<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>Caner Özdemir, Author at Sivil Sayfalar</title>
	<atom:link href="https://www.sivilsayfalar.org/author/caner-ozdemir/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://www.sivilsayfalar.org/author/caner-ozdemir/</link>
	<description></description>
	<lastBuildDate>Tue, 05 Nov 2019 08:35:28 +0000</lastBuildDate>
	<language>tr</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=6.9.4</generator>

<image>
	<url>https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/01/cropped-Sivil-sayfalar_transparan-32x32.png</url>
	<title>Caner Özdemir, Author at Sivil Sayfalar</title>
	<link>https://www.sivilsayfalar.org/author/caner-ozdemir/</link>
	<width>32</width>
	<height>32</height>
</image> 
	<item>
		<title>Yetişkin Becerilerinde Türkiye nerede? PIAAC 2015 sonuçları</title>
		<link>https://www.sivilsayfalar.org/2018/05/01/yetiskin-becerilerinde-turkiye-piaac-2015-sonuclari/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Caner Özdemir]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 01 May 2018 11:27:01 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Manşet]]></category>
		<category><![CDATA[Yazı]]></category>
		<category><![CDATA[Araştırma]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.sivilsayfalar.org/?p=26212</guid>

					<description><![CDATA[<p>OECD tarafından yürütülen ve 15 yaşındaki gençlerin farklı alanlardaki akademik becerilerini karşılaştırma imkanı sunan PISA sınavı dönem dönem ülkemizde de gündem oluyor ve Türkiye’de eğitim sisteminin dünyanın çok gerisinde kaldığı tartışmalarına yol açıyor. </p>
<p>The post <a href="https://www.sivilsayfalar.org/2018/05/01/yetiskin-becerilerinde-turkiye-piaac-2015-sonuclari/">Yetişkin Becerilerinde Türkiye nerede? PIAAC 2015 sonuçları</a> appeared first on <a href="https://www.sivilsayfalar.org">Sivil Sayfalar</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<p>PISA sonuçlarına dair daha önce sivilsayfalar’da bir yorum yazmıştım. Bu yazıda ise yine OECD tarafından yürütülen ve PISA kadar bilinirliği olmayan ancak eğitim sistemleri açısından en az PISA kadar önemli bulgular sunan başka bir araştırmadan bahsedeceğim: PIAAC. Yetişkin Becerilerinin Uluslararası Karşılaştırması Programı (The Programme for International Assesssment of Adult Competencies)/ PIAAC da PISA gibi çeşitli alanlarda becerileri ölçüyor. Fakat, programın ölçeği 15 yaşındaki öğrencilerle sınırlı değil. PIAAC’ta 16-65 yaş arası nüfusun sözel, sayısal ve  teknoloji zengin ortamlarda problem çözme becerilerini ölçülüyor. Çalışma çağındaki nüfusun sosyal ve profesyonel ortamlarındaki akademik becerilerini ölçen bu araştırma esasında eğitim sistemlerinin çıktılarının uzun vadeli bir değerlendirmesini yapıyor diyebiliriz.</p>
<p>PIAAC henüz sadece bir kez yapıldı. Araştırmayı 27 ülke 2012’de, Türkiye’nin de içinde bulunduğu 9 ülke ise 2015 yılında tamamladı. Maalesef, PIAAC sonuçları da PISA sonuçları gibi Türkiye için pek iç açıcı değil.</p>
<table width="415">
<tbody>
<tr>
<td width="145"></td>
<td width="64"><strong>Sözel beceriler</strong></td>
<td width="64"><strong>Sayısal beceriler</strong></td>
<td width="142"><strong>Teknoloji zengin ortamda problem çözme becerileri*</strong></td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Japonya</td>
<td width="64">296</td>
<td width="64">288</td>
<td width="142">35</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Finlandiya</td>
<td width="64">288</td>
<td width="64">282</td>
<td width="142">42</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Hollanda</td>
<td width="64">284</td>
<td width="64">280</td>
<td width="142">42</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Yeni Zelanda</td>
<td width="64">281</td>
<td width="64">271</td>
<td width="142">44</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Avustralya</td>
<td width="64">280</td>
<td width="64">268</td>
<td width="142">38</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">İsveç</td>
<td width="64">279</td>
<td width="64">279</td>
<td width="142">44</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Norveç</td>
<td width="64">278</td>
<td width="64">278</td>
<td width="142">41</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Estonya</td>
<td width="64">276</td>
<td width="64">273</td>
<td width="142">28</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Belçika (Flamanya)</td>
<td width="64">275</td>
<td width="64">280</td>
<td width="142">35</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Rusya</td>
<td width="64">275</td>
<td width="64">270</td>
<td width="142">26</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Çekya</td>
<td width="64">274</td>
<td width="64">276</td>
<td width="142">33</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Slovakya</td>
<td width="64">274</td>
<td width="64">276</td>
<td width="142">26</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Kanada</td>
<td width="64">273</td>
<td width="64">265</td>
<td width="142">37</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">İngiltere</td>
<td width="64">273</td>
<td width="64">262</td>
<td width="142">35</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">G. Kore</td>
<td width="64">273</td>
<td width="64">263</td>
<td width="142">30</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Danimarka</td>
<td width="64">271</td>
<td width="64">278</td>
<td width="142">39</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Almanya</td>
<td width="64">270</td>
<td width="64">272</td>
<td width="142">36</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">ABD</td>
<td width="64">270</td>
<td width="64">253</td>
<td width="142">31</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Avusturya</td>
<td width="64">269</td>
<td width="64">275</td>
<td width="142">32</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">G. Kıbrıs</td>
<td width="64">269</td>
<td width="64">265</td>
