginleştiren, güçlendiren bir çatı. 2008 yılında ‘İyilik Peşinde Koş’ sloganı ile başladığımızda sadece koşarak bağış toplamayı planlamıştık ancak şu anda en fazla katılımcı payına koşu sahip olsa da yüzüyor, bisiklete biniyor, gerekirse en zorlu dağlara tırmanıyor, çevremizdekileri STK’nın projesinden haberdar ederek bağış toplayıp, gönlümüze dokunan hayalin hayata geçmesine aracılık ediyoruz.

İyilik Peşinde Koşarak 800 Bini Geçen Bağış Sayısı ve 300 Bin Canlının Hayatının İyileşmesi!

Size göre Adım Adım, 15 yıldan bu yana bağışçılığın ve gönüllüğün yaygınlaştırılmasına nasıl bir katkı sağladı? 100 bin gönüllüye ulaştınız: bu katkının sürdürülebilir şekilde yıllar içinde arttığını söyleyebilir misiniz?

Kitlesel olarak hareket edip, STK’ları sorgulamayı ve böylece güven duymayı öğrendik hep birlikte. Sorgulamaya, değiştiren, geliştiren pozitif bir güç olarak bakıyoruz elbette. Yaratılan fayda ve güven arttıkça toplum olarak “sağ elin verdiğini sol el bilmeyecek” düsturundan uzaklaşmaya başladık çünkü istedik ki yaptığımızı herkes bilsin ve yapmak istesin.

Adım Adım aracılığıyla birkaç kez bağış yapıp sivil toplumla hemhal olanlar, bir süre sonra gönüllülük yapmaya başladılar ki bu da komünitedeki döngü ve sürdürülebilirliği sağladı. Ayrıca bir STK’nın tam zamanlı çalışanı olup da başka bir STK için gönüllü sıfatıyla koşarak bağış toplayanların sayısı hiç de az değil. Sürekli bir alışveriş ve dönüşüm var komünite içinde, karşılıklı ve sayısı gittikçe artan.

Aramıza yeni katılan STK’larda şöyle bir kuşku olduğunu gözlemliyoruz: “Bağışçı sayısı da koşucu, yüzücü sayısı da sınırlı ve bizden önce gelenler çoktan tanışmışlardır onlarla, biz nasıl ulaşacağız ki…” İlk anda böyle düşünmekte haklılar ancak gerçek çok bambaşka; aramıza katılan her STK belki de farkında olmadan kendi kitesini de getiriyor ardından.

Hepimizin gönlünün bir köşesinde çözmek istediği bir sorun var; belki dedesi Alzheimer, belki kendisi çok zor bir çocukluk geçirmiş, belki annesinin ne kadar güçlü bir kadın olduğunu görüp, imkan sahibi olamayan tüm kadınların onun gibi güçlenebilmesini istemiş çocukluğu boyunca… Kimimiz bağış yaparak, kimimiz de koşup, yüzerek bağış toplayıp bu dertlere çare olmaya çalışıyor ve hikayelerimizi anlattıkça kendi küçük gruplarımızda birer rol model haline geliyor ve iyilik hareketini dalga dalga yayıyoruz bu şekilde.

Türkiye’de sıklıkla yardım ve bağış toplama faaliyetlerinin güçlüğünden söz edilir. Adım Adım bu süreci nasıl kolaylaştırdı?

2015 yılında geliştirip, hayata geçirdiğimiz İyilik Peşinde Koş Platformu ile süreç kolaylaştığı gibi aynı zamanda da yaratılan kaynağın katlanması sağlandı. 2008 – 2015 yılları arasında %60 büyüyen Adım Adım, İPK’nın katkısıyla kuruluşunun 10. Yılında (2017) %100 oranında bir büyüme yakalamış oldu. Bugün 800 bini geçen bağış sayısıyla, neredeyse 300 bin canlının hayatının iyileşmesi için ilk adımların atılmasına destek vermiş durumdayız.

Bağış toplayan kişinin işini nasıl kolaylaştırdığımıza gelince; kişi kampanya döneminde kolayca projeleri inceleyip, seçimini yapabiliyor.  Toplamak istediği bağış hedefini ve hayatına dokunmak istediği canlı sayısını belirliyor. Biz ağacı da, dört ayaklı dostlarımızı da, yaşlıları, gençleri, aileleri, hastaları, çocukları da etkilediğimiz “canlılar” olarak görüyoruz.

15 yıldır süregelen bir komünitenin parçası olarak proje geliştirmek, kampanya yürütmek, bağış toplamak, neresinden bakarsak bakalım pek çok kolaylığı da beraberinde getiriyor.

Bu sayıyı güncelliyor, tek bir linkle kampanyasını yayıp, gelen bağışları anlık olarak gözlemleyebiliyor, rapor alabiliyor. Bu rapor bağışçıların kapısının bir sonraki kampanyada da çalınacağı anlamına geliyor.  Yıllardır aramızda olup bağış toplayan arkadaşlarımız arasında hangi bağışçının, hangi dönemde bağış yapmayı sevdiğine dair bulgular çıkartıp, stratejik hareket edenler de var.

STK’ların işini nasıl kolaylaştırıyoruz peki? Hepimizin bildiği gibi yasal mevzuat noktasında iyileşmesi gereken çok alan var ve neyse ki bunun için kamu ve STK tarafındaki karşılıklı çalışmalar sürüyor. Adım Adım’ın hem yardım toplama izni almadan önceki proje yazımı, hem de geliştirdiği online platform İPK ile STK’nın yükünü hafifletme anlamında kolaylaştırıcılığı oluyor. Deneyimli STK’lar yeni STK’lara mentorluk yaparak yok gösteriyorlar ve Adım Adım birbirimizi geliştirmeye devam ediyoruz.

15 yıldır süregelen bir komünitenin parçası olarak proje geliştirmek, kampanya yürütmek, bağış toplamak, neresinden bakarsak bakalım pek çok kolaylığı da beraberinde getiriyor kısaca…

İyilik Peşinde Koşmak için gereken organizasyon maliyeti nasıl karşılanıyor? Özel sektörün bu konudaki katkısı ne düzeyde?

Bağış toplarken kullanılan ödeme sistemi ve tüm operasyonu gerçekleştirdiğimiz İPK’nın alt yapısı, farklı şirketler tarafından yürütülüyor. Yönetimi tamamen gönüllülerden oluşan Adım Adım’ın bir tüzel kişiliği bulunmadığından, söz konusu şirketlerin maddi konularla ilgili süreçleri STK ve şirket arasında yürütülüyor. Konuyla ilgili daha detaylı bilgi web sitemizde yer alıyor.

‘STK’lar Yıllık Bireysel Bağışlarının %25-30’unu İyilik Peşinde Koşarak Elde Ediyor!’

STK’ların kaynak geliştirme faaliyetleri açısından değerlendirildiğinde, İyilik Peşinde Koşan STK’ların elde ettiği bağış miktarlarını, mevcut gelirleri içindeki oranları ile karşılaştırmalı olarak paylaşabilir misiniz?

STK’ların yıllık bireysel bağışlarının %25-30’unu İyilik Peşinde Koşarak elde ettiklerine dair bir bulgumuz var ancak bu elbette net bir rakam değil.

İyilik Peşinde Koşmak isteyen STK’ların hangi kriterleri karşılaması gerekir? Tüzel kişiliği olmayan sivil inisiyatifler ve platformlar da iyilik peşinde koşabilir mi?

Aramıza katılacak kurumlardan öncelikle şeffaf ve hesap verebilir olduklarını beyan edip, eş zamanlı olarak da bağışçı haklarını tanıdıklarını duyurmalarını bekliyoruz. Bu süreçte Açık Açık yıllardır en büyük destekçimiz olarak yanımızda. Adım Adım çatısı altında dernek ve vakıflar yer alıyor.

Kooperatif, Federasyon ve Konfederasyon gibi çoklu yapılar ile birlikte iyilik peşinde koşamıyoruz çünkü üst yapı tarafından imzalanan bağışçı hakları beyannamesi ve diğer kimi sözler alt kurumları bağlamayıp süreci zorlaştırabiliyor.

Kaldı ki STK’ları Adım Adım’a girdikten sonra da zorlu bir süreç bekliyor; yardım toplama izni almak gibi… STK bir proje geliştirip, yardım toplama izni almadan Adım Adım aracılığıyla kampanya yürütemiyor ve eğer 1 yıl boyunca sessiz kalmışsa, tekrar faaliyete geçene kadar pasife alınıyor. Hal böyleyken de tüzel kişiler ve sivil inisiyatifler de, yardım toplama izni almalarını sağlayacak herhangi bir yasal mevzuata bağlı bulunmadıklarından, aramızda yer alamıyorlar. Ancak sportif faaliyetler aracılığıyla kaynak geliştirmek isterlerse bugüne kadarki deneyimimizi kendileriyle paylaşmaktan memnuniyet duyuyoruz.

İyilik koşuları ağırlıklı olarak büyükşehirlerde mi? Anadolu kentlerindeki küçük STK’lar da Adım Adım’ın İyilik Peşinde Koşan STK’larına dahil olabilir mi? Ne yapmaları gerekir?

Bir önceki soruda bahsi geçen şartları sağlayan tüm STK’lar İyilik Peşinde Koşabilir. Hedefimiz, bir süre sonra isteyen herkesin, herhangi bir spor etkinliğindeki performansı ile Adım Adım bünyesindeki STK için bağış toplayabilmesi yönünde. Şu anda 10 farklı etkinlikle işbirliği içindeyiz.

Sportif faaliyetler aracılığıyla kaynak geliştirmek için buluşuyor olsak da, özellikle yeni kurulmuş STK’ların proje geliştirme, iletişim ve gönüllü yönetimi gibi konularda da deneyim kazanmasına destek oluyoruz.

Adım Adım’ın sivil topluma sağladığı katkıya dair STK’ların değerlendirmeleri nasıl? Nasıl geri dönüşler alıyorsunuz?

Adım Adım’ın misyonunun kuruluş amacının ötesine geçtiğini duyuyoruz sık sık. Her ne kadar sportif faaliyetler aracılığıyla kaynak geliştirmek için buluşuyor olsak da, özellikle yeni kurulmuş STK’ların proje geliştirme, iletişim ve gönüllü yönetimi gibi konularda da deneyim kazanmasına destek oluyoruz. Ayrıca pek çok deneyimli STK ile aynı platformda yer almalarının katkısı da ortada. Bu arada STK’ların İyilik Peşinde Koşarak sürece kattıkları da tartışılamaz. Adım Adım hepimizin ve hep birlikte gelişip, büyüyoruz.

2022 yılında Adım Adım’ın yeni projeleri olacak mı? Planlarınız neler?

Oldukça belirsiz geçen 2 yılın ardından, halen bizleri tam olarak neyin beklediğini bilememek planları biraz flulaştırsa da birincil hedefimiz 15. yaşımızı tüm yıla yayılacak şekilde doyasıya, eski günlerde olduğu gibi kalabalıklar içinde eğlenerek kutlamak. Umarız mümkün olur.