<td width="142">N/A</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Kuzey İrlanda</td>
<td width="64">269</td>
<td width="64">259</td>
<td width="142">29</td>
</tr>
<tr>
<td width="145"><strong>OECD ortalaması</strong></td>
<td width="64"><strong>268</strong></td>
<td width="64"><strong>263</strong></td>
<td width="142"><strong>31</strong></td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Polonya</td>
<td width="64">267</td>
<td width="64">260</td>
<td width="142">19</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Litvanya</td>
<td width="64">267</td>
<td width="64">267</td>
<td width="142">18</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">İrlanda</td>
<td width="64">267</td>
<td width="64">256</td>
<td width="142">25</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Fransa</td>
<td width="64">262</td>
<td width="64">254</td>
<td width="142">N/A</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Singapur</td>
<td width="64">258</td>
<td width="64">257</td>
<td width="142">37</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Slovenya</td>
<td width="64">256</td>
<td width="64">258</td>
<td width="142">25</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">İsrail</td>
<td width="64">255</td>
<td width="64">251</td>
<td width="142">27</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Yunanistan</td>
<td width="64">254</td>
<td width="64">252</td>
<td width="142">14</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">İspanya</td>
<td width="64">252</td>
<td width="64">246</td>
<td width="142">N/A</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">İtalya</td>
<td width="64">250</td>
<td width="64">247</td>
<td width="142">N/A</td>
</tr>
<tr>
<td width="145"><strong>Türkiye</strong></td>
<td width="64"><strong>227</strong></td>
<td width="64"><strong>219</strong></td>
<td width="142"><strong>8</strong></td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Şili</td>
<td width="64">220</td>
<td width="64">206</td>
<td width="142">15</td>
</tr>
<tr>
<td width="145">Endonezya (Jakarta)</td>
<td width="64">200</td>
<td width="64">210</td>
<td width="142">N/A</td>
</tr>
</tbody>
</table>
<p>* (2. ve 3. Seviyedeki katılımcıların yüzdesi)</p>
<p>Kaynak: OECD<a href="#_edn1" name="_ednref1">[i]</a></p>
<p><a href="#_ednref1" name="_edn1">[i]</a> OECD’nin PIAAC raporuna <a href="https://www.oecd-ilibrary.org/docserver/9789264258051-en.pdf" target="_blank" rel="noopener">linkteki</a> adresinden, Türkiye’ye dair kısa Türkçe rapora ise <a href="https://www.oecd.org/skills/piaac/Skills-Matter-Turkey-Turkish-version.pdf" target="_blank" rel="noopener">linkten</a> erişilebilir.</p>
<p>PISA’da olduğu gibi PIAAC’ta da Türkiye son sıralarda, sözel beceriler başlığında Türkiye’nin puanı 227. Sadece Şili ve Endonezya’nın Jakarta bölgesi 220 puanla Türkiye’nin gerisinde. OECD ortalaması ise 268. Sözel becerilerde en yüksek puan ise 296 ile Japonya’ya ait.</p>
<p>Bu alanda katılımcıların çeşitli metinleri okuması ve metinlere uygun cevaplar vermesi bekleniyor. Verilen cevaplara göre 5 yeterlik düzeyi belirlenmiş. Temel okuma ve kelime bilgisi gerektiren ikinci düzeyin altında tüm ülkelerden katılımcıların % 20’sinden azı bulunuyor. Türkiye, Şili ve Jakarta dışında ikinci düzeyin altında sözel beceri oranı % 30’un üzerine çıkan ülke yok. Türkiye’de katılımcıların % 53’ü ikinci düzeyin altında sözel becerilere sahip. Başka bir deyişle 16-65 yaş arası nüfusumuzun yarısından fazlası okuduğunu anlamıyor.</p>
<p>Sayısal becerilerde de benzer bir durum söz konusu. OECD ortalaması 263, Türkiye’nin puanı 219. 34 ülke arasında 32. sıradayız. 31. sıradaki İspanya’nın ortalaması 246. Yani, Şili ve Endonezya ile beraber diğer katılımcıların epey gerisindeyiz. Bu alanda katılımcılara sayısal ve matematiksel kavramları ve bulguları tanımlama ve yorumlamaya dair sorular yöneltiliyor. Sayısal becerilerde temel düzey olan tam sayılarla iki veya daha fazla aşamalı işlem yapma, yüzdeli ve kesirli sayıları kullanma, görece basit tablo ve grafikleri yorumlama becerilerini ölçen ikinci düzeyin altında kalanların oranı genelde % 20 civarında. Türkiye, Şili ve Jakarta’da bu düzeyin altındaki 16-65 yaş arası nüfusun oranı % 60’tan fazla. Oran olarak bu üçlüye en yakın ülkeler İtalya ve İspanya’da ise ikinci düzeyin altındaki sayısal becerilerin oranı % 30 civarında.</p>
<p>Teknoloji zengin ortamlarda problem çözme becerisi ise Türkiye’nin en geride kaldığı alan. Türkiye’de 16-65 yaş arası nüfusun % 40’ına yakınının hiç bilgisayar deneyimi yok ya da testi yanıtlayabilecek kadar bilgisayar becerisi yok. Katılımcıların sadece % 8’i temel düzeyin üstünde beceri gösterebilmiş. Bu oran tüm ülkelerden katılımcılar arasında % 30’dan fazla.</p>
<p>Araştırmanın Türkiye ile ilgili çarpıcı bulgularından biri cinsiyetler arasındaki fark. Özellikle sayısal beceriler konusunda erkekler ve kadınlar arasında çok büyük fark var. Türkiye örneklemindeki kadın katılımcılar erkek katılımcılardan ortalama 27 puan geride ve bu fark tüm ülkeler arasında en yüksek. Sözel beceriler ve problem çözme konusunda da benzer bir tablo var.</p>
<p><img fetchpriority="high" decoding="async" class="alignnone size-full wp-image-26227" src="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/05/1.png" alt="" width="506" height="290" srcset="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/05/1.png 506w, https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/05/1-320x183.png 320w" sizes="(max-width: 506px) 100vw, 506px" /></p>
<p>&nbsp;</p>
<p>Şekil 1: PIAAC Türkiye’de sözel, sayısal ve problem çözme becerilerinin yaş gruplarına göre dağılımı.</p>