2022’de ilk kez sosyal sorumluluk partneri olarak katılacağımız İznik Ultra Maratonu ve Maratonizmir için de çok heyecanlıyız. Elbette nihai planımız daha fazla kişinin İyilik Peşinde Koşarak sivil toplumun gelişimine aracılık etmesi için var gücümüzle çalışmak. Açıklamak için kendimizi zor tuttuğumuz birkaç planımız daha var ancak sabredip, biraz beklemeliyiz.

İyilik Peşinde Koşan STK’ların elde ettikleri nakdi kaynak dışında, bu sürece dahil olmak onlara nasıl bir sosyal fayda sağlıyor?

Nakdi kaynak elbette çok önemli; para olmadan hiçbir şey yapılamıyor ancak yıllardır dile getirdiğimiz bir konuyu tekrar etmekte de fayda var… Bağış miktarından ziyade bağışçı sayısı da büyük önem taşıyor STK’lar için zira her bağışçıyla birlikte bambaşka bir network tarafından daha tanınmış oluyor STK.

Gönlüne dokunan proje için bağış toplayan kişi, bir süre sonra STK’daki farklı projelerde gönüllülük yapmaya başlayabiliyor, hatta çalıştığı kurumun STK’ya sponsor olmasını sağlayabiliyor. Kurumsal Takımlar her geçen gün daha fazla varlık gösterip İyilik Peşinde Koşarak, özellikle sektörlerindeki diğer markalara iyi örnek olmaya devam ediyor ve bu da kurumsal dünyadaki dinamiği oldukça hareketlendirdi. Kimi markaların sosyal sorumluluğu kermes dışına taşıyor olduklarını görmek sevindirici. Aslında kazanılan sosyal faydalar saymakla bitmez yeter ki bunun için kurulan hayaller daim olsun.

Pandemide gönüllü sayısı azaldı ancak gönüllü başına bağışçı sayısı ortalamasının ve bağışçı başına yapılan bağış tutarlarının arttı.

Pandemi ve ekonomik kriz ortamında, bağış yapma eğiliminin ve gönüllük oranlarının düşmesini mi beklemeliyiz? Son birkaç yılın Adım Adım verileri bize ne gösteriyor?

Pandemi döneminde sportif faaliyetlere getirilen kısıtlamaların gönüllü koşucu / yüzücü / bisikletçi sayısında azalmaya yol açtığı aşikar. Bu, STK’ların yürüttüğü diğer faaliyetlerde de benzer durumlar yaşanmasına neden oldu elbette.

Bununla beraber İyilik Peşinde Koşanların yürüttüğü kampanyalarda gönüllü başına bağışçı sayısı ortalamasının ve bağışçı başına yapılan bağış tutarlarının arttığını da kendi analizlerimizde görebiliyoruz. Özellikle olumsuz şeylerin yaşandığı zamanlarda herkes kendini ‘faydalı’ hissetmek ihtiyacı duyuyor gibi. Endonezya’daki bir deprem ‘ya burada da olursa’ hissi yaratarak bağışçının harekete geçmesini sağlayabiliyor.

‘STK Her Zaman Göz Önünde Olmalı Ve Kendini Bağışçıya Göstermeli’

 Türkiye’de bağışçılığın artması için öncelikli olarak ne yapılması gerekir? Önerileriniz olur mu?

‘Sürdürülebilirlik’ son zamanlarda neredeyse hiç dilimizden düşürmediğimiz bir konu ancak konu iletişime gelince bunu unutuyor gibiyiz. STK her zaman göz önünde olmalı ve kendini bağışçıya göstermeli. Elbette her an bağış isteyecek değil ama istediği zaman da bir göz aşinalığı kazanmış olması şansını artıracaktır.

Dijital dünyanın tüm nimetlerinden faydalanmak üzere kendini yenilemekten çekinmemeli STK’lar. Projeler ne kadar net olursa o kadar ilgi görecektir. Projeyi yürütürken yapılacak ara raporlamalar, alınacak geri bildirimler, bittikten sonraki sosyal etki bildirimleri bir sonraki çalışma öncesinde de STK’ya güç katacaktır.

Bağışçı olabileceğimiz pek çok alan ve pek çok bağışçılık çeşidi var. Bunlardan biri mutlaka bütçemize, bilgi birikimimize, enerjimize uyacaktır. Yeter ki araştırıp, okuyup, anlamaya, harekete geçmeye niyetli olalım. Birilerinin “Gel bize bağış yap.” demesini beklemeden, kime nasıl katkı sağlayacağımıza, sivil toplumu birlikte nasıl geliştireceğimize kafa yormamızın vakti çoktan geldi.

Eklemek istediğiniz başka bir husus var mı?

Kimi sorular için Adım Adım Veri Sorumlusu Aytaç Gültekin’den destek aldım. Kendisine buradan da teşekkür etmek isterim.

The post Türkiye’de Bağışçılık (1)<br> ‘İyilik Peşinde Koş’arak Bağışçılığı Dalga Dalga Yaymak! appeared first on Sivil Sayfalar.

Bağışçılığa ilişkin mevzuat ve araştırmalar, etkili filantropik yaklaşımlar, kurumsal bağışçılıkla ilgili konular, iş birlikleri, etki yönetimi, diaspora bağışçılığı, yerel kalkınma, COVID-19’un filantropiye etkisi ve sınır ötesi bağışçılık gibi konularda oturumların gerçekleşeceği sempozyum tüm dünyadan katılımcıların erişimine açık olacak.

Program

Sempozyum programı, katılımcı ülkeler ve içerik saatlerine dair ayrıntılı bilgi içeren sempozyum ajandasını incelemek için tıklayınız.

Katılım

Sempozyuma katılmak, oturumları canlı olarak takip etmek veya sonrasında sempozyum kütüphanesine yüklenecek içeriklere ulaşmak için bu bağlantıdan kayıt yaptırabilirsiniz.

The post Dünya Çapında Filantropi Sempozyumu appeared first on Sivil Sayfalar.

Bugün 70’ten fazla ülkede uygulanan Giving Tuesday’in Türkiye uygulaması olan ve ülke liderliğini TÜSEV’in yürüttüğü Paylaşma Günü herkesin katılımına açık bir hareket olma özelliği taşıyor.

Geçen yıl  yüzden fazla kurumun ve kuruluşun katıldığı #PaylaşmaGünü’nün 2021 yılı hazırlıkları için tanıtım toplantıları Eylül ayının üçüncü haftasında gerçekleşecek.

Toplantılarda #PaylaşmaGünü ile ilgili detaylı bilgi verilerek, kuruluşların soruları yanıtlanacak. Sivil toplum kuruluşları, özel sektör kuruluşları ve eğitim kurumları için ayrı olarak düzenlenecek toplantıların tarihleri ve saatleri aşağıdaki gibi:

• Sivil Toplum Kuruluşları için #PaylaşmaGünü 22 Eylül Çarşamba: 14:00-15:00
• Özel Sektör Kuruluşları için #PaylaşmaGünü 23 Eylül Perşembe: 10:00-11:00
• Eğitim Kurumları için #PaylaşmaGünü 24 Eylül Cuma: 14:00-15:00

Katılım

Toplantılara kayıt yaptırmak için tıklayınız.

The post Paylaşma Günü Tanıtım Toplantısına Davetlisiniz appeared first on Sivil Sayfalar.

Finansal sürdürülebilirlik meselesi sivil toplumda bir nebze uzmanlaşmış herkesin gündemine giren, ama bir türlü de altından kalkamadığı bir yük haline gelen bir mesele. Sivil toplum fona bağlı kalmasın. Sivil toplumcu kendi özgün sorun tespitiyle kitleselleşsin. Bir kahraman edasıyla ortaya çıksın, küçücük bir hareketle binlere ulaşsın. Kitleleri arkasında sürüklesin, onlardan bağışlar toplasın. Bu bağışlarla kendini geçindirecek parayı bulsun, proje işlerini de fikrini büyütmek için yapsın. Bu arada hiç yorulmasın, herkes onu can kulağıyla dinlesin, onun hayaliyle hayal kuran binleri hep etrafında tutsun. Proje yan bir kaynak olsun. Ama o kadar da fazla para kazanmasın, sonra ismi yolsuzluklara bulaşmasın. Hep dengede olsun. Kesinlikle mükemmel bir ütopya! Ama YADA Vakfı’ndaki 5 yıllık tecrübem de, Havle Kadın Derneği’ndeki 3 yıllık tecrübem de bunun ne kadar imkansız olduğunu neredeyse her ay bana hatırlatıyor.

Bir önceki yazıda da işaret ettiğim üzere bu kadar “suçlu” hale gelen, her geçen gün daralan alanında kısa paslaşmalar yapmak durumunda kalan sivil toplumun, kitlesel bağış yöntemleriyle finansal sürdürülebilirliğini sağlayacağını nasıl düşünebiliyoruz? Görece “daha az politik” görülecek birçok kuruluş bile birden bir politik aktörle ilişkilendiriliyor, adı kötüye çıkıyor, sonrasında yok olma tehlikesiyle yüzleşiyor. Yabancı fonlarla güç bela ayakta durmaya çalışan kurumlar bir de bu fonların isimlerinin kötüye çıkmasıyla kendilerinin “hain” olarak anılmasıyla mücadele etmeye çalışıyorlar. 

Burada fonun gayrimeşruluğu fikrine hizmet edeceğimize alternatif yollar üretmek ya da madem öyle kurumları “fon kaynaklarının elinden kurtarmak” gerekiyor. Sivil toplum uzmanlarının bu konuda bağışçılık gibi Türkiye toplumsallığına uymayan bir fikre alternatifler geliştirmesi gerekiyor. Normalde böylesi bir yazı burada biter tabi, sorumluluğun başkasına devriyle… Ama benim naçizane bir önerim de var. 

YADA’da yaptığımız birçok çalışmada sivil toplumun kendine has uzmanlıklarıyla sahip olduğu potansiyeli yeteri kadar değerlendirmediğini gördük. Yaygın bir hastalıkla ilgili uğraşan bir derneğin bu hastalıkla ilgili bilgiye ve tedaviye yönelik ilaç ya da gıdalara erişimi, bilgi üreten bir derneğin araştırma becerisi, eğitimler kurgulayan ve veren kurumların bu konuda var olan boşluğu doldurma potansiyeli… Bu ve benzeri birçok olanak aslında paraya dönüştürülebilir, var olan sivil toplum kuruluşlarının iktisadi işletmeleri yoluyla özel sektör ve yerel yönetimlere, kamu kurumlarına, uluslararası kuruluşlara hizmet verilmesi yoluyla bir finansal kaynağa dönüşebilir. Birçok farklı örnekte dönüşebiliyor da. Buradaki en özgün örneklerden biri AÇEV’den büyüyen Eşitliğe Değer sosyal girişimi. Bu gibi örnekleri çoğaltsak, para kazanmayı “kahramanca” davranışlarımıza yakıştırmadığımız için uzak görmek gibi bir noktaya düşmesek, hayalini kurduğumuz gelecek için uğraşırken bir de para derdine düşmesek? Nasıl olurdu?