<p>Türkiye için nispeten olumlu bir sonuç ise genç kuşakların büyüklerine göre hep daha iyi durumda olmaları (Bkz. Grafik 1). Katılımcı ülkelerin geneline baktığımızda en yaşlı kuşağın tüm alanlarda geride kaldığını görüyoruz ama genellikle orta yaş grupları gençlerin ve yaşlıların önünde. Türkiye’de ise sözel ve sayısal becerilerde 16-24 yaş grubu en yüksek puanlara sahip, teknoloji zengin ortamlarda problem çözme becerisinde de 25-34 yaş grubunun hemen arkasından geliyorlar. Bu durum, artan okullaşma oranlarıyla birlikte PIAAC ile ölçülen becerilerde iyiye gittiğimizin işareti. Ancak, yine de en genç kuşaklar karşılaştırıldığında da Türkiye’nin Şili ve Endonezya (Jakarta) dışındaki ülkelerin epeyce gerisinde kaldığı görülüyor. Başka bir deyişle, artan okullaşma oranlarının toplumun becerilerinde bir gelişme sağladığı söylenebilse de, nitelik olarak hala gelişmiş ülkeler düzeyinin çok gerisindeyiz.</p>
<p>Kabaca özetlemek gerekirse, yetişkin nüfusumuzun yarısından fazlası temel okuma ve hesap becerilerinden yoksun. Teknolojik ortamlarda problem çözme becerisi ise neredeyse bir ayrıcalık. Üç beceri alanında da gelişmiş ülkeler düzeyinin çok uzağındayız. Dahası, üç beceri alanında da cinsiyetler arasında ciddi bir eşitsizlik var. Kadın yetişkin nüfusumuz OECD ortalamasının daha da gerisinde. Genç kuşaklarda bu becerilerde bir artış görülse de uzun vadede gelişmiş ülkelerle aramızdaki yetişkin becerileri farkının kapanacağına dair bir emare ise yok.</p>
<p>The post <a href="https://www.sivilsayfalar.org/2018/05/01/yetiskin-becerilerinde-turkiye-piaac-2015-sonuclari/">Yetişkin Becerilerinde Türkiye nerede? PIAAC 2015 sonuçları</a> appeared first on <a href="https://www.sivilsayfalar.org">Sivil Sayfalar</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Akdeniz Ülkeleri Tembel mi?</title>
		<link>https://www.sivilsayfalar.org/2018/02/25/akdeniz-ulkeleri-tembel-mi/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Caner Özdemir]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 25 Feb 2018 17:11:28 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Kalkınma]]></category>
		<category><![CDATA[Manşet]]></category>
		<category><![CDATA[Yazı]]></category>
		<category><![CDATA[Akdeniz]]></category>
		<category><![CDATA[düşük istihdam]]></category>
		<category><![CDATA[İLO]]></category>
		<category><![CDATA[ispanya]]></category>
		<category><![CDATA[işsizlik]]></category>
		<category><![CDATA[istihdam]]></category>
		<category><![CDATA[İtalya]]></category>
		<category><![CDATA[Kuzey Avrupa Ülkeleri]]></category>
		<category><![CDATA[OECD]]></category>
		<category><![CDATA[Yunanistan]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.sivilsayfalar.org/?p=24733</guid>

					<description><![CDATA[<p>Özellikle 2008 küresel ekonomik krizi sonrası Yunanistan için söylenen, zaman zaman diğer Akdeniz ülkelerine ve Türkiye’ye de genişletilen ve kamuoyunda da oldukça fazla karşılık bulduğunu düşündüğüm bir düşünce var: “Yunanistan (veya Türkiye veya diğer Akdeniz ülkeleri) ekonomisi kötü, çünkü insanlar tembel”. Veya: “AB içinde Almanya, Hollanda, Danimarka gibi Kuzey Avrupa ülkeleri çalışıyor. Yunanistan gibi ülkelerdekiler yan gelip yatıyor. Sonra da krizin faturasını yine Almanlar, Hollandalılar ödüyor.” Zaman zaman bu tespite kanıt olarak da Akdeniz ülkelerindeki yüksek işsizlik oranları gösteriliyor. Bu yazıda bu fikrin ampirik bir kanıtının olmadığını hatta tam tersine işsizliğin yüksek olduğu Türkiye’de ve diğer Akdeniz ülkelerinde çalışanların çok daha fazla fedakârlık yaptıklarını göstermeye çalışacağım.</p>
<p>The post <a href="https://www.sivilsayfalar.org/2018/02/25/akdeniz-ulkeleri-tembel-mi/">Akdeniz Ülkeleri Tembel mi?</a> appeared first on <a href="https://www.sivilsayfalar.org">Sivil Sayfalar</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<p>ILO verilerinden haftalık ortalama çalışma saatlerine baktığımızda OECD ülkeleri arasında Türkiye’nin listenin en tepesinde olduğunu görüyoruz (Bkz. Grafik 1). Haftalık 47 saatlik çalışma süresiyle Türkiye dünya çapında da en çok çalışan birkaç ülke arasında. Yunanistan da ortalama 41 saat ile en üst sıralarda. Portekiz, İspanya, İtalya gibi diğer Akdeniz ülkeleri de ortalamanın üzerinde çalışıyorlar. Listenin diğer ucuna baktığımızda ise Hollanda, Almanya, Norveç, Danimarka gibi ülkelerde ortalama haftalık çalışma saatinin 35 saatin bile altında olduğunu görüyoruz. Bu etkinin bir kısmının Kuzey Avrupa ülkelerinde yarı zamanlı çalışmanın yaygın olmasından kaynaklandığı söylenebilir. Onu da başka bir veri ile kontrol edebiliriz. Aynı grafikte haftalık 48 saatten fazla çalışanların yüzdesine baktığımızda Türkiye bu istatistikte de açık ara en önde. ILO verisine göre 2015 yılında Türkiye’de çalışanların % 36’sı 48 saatten fazla çalışmış. Özellikle Kuzey Avrupa ülkelerinde bu oran % 10’un altında.</p>
<p>&nbsp;</p>
<figure id="attachment_24737" aria-describedby="caption-attachment-24737" style="width: 462px" class="wp-caption aligncenter"><img decoding="async" class="wp-image-24737 " src="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim1-640x356.png" alt="" width="462" height="257" srcset="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim1-640x356.png 640w, https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim1-610x340.png 610w, https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim1-320x178.png 320w, https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim1.png 943w" sizes="(max-width: 462px) 100vw, 462px" /><figcaption id="caption-attachment-24737" class="wp-caption-text">Grafik 1. http://www.ilo.org/ilostat/faces/ilostat-home adresindeki verilerden oluşturulmuştur.</figcaption></figure>
<p>Konunun ücretle ilgili kısmını herkesin zaten tahmin edebildiğini düşünüyorum. Grafik 2’de görüldüğü üzere başta Türkiye ve Yunanistan olmak üzere uzun çalışma saatlerinin bulunduğu ülkelerde ortalama aylık ücretler de en düşük düzeylerde. Haftalık çalışma saati ortalamasının düşük olduğu ülkelerde ise ücretler en yüksek. Yani, en çok çalışanlar en az kazanıyor.</p>
<p>&nbsp;</p>
<figure id="attachment_24738" aria-describedby="caption-attachment-24738" style="width: 513px" class="wp-caption aligncenter"><img decoding="async" class="wp-image-24738 " src="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim2-640x267.png" alt="" width="513" height="214" srcset="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim2-640x267.png 640w, https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim2-610x254.png 610w, https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim2-320x133.png 320w, https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim2.png 947w" sizes="(max-width: 513px) 100vw, 513px" /><figcaption id="caption-attachment-24738" class="wp-caption-text">Grafik 2. http://www.ilo.org/ilostat/faces/ilostat-home adresindeki verilerden oluşturulmuştur (2014-2016 yılları).</figcaption></figure>
<p>&nbsp;</p>
<p>Son olarak bir de istihdam istatistiklerine dikkat çekmek istiyorum. Yine ILO hesaplamalarına göre OECD ülkeleri arasında çalışan nüfusun toplam nüfusa oranının en düşük olduğu (aynı zamanda işsizliğin de en yüksek olduğu) ülkeler sırasıyla Yunanistan, İtalya, Türkiye ve İspanya. Bu oranın en yüksek olduğu ülkeler ise yine büyük çoğunlukla Kuzey Avrupa ülkeleri (Bkz. Grafik 3).</p>
<p>&nbsp;</p>
<figure id="attachment_24739" aria-describedby="caption-attachment-24739" style="width: 489px" class="wp-caption aligncenter"><img loading="lazy" decoding="async" class="wp-image-24739 " src="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim3-640x310.png" alt="" width="489" height="237" srcset="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim3-640x310.png 640w, https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim3-610x296.png 610w, https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim3-320x155.png 320w, https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2018/02/Resim3.png 933w" sizes="auto, (max-width: 489px) 100vw, 489px" /><figcaption id="caption-attachment-24739" class="wp-caption-text">Grafik 3. http://www.ilo.org/ilostat/faces/ilostat-home adresindeki verilerden oluşturulmuştur.</figcaption></figure>
<p>&nbsp;</p>
<p>Tüm bu veriler şöyle özetlenebilir: Başta Türkiye olmak üzere tembellikle suçlanan Akdeniz ülkelerinin işçileri Kuzey Avrupa ülkelerindeki işçilere nispetle çok daha uzun çalışıyorlar ve ay sonunda çok daha düşük maaşlar alıyorlar. İşgücüne katılımın bu çok çalışıp az kazanan ülkelerde en yüksek düzeylerde olduğunu düşünürsek, aslında Türkiye gibi Akdeniz ülkelerinde tembellik diye bir sorun olmadığı, esas olarak emeğin değerinin çok düşük olduğu, Kuzey Avrupa’da çalışan belki iki işçinin yaptığı bir işi Akdeniz’de bir kişinin çok daha ucuza yaptığı tespitinde bulunabiliriz. Hatta Akdeniz ülkelerindeki yüksek işsizlik ve düşük istihdama katılımın da sebeplerinden birinin bu olduğu söylenebilir. Keza, bu sayılara bakarak mesela Türkiye’deki ortalama çalışma saatlerinin Kuzey Avrupa ülkelerindeki seviyelere düşürüldüğünde çok daha fazla kişinin istihdama katılabileceği ve düşen işsizlik rakamları ile birlikte ücretlerin bile artabileceği söylenebilir. Öyle görünüyor ki mesele tembellik değil, emeğin değersizleşmesi meselesi.</p>
<p>The post <a href="https://www.sivilsayfalar.org/2018/02/25/akdeniz-ulkeleri-tembel-mi/">Akdeniz Ülkeleri Tembel mi?</a> appeared first on <a href="https://www.sivilsayfalar.org">Sivil Sayfalar</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>İlk 500’de Türkiye’den hiç üniversite yok mu?</title>
		<link>https://www.sivilsayfalar.org/2017/09/06/ilk-500de-turkiyeden-hic-universite-yok-mu/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Caner Özdemir]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 06 Sep 2017 09:38:59 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Eğitim]]></category>
		<category><![CDATA[Yazı]]></category>
		<category><![CDATA[ARWU]]></category>
		<category><![CDATA[Boğaziçi]]></category>
		<category><![CDATA[İTÜ]]></category>
		<category><![CDATA[Koç Üniversitesi]]></category>
		<category><![CDATA[Nobel]]></category>
		<category><![CDATA[ODTÜ]]></category>
		<category><![CDATA[Sabancı]]></category>
		<category><![CDATA[ShanghaiRanking]]></category>
		<category><![CDATA[Times Higher Education]]></category>
		<category><![CDATA[üniversite]]></category>
		<category><![CDATA[yüksek öğretim]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.sivilsayfalar.org/?p=18101</guid>

					<description><![CDATA[<p>İngiliz Times gazetesinin yükseköğretim eki olarak yayına başlayan ve haftalık dergiye dönüşen Times Higher Education[1]’ın (THE) 2018 dünya üniversiteleri sıralaması 5 Eylül Salı günü açıklandı[2]. Bu yıl dünya çapında 1457 üniversitenin verileriyle bir sıralama yapıldı. Değerlendirmeye katılan Türkiye’den 22 üniversitenin sıralaması pek iç açıcı değil. Üniversitelerimizin derecelerinden bahsetmeden önce bu sıralamalar hakkında kısa bir bilgi [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://www.sivilsayfalar.org/2017/09/06/ilk-500de-turkiyeden-hic-universite-yok-mu/">İlk 500’de Türkiye’den hiç üniversite yok mu?</a> appeared first on <a href="https://www.sivilsayfalar.org">Sivil Sayfalar</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<p>İngiliz Times gazetesinin yükseköğretim eki olarak yayına başlayan ve haftalık dergiye dönüşen Times Higher Education<a href="#_ftn1" name="_ftnref1">[1]</a>’ın (THE) 2018 dünya üniversiteleri sıralaması 5 Eylül Salı günü açıklandı<a href="#_ftn2" name="_ftnref2">[2]</a>. Bu yıl dünya çapında 1457 üniversitenin verileriyle bir sıralama yapıldı. Değerlendirmeye katılan Türkiye’den 22 üniversitenin sıralaması pek iç açıcı değil. Üniversitelerimizin derecelerinden bahsetmeden önce bu sıralamalar hakkında kısa bir bilgi vereyim.</p>