The post Bu Yabancı Fon Meselesi de Ne? 1: <br> Bir Kahraman olarak Sivil Toplumcu appeared first on Sivil Sayfalar.

‘Fon Alan STK’larda Araçsallaşma ve Fon Bağımlılığı Riski Var’

STK’ların, yabancı kuruluşlardan fon alması, sivil toplumun sivilliğine ve bağımsızlığına zarar verir mi? Genel olarak fon kullanmak sivil toplumun ‘sivilliğine’ halel getirir mi? 

Bu alanda çizilmiş olan temel standartlarla uyumlu olduğu sürece tabi ki hayır. Ama bu pek çok boyutuyla ele alınması gereken bir konu. Fon veren kurum kim, hangi şartlarla kime vermekte. Türkiye’de sivil toplum oluşumunun görece yeniliği bu alanda da tartışmayı biraz geç gündeme getirdi sanırım. Benim AB destekli projeler ile olan geçmişim üzerinden bu konuya daha kolay bir cevabım var genelde: AB değerlerine uygunluk kriterleriyle uyumluluk. Kurumlar şeffafsa, evrensel insan hakları normlarının dışına çıkmıyorlarsa buna sağlam- sağlıklı bir ilişkidir diyebilirim. Aksi için ise tabi yine pek çok örnek sıralanabilir.

Sivil toplumun ulusal ya da ulusaşırı, çeşitli kuruluşlardan fon temin etmesinin sivil topluma olumlu ve olumsuz etkileri neler olabilir?

Sivil Toplum özünde ne şirket gibi kâr amacı ile kurulmuş ve iş yürüten bir yapı ne de vergilerle işleyen bir mekanizma. Amaçladığı değişim ve hedefler doğrultusunda kaynak geliştirmesi doğal ve bunu ulusal ya da ulusaşırı kanallardan yine yukarıda sözünü ettiğim değerler çerçevesinde yapıyorsa bu gayet sağlıklı bir ilişkidir. Gerekli değişime kaynak doğru bir aracıyla aktarılmış olur.

Sivil toplumun fon almasının olumsuz denebilecek risk boyutu iki yönlüdür. Birisi araçsallaşma; fon veren kuruluşun bu fon karşılığında yararlanıcıyı baskılaması, amaçlarına alet etmesi ve işin çerçevesi dışında da kendine bağlaması. İkincisi ise finansal sürdürülebilirlik kaygısı üzerinden fon bağımlılığı. Temel kuruluş amacından koparak, var oluş kaygısıyla doğru bildiğinden çok, fonların yönlendirmesi ile hareket etmek.

AB, fon kullandırırken belirli bir dış değerlendirme, filtreleme sistemi ve buna karşılık gelen standartlaşmış başvuru formları kullanır.

Proje yazım ve değerlendirme süreçleri nasıl işliyor? Fonlar karşılıksız mı veriliyor?

Burada süreçlerine hâkim olmadığım kurumlar adına çok net şeyler söylemem mümkün değil.  Ancak genel olarak şunu söylemek lazım; insan hakları ve demokrasi temelinde çalıştığını iddia eden, bu değerler bütününe saygı duyarak ve bu değerler çerçevesinde bir ekosistemde varlığını sürdüren kurumların, bunların aksi yönünde hareket etmesi zordur. Bu da fonların değerlendirme sürecinde mümkün olabildiğince tarafsız kontrol mekanizmalarının işletilmesini öngörür. 

Yine daha çok uzmanı olduğum alandan örnek vermek gerekirse; AB, fon kullandırırken, özellikle belirli bir dış değerlendirme ve filtreleme sistemi ve tabi ki buna karşılık gelen standartlaşmış başvuru formları kullanır. Burada bahsettiğim mekanizma, milyarlarca avroluk bir hibe dağıtım mekanizmasına referans veriyor, bunu akılda tutmak lazım. 

Tabi bu seviyede bir kaynak aktarımı ister istemez, bazı konularda teknik bilgi birikimi iyi olan ve proje yazımında uzman kurumların öne geçmesini de sağlıyor. Senelerdir Türkiye’de pek çok kapasite geliştirme programı vermiş biri olarak, nedense bu alanda çok ciddi bir ilerleme de sağlanmadığını söyleyebilirim. 

AB fonlarında gündemin değişme hızı ve insanların bireysel aktivizmle daha fazla manevra alanı bulmasından dolayı, artan talebe karşılık gelen hızlı ve esnek küçük destek mekanizmalarının güçleniyor.

Bunun yanı sıra, bence çok önemli gelişmelerden bir diğeri; gündemin değişme hızı ve insanların bireysel aktivizmle daha fazla manevra alanı bulması gibi nedenlerden dolayı, artan talebe karşılık gelen hızlı ve esnek, küçük destek mekanizmalarının güçlenmesi. Türkiye Sivil Düşün programı ile bu alanda Avrupa içerisinde de örnek bir oluşumun başlangıcını yapan ilk ülkelerden biri oldu. 

Bahsettiğim bu yapı, karmaşık başvuru süreçlerinden ve belirli uygulama zorluklarından başvurucuları kurtarıp, olabildiğince sadeleştirmeyi hedefliyor.  Sayısı da giderek çoğalmakta; Etkiniz, STGM’nin programları derken aynı dönemde sayısı 10’a yaklaşan benzer programla AB’nin giderek bu alana yoğunlaştığını söyleyebiliriz. 