<p>Pek çoğunuzun üniversite sıralamalarına “İlk 500’de Türkiye’den hiç üniversite yok” haberlerinden aşina olduğunuzu tahmin ediyorum. Bu haberlerin kaynağı ARWU veya ShanghaiRanking<a href="#_ftn3" name="_ftnref3">[3]</a> olarak anılan sıralama. Hem dünyada hem de Türkiye’de üniversite sıralamaları haberlerini popüler hale getiren bu sıralama 2003 yılından beri dünyadaki en iyi üniversiteleri listelemeye çalışıyor. En eski ve bilinenlerden olduğu için ARWU hala en popüler listelerden biri. Ancak, listenin metodolojisiyle ilişkili sıkıntılar son yıllarda popülerliğini azaltmaya başladı. ARWU sadece en üst düzey üniversiteleri sıralama amacıyla oluşturulmuş bir liste olduğu için kriterleri çok daha sınırlı. Nobel ödülleri, Nature ve Science dergilerinde yayınlanan makaleler gibi kriterler sadece belli üniversiteleri öne çıkarıyor. Örnek vermek gerekirse, Harvard, Oxford gibi köklü üniversitelerin mezunları 100 yıldan fazladır Nobel ödüllerinin büyük bölümünü topladığı için, bu üniversitelerde uzun yıllar hiçbir akademik üretim olmasa bile ARWU’da en üst sıralarda olmaya devam edebilirler. Başka bir örnek ise Türkiye’den. ARWU listesinde 2007 yılından beri İstanbul Üniversitesi ilk 500’de. Sebebi ise İstanbul Üniversitesi Gazetecilik Bölümü mezunu olan Orhan Pamuk’un 2006 Nobel Edebiyat Ödülü’nü almış olması<a href="#_ftn4" name="_ftnref4">[4]</a>. Mesela Orhan Pamuk İTÜ’deki yarım bıraktığı mimarlık eğitimini tamamlamış olsaydı İTÜ’yü de bu listede görebilirdik.</p>
<p>Bu tip kaygılarla son yıllarda pek çok farklı basın kuruluşu ve akademik enstitüler çeşitli listeler yayınlamaya başladılar. Bu sıralamaların hepsinin farklı hesap yöntemleri olduğu için elimizde sayısız farklı sıralama var. Hatta, akademik sıralama ve ölçüm meselesi “scientometrics” adıyla anılan, gayet nitelikli hakemli makalelere yer veren dergileri bulunan bir saygın bir akademik araştırma alanına evrilmiş durumda. Hollanda’daki Leiden Üniversitesi<a href="#_ftn5" name="_ftnref5">[5]</a> bu alanda en kapsamlı araştırmalar yapan enstitülerden birine ev sahipliği yapıyor. Türkiye’den de hem ulusal hem de uluslararası sıralamalar yapan ODTÜ-URAP Laboratuvarı<a href="#_ftn6" name="_ftnref6">[6]</a> bu alanda nitelikli işler ortaya koyuyor. Leiden ve URAP gibi sıralama işine daha akademik yaklaşan kurumların ölçümleri metodolojik olarak çok daha detaylı ve açıklayıcı olsa da popüler yayın organlarının sıralamaları hem geleneksel hem de sosyal medyada kendine daha çok yer buluyor.</p>
<p>THE listesi son yıllarda belki de en çok öne çıkan liste. Esasında, her yıl puan hesaplamasında ciddi değişiklikler yapıldığı ve sıralamaya da her yıl daha fazla üniversite dahil edildiği için THE listesinin yıllar içerisinde bir karşılaştırmasını yapmak pek mümkün değil. Yine de üniversitelere verilen puanların alt kırılımlarını inceleyerek üniversiteleri detaylıca karşılaştırmak mümkün.</p>
<p>Aşağıdaki tabloda Türkiye üniversitelerinin 2011 yılından beri THE sıralamasındaki yerlerini görebilirsiniz. Tabloda ilk göze çarpan sonuç üniversitelerimizin sıralamada geriye doğru gidiyor oluşu. Bunun iki temel teknik sebebi var. Birincisi değerlendirmeye alınan üniversite sayısı her yıl artıyor. Listeye yeni giren bir üniversite ölçülen alanlarda sizden daha iyiyse geriye düşmeniz kaçınılmaz. İkincisi, hesap metodundaki köklü değişiklikler. Görünen o ki yapılan değişikliklerin pek çoğu Türkiye üniversitelerinin aleyhine işlemiş. Bunlardan en çarpıcı olanı 2016 yılında yapılan değişiklik. 2015 sıralamalarına baktığımızda ODTÜ’nün 85. sıraya kadar yükseldiğini, Sabancı ve Boğaziçi’nin de ilk 200’e girmeyi başardığını görüyoruz. Ancak, 2015 yılındaki listeye yöneltilen ciddi eleştirilerden biri çok yazarlı makalelerin hesaplamadaki etkisi idi. CERN’de yapılan atom altı parçacıkların çarpıştırılması gibi büyük deneylere pek çok sayıda bilim insanı katkı veriyor. Bunların arasında Türkiye’nin önde gelen üniversitelerinden akademisyenler de bulunuyor. Bu deneylerin sonucunda yazılan birkaç bin yazarlı makaleler ciddi sayıda atıf aldığı için yazarların üniversitelerinin sıralamadaki yerine önemli katkı sağlıyordu. Bu eleştirileri dikkate alan THE, 2016 yılında 1000’den fazla yazarlı makalelerin üniversite sıralamalarında dikkate alınmayacağını açıkladı. Aynı yıl, Türkiye üniversitelerinin sıralamada birkaç yüz sıra birden gerilediğine şahit olduk.</p>
<p>&nbsp;</p>
<table width="646">
<tbody>
<tr>
<td width="120"><strong> </strong></td>
<td width="78"><strong>2018</strong></td>
<td width="64"><strong>2017</strong></td>
<td width="64"><strong>2016</strong></td>
<td width="64"><strong>2015</strong></td>
<td width="64"><strong>2014</strong></td>
<td width="64"><strong>2013</strong></td>
<td width="64"><strong>2012</strong></td>
<td width="64"><strong>2011</strong></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Koç Ü.</strong></td>
<td width="78">301-350</td>
<td width="64">251-300</td>
<td width="64">251-300</td>
<td width="64">301-350</td>
<td width="64">276-300</td>
<td width="64">226-250</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Sabancı Ü.</strong></td>
<td width="78">351-400</td>
<td width="64">301-350</td>
<td width="64">351-400</td>
<td width="64">182</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Bilkent Ü.</strong></td>
<td width="78">401-500</td>
<td width="64">351-400</td>
<td width="64">351-400</td>
<td width="64">201-225</td>
<td width="64">226-225</td>
<td width="64">226-250</td>
<td width="64">201-225</td>
<td width="64">112</td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Boğaziçi Ü.</strong></td>
<td width="78">401-500</td>
<td width="64">401-500</td>
<td width="64">401-500</td>
<td width="64">139</td>
<td width="64">199</td>
<td width="64">276-300</td>
<td width="64">301-350</td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Atılım Ü.</strong></td>
<td width="78">601-800</td>
<td width="64">401-500</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>GebzeTeknik Ü.</strong></td>
<td width="78">601-800</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Hacettepe Ü.</strong></td>
<td width="78">601-800</td>
<td width="64">601-800</td>
<td width="64">601-800</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>İTÜ</strong></td>
<td width="78">601-800</td>
<td width="64">501-600</td>
<td width="64">501-600</td>
<td width="64">165</td>
<td width="64">201-225</td>
<td width="64">276-300</td>
<td width="64">276-300</td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>ODTÜ</strong></td>
<td width="78">601-800</td>
<td width="64">601-800</td>
<td width="64">501-600</td>
<td width="64">85</td>
<td width="64">201-225</td>
<td width="64">201-225</td>
<td width="64">276-300</td>
<td width="64">183</td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Akdeniz Ü.</strong></td>
<td width="78">801-1000</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Erciyes Ü.</strong></td>
<td width="78">801-1000</td>
<td width="64">800+</td>
<td width="64">601-800</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>İstanbul Ü.</strong></td>
<td width="78">801-1000</td>
<td width="64">601-800</td>
<td width="64">601-800</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>İYTE</strong></td>
<td width="78">801-1000</td>
<td width="64">601-800</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Marmara Ü.</strong></td>
<td width="78">801-1000</td>
<td width="64">800+</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>TOBB ETÜ</strong></td>
<td width="78">801-1000</td>
<td width="64">601-800</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>YTÜ</strong></td>
<td width="78">801-1000</td>
<td width="64">800+</td>
<td width="64">601-800</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Anadolu Ü.</strong></td>
<td width="78">1001+</td>
<td width="64">800+</td>
<td width="64">601-800</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Ankara Ü.</strong></td>
<td width="78">1001+</td>
<td width="64">800+</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>9 Eylül Ü.</strong></td>
<td width="78">1001+</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Gazi Ü.</strong></td>
<td width="78">1001+</td>
<td width="64">800+</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>19 Mayıs Ü.</strong></td>
<td width="78">1001+</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
<tr>
<td width="120"><strong>Yeditepe Ü.</strong></td>
<td width="78">1001+</td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
<td width="64"></td>
</tr>
</tbody>
</table>
<p>&nbsp;</p>
<p>Ancak, sadece bu tabloya bakarak Türkiye’de üniversitelerin kötüye gittiğini söyleyemeyiz. Yukarıda değindiğim gibi bu sıralamalardaki hesap metodunun alt kırılımlarını dikkatlice incelemek daha sağlıklı bir yorum yapmayı mümkün kılabilir. Örnek olarak, son üç yıldır Türkiye üniversiteleri arasında birinci olan Koç Üniversitesi’ni inceleyelim. THE dünya üniversiteler sıralamasında her üniversitenin 100 üzerinden bir puanı hesaplanıyor. Bu puanın hesaplanmasında kullanılan alt kalemler şunlar: Eğitim, araştırma, atıflar, sanayi gelirleri, uluslararası görünüm. Listenin son iki yıldır en üstünde olan Oxford’un puanı 94,3. Araştırma ve atıf kalemlerinde neredeyse tam puan almış. Listenin tamamına baktığımızda ortalama 50 puanın biraz üzerinde alan üniversitelerin ilk 200 arasına girebildiklerini görüyoruz. Koç Üniversitesi de toplamda 45,1 ile 301-350 bandına yerleşmiş. Alt kalemlere baktığımızda Koç Üniversitesi’nin eğitim kaleminde 25,7, araştırmada 32,1 atıflarda 65,2, sanayi gelirlerinde 84,3, uluslararası görünümde 53,8 puanı var. Yani, eğitim ve araştırma puanları Koç Üniversitesi’ni aşağı çekerken, özellikle sanayi gelirleri kalemi yukarı taşımış. Aslında bu dağılım diğer üniversitelerimiz için de pek farklı değil. Eğitim ve araştırma kalemleri üniversitelerimizin en düşük puan aldığı alanlar. Bu alanların hesabında dünyanın dört bir yanından akademisyenlere yapılan itibar anketi sonuçları gibi üniversitenin akademik dünyada nasıl tanındığı gibi ölçümler ile birlikte öğrenci/öğretim üyesi oranı, doktora mezun sayısı, araştırma gelirleri gibi maddi ölçütler de kullanılıyor. Öte yandan, sanayi iş birliği konusunda Koç gibi başta İTÜ olmak üzere, Sabancı, ODTÜ ve Boğaziçi de iyi durumda gözüküyorlar.</p>
<p>Özetlemek adına başlıktaki soruya yanıt vermek gerekirse: Evet, THE 2018’de de pek çok başka listede de Türkiye’den sayılı da olsa üniversiteler var. Ancak, tüm bu listelerdeki ilk 50, 100 veya 200 üniversiteye baktığımızda sıralamaları değişse de aynı üniversitelerin listeleri doldurduğunu görüyoruz. Tüm listelerde en üstlerde mutlaka bulunan bu üniversiteler arasında maalesef Türkiye’den bir üniversite yok. Belirli alanlarda üniversitelerimiz ciddi aşama kaydetmiş olsa da, temel bazı alanlarda en iyi üniversitelerimizin bile dünyanın üst düzey üniversitelerinden epeyce geride olduğu gerçeği önümüzde duruyor.</p>
<p><a href="#_ftnref1" name="_ftn1">[1]</a>https://www.timeshighereducation.com</p>
<p><a href="#_ftnref2" name="_ftn2">[2]</a>https://www.timeshighereducation.com/world-university-rankings/2018/world-ranking</p>
<p><a href="#_ftnref3" name="_ftn3">[3]</a>http://www.shanghairanking.com</p>
<p><a href="#_ftnref4" name="_ftn4">[4]</a> 2015 yılında Nobel Kimya Ödülü’nü alan Aziz Sancar da İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi mezunu.</p>
<p><a href="#_ftnref5" name="_ftn5">[5]</a>http://www.leidenranking.com</p>
<p><a href="#_ftnref6" name="_ftn6">[6]</a>http://tr.urapcenter.org/</p>
<p>The post <a href="https://www.sivilsayfalar.org/2017/09/06/ilk-500de-turkiyeden-hic-universite-yok-mu/">İlk 500’de Türkiye’den hiç üniversite yok mu?</a> appeared first on <a href="https://www.sivilsayfalar.org">Sivil Sayfalar</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Eğitimde son sıraları bırakmayan Türkiye&#8217;nin istatistiklerinde ümit veren veriler</title>
		<link>https://www.sivilsayfalar.org/2017/08/22/egitimde-son-siralari-birakmayan-turkiyenin-istatistiklerinde-umit-veren-veriler/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Caner Özdemir]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 22 Aug 2017 09:28:48 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Eğitim]]></category>
		<category><![CDATA[Yazı]]></category>
		<category><![CDATA[Eğitim-Öğretim]]></category>
		<category><![CDATA[OECD]]></category>
		<category><![CDATA[okullaşma]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.sivilsayfalar.org/?p=17792</guid>