Hem kamu kurumları hem STK’lar, dış kaynakların kullanımında hesap verebilirlik, yerinde kullanım, şeffaflık gibi konulara azami özeni göstermelidir.

Türkiye’de kamu kurumlarının AB ve diğer uluslararası kuruluşlardan büyük miktarda fon almasına karşın, sivil toplumun benzer fon kaynaklarından yararlanması neden yasadışı ya da meşru değilmiş gibi gösteriliyor? 

Bu tamamen siyasal iklimle alakalı bir konu ve aslında çok yeni bir konu da değil. Her zaman kullanışlı olan bir “dış mihraklar” korkusuyla perçinlenen ve bu alanda bilgi eksikliği ile ilgili de olan bir mevzudur.  Benzerini Macaristan ve Rusya gibi ülkelerde de zaman zaman görüyoruz. 

Bu konunun özü şu: hem kamu kurumları hem STK’lar, dış kaynakların kullanımı gibi alanlarda temel prensipler doğrultusunda örneğin hesap verebilirlik, yerinde kullanım, şeffaflık gibi konulara azami özeni göstermelidir. 

AB özeline bakacak olursak, aslında Türkiye’de AB kaynakların çok daha büyük kısmı kamuya gitmekte ve buradan STK’lara ayrılan fonlar toplam paket içerisinde önemli gibi gözükse de sadece küçük bir kısmı oluşturmaktadır. 

‘Fon Kullanımında Yetersiz Kalan Mevzuat Kökten Değişmeli’

Türkiye’de mevzuat, STK’ları kullandığı fonların şeffaflığı ve hesap verebilirliği için yeterli mi? 

Ne yazık ki yeterli değil. Bu hem AB destekli hem de yerelde pek çok kurumun kendi imkânlarıyla üzerine düştüğü, çalışmalar yaptığı bir alan. TÜSEV’in bu alanda kıymetli çalışmaları var; herkese takip etmelerini öneririm. Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü de bir süredir konu üzerine çalışmalar yapıyor. İyi örneklerin toparlanması, derinlemesine çalışmalar, anketler önemli çalışmalar ancak tabi ki bunlar ciddi bir değişiklik yaratmadı. Bu konunun kökten bir kurumsal yapılanma ile çözülebileceğine inanıyorum. 

Yardım Toplama Kanunu kesinlikle değiştirilmeli ve vergilendirme ile ilgili alanda kamu yararı statüsü gibi işlerle ilgili daha kapsayıcı bir sürece gidilmeli. Bu durumda aslında sivil toplumun kaynaklarının da çeşitlenmesi daha rahat olacaktır. 

Biz Yardım Toplama Kanunu’nda iyileştirme beklerken, Kitle İmha Silahlarının Yayılmasının Önlenmesine İlişkin Kanun burada büyük bir sürpriz oldu. Türkiye’de bu kanun dahil mevzuatın terörün finansmanının önlenmesi ilgili asgari koşulları belirlemesi gerekir. Sivil toplumun da bu konuda hesap verebilir olmak konusunda ne kadar gönüllü olduğu sorusunu da bir kenara koymak lazım. Yurtdışında şeffaflık ve hesap verebilirliği teşvik eden çok önemli inisiyatifler var. Türkiye’de Açık Açık Platformu bununla ilgili güzel bir örnek oldu, bu örneklerin çoğalması lazım. 

‘STK ve Kamu Temsilcilerinden Oluşan Bağımsız Bir Yapı Oluşturulmalı!’

Yurt dışından ve yurt içinden çeşitli fonlardan yararlanan STK’ların, aynı zamanda bağımsızlıklarını ve şeffaflıklarını koruması için ne yapılmalı? STK’lar nasıl bir yok izlemeli? Bu konuda Türkiye’de iyi uygulama örnekleri var mı?

Şeffaflık ve hesap verebilirlik bu konuda anahtar. Fon alan ve fon veren kuruluşlar zaten mümkün olduğu ölçüde bunu sağlamaya çalışıyorlar. Türkiye’de bu prensipleri üyelik şartı olarak ön koşan Açık Açık buna iyi bir örnek. Şeffaf ve hesap verilebilir şekilde fon kaynaklarını paylaşan kurumların bilgileri de kötüye kullanılıyor bazen. Mesele Medyascope örneği çok tartışıldı. Yayın çizgisi, içerideki ekibi gayet net bilinen bir bağımsız medya kuruluşu, şeffaf bir şekilde yayınladığı bağışçı listesinden eleştirilmeye çalışıldı. Yani kurum zaten bunu yayınlamış sitesinde, bağımsız medyayı Rusya’dan bir kurumun destekleyeceği düşünülemez herhâlde…

Bence en temel meselelerden birisi, kamunun denetim mekanizmasından ziyade STK ve kamu temsilcilerinden oluşan bağımsız bir yapının daha katılımcı temelde genel çizgileri oluşturup hesap verebilirlikle ilgili faaliyet göstermesi. Yani bu konuda da bir iyi uygulama örneği vermek gerekirse İngiltere bence gayet iyi bir model olabilir.

‘Sivil Toplum Bağışları Doğru Yönlendirmeli’

Türkiye’de STK’lar filantropi- hayırseverlik yoluyla hem ulusal hem uluslararası düzeyde ne kadar kaynak bulabiliyor? Türkiye’de hangi kuruluşlar filantropi yapıyor?