					<description><![CDATA[<p>&#8220;&#8230;gelişmiş ülkeler olarak tanımlayabileceğimiz OECD ülkelerinin epeyce gerisindeyiz. Bu ülkelerin gelişmişlik düzeyini yakalayabilmek için Türkiye’nin önünde önemli bir fırsat penceresi olarak duran genç nüfus yapısının doğru kullanılabilmesi için de en önemli araçlardan birisi hem niceliğiyle hem de niteliğiyle eğitim&#8221; Bir önceki yazıda[1] Türkiye’nin OECD verilerindeki durumunu özetlemeye çalışmış ve biraz da karamsar bir tablo çizmiştim. [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://www.sivilsayfalar.org/2017/08/22/egitimde-son-siralari-birakmayan-turkiyenin-istatistiklerinde-umit-veren-veriler/">Eğitimde son sıraları bırakmayan Türkiye&#8217;nin istatistiklerinde ümit veren veriler</a> appeared first on <a href="https://www.sivilsayfalar.org">Sivil Sayfalar</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<p><strong>&#8220;&#8230;gelişmiş ülkeler olarak tanımlayabileceğimiz OECD ülkelerinin epeyce gerisindeyiz. Bu ülkelerin gelişmişlik düzeyini yakalayabilmek için Türkiye’nin önünde önemli bir fırsat penceresi olarak duran genç nüfus yapısının doğru kullanılabilmesi için de en önemli araçlardan birisi hem niceliğiyle hem de niteliğiyle eğitim&#8221;</strong></p>
<p>Bir önceki yazıda<a href="#_ftn1" name="_ftnref1">[1]</a> Türkiye’nin OECD verilerindeki durumunu özetlemeye çalışmış ve biraz da karamsar bir tablo çizmiştim. Türkiye’nin özellikle nüfus yapısı itibariyle barındırdığı potansiyelleri kullanabilmek konusunda epey zayıf olduğunu göstermiştim. Ancak, bütün göstergeler tamamıyla olumsuz da değil. Bu yazıda, Türkiye’nin ilerleme kaydettiği alanlardan birinde bazı istatistikleri paylaşacağım. Söze böyle başladıktan sonra pek çok kişinin ilerleme kaydedilen alanın eğitim olmasını hayretle karşılayacağını tahmin ediyorum. Keza, önceki yazıda bahsettiğim “Türkiye yine sonuncu oldu” başlıklı haberlerin çoğunun eğitim alanında olduğunun farkındayım. Fakat dediğim gibi eğitim, her şeye rağmen Türkiye’nin &#8211; en azından niceliksel anlamda &#8211; ilerleme kaydettiği bir alan.</p>
<p>Grafik 1, 1994-95 eğitim-öğretim yılından 2015-16 öğretim yılına kadar farklı öğretim düzeylerindeki net okullaşma oranlarını gösteriyor. Net okullaşma oranı bir eğitim düzeyindeki öğrenci nüfusunun o eğitim düzeyine ait yaş grubundaki nüfusa oranı olarak hesaplanıyor. Örnek vermek gerekirse, ilkokul çağı 6-10 yaşları arası ise ilkokul düzeyinde net okullaşma oranı bize 6-10 yaş arasındaki nüfusun yüzde kaçının ilkokula devam ettiğini gösteriyor.</p>
<p>Aşağıdaki grafik kapsadığı yıllardaki sistem değişiklikleri göz önüne alınarak ilköğretim (ilkokul+ortaokul), lise ve üniversite düzeyleri için hesaplanmış. Grafikte ilk göze çarpan sonuç her üç düzey için de görülebilen kuvvetli yükseliş.</p>
<p><img loading="lazy" decoding="async" class="alignnone size-full wp-image-17793" src="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2017/08/gr1.png" alt="" width="641" height="288" /></p>
<p>Grafik 1. İlköğretim, Ortaöğretim ve Yükseköğretimde net okullaşma oranları<a href="#_ftn2" name="_ftnref2">[2]</a></p>
<p>22 yıl bu kadar ciddi artışlar için aslında çok uzun bir süre değil. Bu yıllar arasındaki üç büyük eğitim politikası uygulamasının, hayata geçirilmelerindeki politik motivasyonlar ne olursa olsun, bu gelişmelere olanak sağladığı gerçeğini teslim etmek zorundayız.</p>
<p>Bu uygulamaların birincisi 1997 yılında hayata geçirilen 8 yıllık kesintisiz eğitim reformu. Grafikten de görülebileceği gibi 1997 yılından itibaren ilköğretim düzeyinde okullaşmada bir sıçrayış var. Grafiğin başladığı 1994 yılında ilköğretim çağındaki nüfusun yarısından fazlası eğitim hayatının dışında kalırken bugün bu yaş grubundaki nüfusun tamamına yakınının eğitimde oluşu hafife alınmaması gereken bir gelişme.</p>
<p>Grafikteki başka çarpıcı bir sonuç da azalan cinsiyet farkları. 1994 yılında başta ilköğretim olmak üzere üç eğitim düzeyi için de okullaşma oranlarında kadınların erkeklerin epey gerisinde kaldıkları görülüyor. Günümüze geldiğimizde ise bu farkların kapandığını hatta kadınların az da olsa öne geçmeye başladığını görebiliyoruz.</p>
<p>Okullaşma oranlarının artışında etkili bir başka değişiklik de 2012 yılında hayata geçirilen 4+4+4 eğitim sistemi ve zorunlu eğitimin 12 yıla çıkarılmış olması. 97 reformundan sonra zaten hızla artışa geçen lise düzeyindeki okullaşma oranlarının 2012’den sonra daha da hızlı artarak % 80’ler seviyesini geçmeye başladığını görebiliyoruz.</p>
<p>Okullaşma oranlarını artıran bir başka politika da şüphesiz 1992 ve 2008 yıllarında tavan yapan üniversite sayısının artırılması adımları. 1994 yılında üniversite düzeyinde net okullaşma oranı % 10’un altıda iken bugün % 40’ın üzerine çıkmış durumda.</p>
<p>Tüm bu ilerlemeler Türkiye’yi alt sıralara mahkumiyetten bir nebze kurtarsa da, hala kat edilecek çok mesafe var. Grafik 2’de çeşitli ülkelerin 2000 ve 2015 yıllarında ortaöğretimdeki net okullaşma oranları verilmiş. Grafiğin geneline bakıldığında bütün dünyada okullaşma oranlarının artığı görülebiliyor. Türkiye, bu dönemde % 64’ten % 86’ya yükselerek eğim çizgisinin üstünde kalmış. Yani, tablodaki diğer ülkelere göre okullaşmasını daha çok artırmış. Ancak, pek çok ülkenin tablonun sağ üst köşesinde toplandığını, yani 2000 yılı itibariyle ortaöğretime erişimde doyum noktasına çoktan ulaştıklarını görebiliyoruz.</p>
<p><img loading="lazy" decoding="async" class="alignnone size-full wp-image-17794" src="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2017/08/GR2.png" alt="" width="732" height="483" /></p>
<p>Grafik 2: Çeşitli ülkelerin orta öğretim düzeyinde okullaşma oranları (2000-2015)<a href="#_ftn3" name="_ftnref3">[3]</a></p>