Türkiye’de güçlü bir filantropi refleksi var ama kurumsallaşması ciddi bir mesele. Burada seküler ve seküler olmayan ayrımını yoğun görüyoruz. Seküler olmayan STK’lar, özellikle Türkiye’nin BM Güvenlik Konseyi’ne adaylığı döneminden beri küresel anlamda da giderek güçleniyorlar. Zira siyasi idare de bu alanda olası işbirliklerinin nasıl kullanılabileceğine kafa yordu, önemini fark etti. 

Filantropi ve bağışçılık daha çok beraber ele alınması gereken bir konu tabi. Burada bağışların bir STK’da toplandıktan sonra nasıl kullanıldığı ile ilgili yine hep konuştuğumuz değerler etrafında hesap verebilir olması önem kazanıyor. 

Bu konuda çok güncel bir örnek paylaşmak isterim. Yangınlar sırasında yükselen yardımlaşma isteği aslında ilk etapta yoğun ihtiyaç olmayan hatta bu konu özelinde hiç ihtiyaç olmayan bir alanda yoğunlaştı. Alanında en çok bilenen kuruluşlarımızdan biri hem kurumsal hem bireysel bağışçılardan yoğun bir fidan bağışı aldı. Ancak kurumun başkanı bir röportajında, aslında fidan ekiminin gereksiz olduğunu, toplumsal baskı ile yapıldığını anlattı. Sivil toplumun rolü burada aslında hem bilgilendirme hem yönlendirme de olmalı. Asıl soru şu: “Bu kadar önemli bir kaynağı doğru yönlendiriyor muyuz?”

AB dış yardımlarının temelini oluşturan hak odaklı yaklaşımı genişletmek önemli.

Bizim Sivil Düşün’de çok vurguladığımız bir kavram var: “hak odaklı yaklaşım”. Hak odaklı yaklaşım, yapılan her türlü filantropi işinin bir hak odağında güçlendirme bileşeninin olması. AB dış yardımının da esası artık bu temele oturuyor ama bu alanı genişletmek önemli. Öğrencilere burs veriyoruz ama ya veremediklerimiz. Yanan yerlere fidan dikiyoruz peki ya önümüzdeki dönemde kaybetme ihtimalimiz olanlar?

Eklemek istediğiniz başka bir husus var mı?

Tüm bu tartışmalarda benim gördüğüm en temel mesele, bilgi eksikliğinin nasıl manipülasyona neden olduğu idi. Fon konusu da dahil olmak üzere, her konuda doğru bilgi, hesap verebilirlik, doğru yönlendirme temel esaslardan biri olmalı. 

Dosyanın diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz. 

The post ‘Mevzuat Değişmeli; STK ve Kamu Temsilcilerinden Bağımsız Bir Yapı Oluşturulmalı’ appeared first on Sivil Sayfalar.

Destekle Değiştir’de tanıtılacak projeler şöyle:

• Altyazı Sinema Derneği – Askıda Seminer Projesi

Proje, Türkiye’nin farklı illerinde yaşayan, sinemaya ilgisi farklı seviyelerde olan ve sinema kültürü üzerine bilgilerini geliştirmek isteyen ancak sinema eğitimine ve etkinliklerine katılma olanağı bulamayan öğrencilerin desteklenmesini hedefliyor.

• Hayat Sende Derneği – Çocuk Koruma Sistemi Danışma Hattı Projesi

Proje kapsamında, koruma altındaki gençlerin düzenli psikolojik destek alması sağlanacak, bireysel dava masrafları karşılanacak ve bir hak ihlaline ilişkin stratejik davalama yapılarak makro düzeyde savunuculuk yapılmasına katkı sağlanacak.

• Yeryüzü Derneği – Kent Bahçeleri Projesi

Proje, büyük kentlerde yaşayan ve kendi sebze ve meyvesini yetiştirmek isteyen herkesin kendi üretimini yapabilmesini mümkün kılmayı hedefliyor.

Detaylı bilgiye ve Destekle Değiştir etkinliğine başvuru formuna buradan ulaşabilirsiniz.

The post TÜSEV “Destekle Değiştir” Etkinliği Düzenliyor appeared first on Sivil Sayfalar.

Bugüne kadar “farklılıklar”a vurgu yapan sivil çalışmalar yeni normalde “yaklaşımlar”a odaklanacak! Çünkü, hem firmaların hem de devletlerin sosyal boyutu pandemi süresince genişledi. Şimdi bu genişleyen sorumluluk alanlarında kapsayıcı paylaşım örnekleri aranıyor. Ulusal ve bölgesel dengesizliklerin pandemi ile daha da derinleşmesi, birlikte yaşama kültürünün önemsenmesi arayışları hızlandırıyor.  

Sorulan sorular olarak “kamu yararı nasıl gelişir, çoğulculuk ve farklılıklar demokratik ve diyalog ortamını nasıl güçlendirilir, her yaştan ve kültürden insan sosyal, siyasal, kültürel ve ekonomik alanlara onurlu bir şekilde nasıl katılabilir” ilk sıralarda yer alıyor. Bunun yanında “örgütlenme şekli, aidiyet ve kimlik” gibi konularda mevcut yaklaşımlar sorgulanıyor. Bu sorular ve bunlara verilecek cevaplar, geleceğe nasıl baktığımızı da çerçevelendiriyor.