<p>Bu artışların nüfusun genel eğitim durumunu ne kadar etkilediğini ise Grafik 3’te izleyebiliriz. 25 yaş üstü nüfusun içinde en az lise diplomasına sahip olan kişilerin oranına baktığımızda yaklaşık % 37 ile Türkiye’nin en alttaki ülkelerden biri olduğu görülebiliyor. Yükseköğretim düzeyinde de benzer bir durum söz konusu. TÜİK’in 2012 tarihli Yetişkin Eğitimi Araştırması verilerine göre 25 yaş ve üzeri nüfus içerisinde en az yüksekokul mezunu olanların oranı hala % 10’un altında. Tabii ki, yukarıda gösterdiğim okullaşma oranlarının artışıyla bu oranların da uzun vadede yükselmesini bekliyoruz.</p>
<p><img loading="lazy" decoding="async" class="alignnone size-full wp-image-17795" src="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2017/08/GR3.png" alt="" width="729" height="270" /></p>
<p>Grafik 3: Çeşitli ülkelerde 25 yaş üstü nüfus içerisinde en az lise mezunu olanların oranı (2015)<a href="#_ftn4" name="_ftnref4">[4]</a></p>
<p>Yine önceki yazıda bahsettiğim demografik fırsat penceresinin iyi değerlendirilmesi için nüfusun ortalama eğitim düzeyinin artması olmazsa olmazlardan biri. Ancak, tabii ki tek başına yeterli değil. Nicel anlamdaki bu atılımın yanında nitel bir sıçramaya da ihtiyaç olduğu açık. Demografik fırsat penceresi deneyimini atlatan ülkeler üzerinde yapılan araştırmalar yenilikçi ekonomiye geçen ve teknolojik üretim yapabilen ülkelerin bu fırsattan yararlanabildiğini gösteriyor<a href="#_ftn5" name="_ftnref5">[5]</a>. Bunun da yolu nitelikli bir eğitimden geçiyor.</p>
<p>Eğitimde nitelik konusunda Türkiye’yi dünya ile karşılaştırabileceğimiz çeşitli araştırmalar var. Bunların en popüleri 15 yaşındaki öğrencilere Fen, Matematik ve Okuma alanlarında uygulanan PISA testi. PISA dışında 4. ve 8. sınıf öğrencilerine uygulanan Fen ve Matematik becerilerini ölçen TIMMS ve 9. Sınıf öğrencilerinin okuma becerilerini ölçen PIRLS araştırmaları da bu anlamda önemli veri kaynakları. Pek çoğunuzun medyadan aşina olacağını tahmin ettiğim bu araştırmalarda da Türkiye’nin durumu çok iç açıcı değil.</p>
<p>Öğrencilerin müfredat bilgilerini ölçmekten ziyade Fen, Matematik ve Okuma alanlarında kazandıkları becerileri gerçek hayat deneyimlerine uygulayabilme yeteneklerini ölçmeyi hedefleyen PISA araştırmasında; her üç alanda da OECD ülkelerindeki tüm öğrencilerin ortalaması 500, standart sapması 100 olacak şekilde 200-800 arasında değişen puanlar hesaplanıyor. Grafik 4’ten görülebileceği gibi Türkiye araştırmaya ilk kez katıldığı 2003 yılından beri OECD ortalamasının epey altında. 2012 yılına kadar ufak da olsa ilerlemeler görürken, 2015 yılında üç alanda da ortalama puanlarımızın 2003’teki değerlerin bile altına gerilediğini gördük.</p>
<p><img loading="lazy" decoding="async" class="alignnone size-full wp-image-17796" src="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2017/08/GR4.png" alt="" width="727" height="426" /></p>
<p>Grafik 4: Türkiye’nin PISA performansı (2003-2015)<a href="#_ftn6" name="_ftnref6">[6]</a></p>
<p>TIMSS ve PIRLS araştırmaları ise biraz daha müfredat odaklı. Bu araştırmalarda da benzer bir puanlama yöntemi kullanılıyor ve Türkiye yine ortalamanın altında. Ancak, bu araştırmalarda Türkiye’nin katılımcı ülkeler ortalamasına yavaş yavaş yaklaştığını söylemek mümkün.</p>
<p><img loading="lazy" decoding="async" class="alignnone size-full wp-image-17797" src="https://www.sivilsayfalar.org/wp-content/uploads/2017/08/GR5.png" alt="" width="578" height="347" /></p>
<p>Grafik 5: Türkiye’nin TIMSS ve PIRLS performansı (1999-2015)<a href="#_ftn7" name="_ftnref7">[7]</a></p>
<p>Önceki yazıda bahsettiğim gibi pek çok başlıkta gelişmiş ülkeler olarak tanımlayabileceğimiz OECD ülkelerinin epeyce gerisindeyiz. Bu ülkelerin gelişmişlik düzeyini yakalayabilmek için Türkiye’nin önünde önemli bir fırsat penceresi olarak duran genç nüfus yapısının doğru kullanılabilmesi için de en önemli araçlardan birisi hem niceliğiyle hem de niteliğiyle eğitim. Eğitim düzeyinin niceliksel olarak artırılması yolunda yukarıda gösterdiğim hızla artan okullaşma oranlarının bu anlamda umut verici olduğunu söyleyebiliriz. Öte yandan, eğitimin niteliği konusunda da benzer atılımlara acil olarak ihtiyaç duyduğumuz da kesin.</p>
<p><a href="#_ftnref1" name="_ftn1">[1]</a> <a href="https://www.sivilsayfalar.org/oecd-verilerinde-turkiye-son-siralara-mahkumiyet/" target="_blank" rel="noopener noreferrer">https://www.sivilsayfalar.org/oecd-verilerinde-turkiye-son-siralara-mahkumiyet/</a></p>
<p><a href="#_ftnref2" name="_ftn2">[2]</a> Özdemir C (2017). “Educational expansion and occupational segregation in Turkey”. International Sociological Association, RC28 on Social Stratification and Mobility Summer Meeting, 7-10 Ağustos 2017, New York, ABD.</p>
<p><a href="#_ftnref3" name="_ftn3">[3]</a> Veriler Dünya Bankası’nın data.worldbank.org adresli internet sitesinden alınmıştır. Erişim tarihi, 16.08.2017<a href="#_ftnref4" name="_ftn4">[4]</a> Veriler Dünya Bankası’nın data.worldbank.org adresli internet sitesinden alınmıştır. Son erişim tarihi, 16.08.2017</p>
<p><a href="#_ftnref5" name="_ftn5">[5]</a> Gill, I., &amp; Kharas, H. (2007). An East Asian renaissance: ideas for economic growth. World Bank, Washington, DC.</p>
<p>Kharas, H., &amp; Kohli, H. (2011). What is the middle income trap, why do countries fall into it, and how can it be avoided? <em>Global Journal of Emerging Market Economies</em>, 3, 281–289.</p>
<p><a href="#_ftnref6" name="_ftn6">[6]</a> Veriler <a href="http://www.oecd.org/pisa/" target="_blank" rel="noopener noreferrer">http://www.oecd.org/pisa/</a> adresinden alınmıştır. Son erişim tarihi: 17.08.2017</p>
<p><a href="#_ftnref7" name="_ftn7">[7]</a> Veriler <a href="https://timssandpirls.bc.edu" target="_blank" rel="noopener noreferrer">https://timssandpirls.bc.edu</a> adresinden alınmıştır. Son erişim tarihi: 17.08.2017</p>
<p>The post <a href="https://www.sivilsayfalar.org/2017/08/22/egitimde-son-siralari-birakmayan-turkiyenin-istatistiklerinde-umit-veren-veriler/">Eğitimde son sıraları bırakmayan Türkiye&#8217;nin istatistiklerinde ümit veren veriler</a> appeared first on <a href="https://www.sivilsayfalar.org">Sivil Sayfalar</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
	</channel>
</rss>