Uzmanların görüşlerine göre; “gelecekte sivil toplum örgütlenme biçimleri, çalışma yöntemleri, katılım formları, yeni kuşak hakların tanımlanması konusunda tartışma yaratabilir. Sivil toplum için sürdürülebilir bir gelecek hazırlamak istiyorsak, önce kamusal olanın nasıl tanımlanacağına katkı vermeli, sonrasında nasıl davranacağımıza karar vermeliyiz. Bu açıdan kendimiz ve sivil toplum arasındaki ilişki ile gençlerle iktidarı nasıl paylaştığımız üzerine kafa yormamız lazım. Demografik değişimlerin artmasıyla temel özgürlük alanlarının nasıl teminat altına alınacağı da önemli bir konudur. Ayrıca ülkeler kendi başlarına baş edemeyecekleri, çözemeyecekleri sorunlarla karşı karşıya kalacak! 

Sivil toplum kuruluşları bunları çözmede yetersiz kaldığı taktirde, sivil toplum daha yerel olacak ve “soruna kaynağında çözüm üretmek” isteyecektir. Kalkınmaya, katılıma, sosyal alana, sivil alana kaynağında destek vermek isteyen sivil örgütleri daha önemli olacak ve böylece toplulukların ihtiyaçlarına daha iyi hizmet vermiş olacaktır. Bir taraftan yerelleşme diğer taraftan dijitalleşme ile sorunların küresel boyut kazanması, sivil toplum örgütlerinin toplumsal sorunlarla ilişkilenme biçimini değiştirecektir. Yeni medyanın sosyal etkileri ve sorunlar üzerine çalışmaları artacaktır. Farkındalık yaratan ve vatandaşların gönüllü olarak bilgi tedarik ettiği işbirlikçi çevrimiçi platformlar çoğalacak ve etkileşim içinde olacaktır. 

Geleceğin sivil talepleri gösteriyor ki; “toplumsal etki” daha fazla dile getirilmeli, sayılardan, çıktılardan değil; “sonuçlar ve etkiler”den bahsedilmelidir. Çünkü ancak o zaman insanlar anlaşılacaktır. Bu sonuç ve etkiler üretilmezse, bilinen sivil toplum formları, büyük ihtimalle yok olacak, yeni formlar ortaya çıkacak veya kuruluşlar kendilerini dönüştürmek durumunda kalacaktır. 

Bu açıdan sivil toplum bugün sahip olduğu pozisyondan çok daha gelişkin bir birikime ve potansiyele sahip olmalıdır. E-öğrenme ile kapasite geliştirme yöntemleri, sivil teknoloji projeleri ve daha iyi bir yönetim için bilişim araçları geliştirmelidir. Güven ve karşılıklı bağımlılık, hesap verebilirlik ve şeffaflık gibi unsurları güçlendirmek adına dijital araçlar sayesinde istişare imkânlarını katılımcılara açılmalıdır. Sivil toplum kuruluşları için “öz-değerlendirme ve kurumsal gelişim” için rehberlik hız kazanmalıdır!

The post Geleceğin Sivil Talepleri appeared first on Sivil Sayfalar.

Eğitim programı süresince birbirinden öğrenme ve deneyim paylaşma fırsatı bulan katılımcılar aynı zamanda bireysel ve kurumsal bağışçılık, bağışçı ilişkileri, bağışçılığı ilgilendiren yasal ve vergisel mevzuat gibi konularda uzmanların paylaştıkları pratik bilgilerden de faydalanacaklar.

Başvuruların değerlendirilmesi sonucunda belirlenecek 20 sivil toplum profesyoneli program kapsamında:

• Yedi ay süresince ayda bir kez düzenlenecek üç saatlik çevrimiçi eğitim modüllerinde, bilgi paylaşımı, uzmanlarla etkileşim ve grup çalışmalarına katılım sağlayacak,
• Filantropi ve stratejik bağışçılık, bağışçılığı ilgilendiren yasal ve vergisel düzenlemeler, hibe verme modeli, özel sektör – sivil toplum iş birlikleri, yerel bağışçılık gibi konularda bilgi edinecek,
• Filantropi alanında önemli çalışmalar yapan ve TÜSEV’in üyesi olduğu European Foundation Centre (EFC), Worldwide Initiatives for Grantmaker Support (WINGS), Donors and Foundations Networks in Europe (DAFNE) gibi uluslararası ağların sunduğu bilgi kaynakları ve imkânlardan haberdar olacak,
• Değişim için Bağış e-bültenlerinde yayımlanan ayın yazılarına konuk yazar olma fırsatı yakalayacak,
• Türkiye’de filantropi üzerine oluşturulan ilk çalışma grubu olan ve eğitim programının mezunlarından oluşan Filantropi Profesyonelleri Çalışma Grubu’nun parçası olarak, bağışçılığın gelişmesi için TÜSEV kolaylaştırıcılığında yapılan çalışmalara katkı sağlayacaklar.

Ocak-Temmuz 2021 arasında yedi eğitim modülü kapsamında düzenlenecek olan program ve başvuru koşulları hakkında detaylı bilginin yer aldığı duyuru metnini ve programda ele alınacak konu başlıklarını aşağıda bulabilirsiniz.

Programa başvurmak isteyen adaylar bu bağlantıda yer alan başvuru formunu özgeçmişleri ile birlikte 21 Aralık Pazartesi günü saat 18:00’e kadar doldurmaları gerekiyor.

Not: Yalnızca eksiksiz gönderilen başvurular dikkate alınacaktır.

Filantropi Profesyonelleri Eğitim Programı 2021 detayları

Filantropi Profesyonelleri Eğitim Programı 2021 Program Konuları

The post Filantropi Profesyonelleri Eğitim Programı 8. Dönem Başvuruları Başladı appeared first on Sivil Sayfalar.